Rudomino
 | |||
| |||
| Państwo | |||
|---|---|---|---|
| Okręg | |||
| Rejon | |||
| Gmina | |||
| Populacja (2011) |
| ||
| • liczba ludności |
3981[1] | ||
| Kod pocztowy |
LT-13031 | ||
Położenie na mapie Litwy  | |||
 54°35′42″N 25°20′53″E/54,595000 25,348056 | |||
Rudomino[2] (lit. Rudamina) – miasteczko na Litwie, w okręgu wileńskim, w rejonie wileńskim, siedziba gminy Rudomino.
Historia
Pierwsza historyczna wzmianka o miejscowości pochodzi z 1377 roku, gdy w pobliżu miejscowości stoczona została bitwa pomiędzy wojskami litewskimi Olgierda Giedyminowicza a krzyżakami, wygrana przez Litwinów. W 1394 roku bitwę pod Rudominem przegrał Witold. Już w XIV wieku miejscowość była znaczącą osadą. W XIV wieku należała do rodu Rudominów, zaś pod koniec XVI wieku przeszła w ręce Andrzeja Wolana. Później należała do Tyszkiewiczów.
W Rzeczypospolitej Obojga Narodów leżało w województwie wileńskim, w powiecie wileńskim.
Pod zaborami i w II Rzeczypospolitej miasteczko będące siedziba gminy Rudomino. W XIX i w początkach XX w. położone było w Rosji, w guberni wileńskiej, w powiecie wileńskim[3]. Po I wojnie światowej pod administracją polską, w Zarządzie Cywilnym Ziem Wschodnich. W latach 1920–1922 w składzie Litwy Środkowej[4][5].
Od 11 kwietnia 1922[6] leżało w Polsce, w województwie wileńskim, w powiecie wileńsko-trockim[a], w gminie Rudomino[7]. W 1931 miejscowość liczyła 373 mieszkańców, zamieszkałych w 64 budynkach[7].
Po odzyskaniu niepodległości przez Litwę Rudomino miało status wsi. 31 grudnia 2025 roku miejscowość otrzymała status miasteczka[8].
Religia
We wsi znajdują się rzymskokatolicka parafia Najświętszej Maryi Panny Matki Dobrej Rady w Rudominie oraz prawosławna parafia św. Mikołaja w Rudominie.
W miejscowości znajdował się zabytkowy kościół, w XIX wieku odnowiony przez Tyszkiewiczów[9]. Obecny kościół pod wezwaniem Najświętszej Marii Matki Dobrej Rady został wzniesiony w 1909 roku[10][11].
Parafialna cerkiew prawosławna św. Mikołaja pochodzi z XIX w.[12]
Uwagi
- ↑ Przynależność wojewódzka i powiatowa zmieniała się. W Zarządzie Cywilnym Ziem Wschodnich miejscowość leżała w okręgu wileńskim; w Polsce w Ziemi Wileńskiej (1922 - 1926), następnie w województwie wileńskim (1926 - 1945). W ZCZW, na Litwie Środkowej i w początkach przynależności do Polski miejscowość należała do powiatu wileńskiego, następnie do powiatu wileńsko-trockiego.
Przypisy
- ↑ Results of the 2011 Population and Housing Census of the Republic of Lithuania. [dostęp 2024-08-20]. [zarchiwizowane z tego adresu (2022-08-08)]. (lit. • ang.).
- ↑ Urzędowy wykaz polskich nazw geograficznych świata. Warszawa: Główny Urząd Geodezji i Kartografii, 2019. ISBN 978-83-254-2578-4.
- ↑ Rudomino, pow. wileński, [w:] Słownik geograficzny Królestwa Polskiego, t. IX: Pożajście – Ruksze, Warszawa 1888, s. 944.
- ↑ Aleksander Srebrakowski, Sejm Wileński 1922 roku. Idea i jej realizacja, Wrocław: Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego, 1995, s. 127.
- ↑ Bożena Łazowska, Spis ludności na ziemiach wschodnich Rzeczypospolitej Polskiej w 1919 r., „Wiadomości Statystyczne. The Polish Statistician”, 64 (10), 2019, DOI: 10.5604/01.3001.0013.7586, ISSN 2543-8476 [dostęp 2026-02-05].
- ↑ Dz. U. z 1922 r. Nr 26, poz. 213 (ISAP)
- 1 2 Wykaz miejscowości Rzeczypospolitej Polskiej.. T. I. Województwo wileńskie. Warszawa: Główny Urząd Statystyczny Rzeczypospolitej Polskiej, 1938.
- ↑ 954 Dėl Vilniaus rajono savivaldybės gyvenamųjų vietovių teritorijų ribų ir pavadinimų tvarkymo. Teisės aktų registras. [dostęp 2026-01-04]. (lit.).
- ↑ Tygodnik Wileński [online].
- ↑ Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, Tom IX - wynik wyszukiwania - DIR [online], dir.icm.edu.pl [dostęp 2024-08-23].
- ↑ TVP Wilno [online].
- ↑ Храм во имя святителя Николая Чудотворца в Рудомино [online], www.orthodoxy.lt [dostęp 2024-08-24] (ang.).