Ryszard Hausner

Ryszard Jan Hausner
Ilustracja
Ryszard Hausner jako pułkownik
generał brygady generał brygady
Data i miejsce urodzenia

9 kwietnia 1868
Bohorodczany Stare

Data i miejsce śmierci

22 grudnia 1925
Toruń

Przebieg służby
Lata służby

od 1887

Siły zbrojne

Armia Austro-Węgier
Wojsko Polskie

Jednostki

4 Dywizja Piechoty

Stanowiska

dowódca piechoty dywizyjnej

Główne wojny i bitwy

I wojna światowa
wojna polsko-ukraińska
wojna polsko-bolszewicka

Odznaczenia
Krzyż Srebrny Orderu Virtuti Militari Krzyż Walecznych (1920–1941) Order Korony Żelaznej III klasy (Austro-Węgry) Krzyż Zasługi Wojskowej z Mieczami Medal Zasługi Wojskowej „Signum Laudis” z Mieczami Medal Zasługi Wojskowej „Signum Laudis” (w czasie pokoju) Odznaka za 25-letnią Służbę Wojskową (Austro-Węgry) Medal Jubileuszowy Pamiątkowy dla Sił Zbrojnych i Żandarmerii 1898 (Austro-Węgry) Krzyż Jubileuszowy Wojskowy Krzyż Pamiątkowy Mobilizacji 1912–1913
Odznaka pamiątkowa „Orlęta”

Ryszard Jan Hausner (ur. 9 kwietnia 1868 w Bohorodczanach Starych, zm. 22 grudnia 1925 w Toruniu) – generał brygady Wojska Polskiego, kawaler Orderu Virtuti Militari.

Życiorys

Ryszard Jan Hausner urodził się 9 kwietnia (3 kwietnia[1]) 1868 roku w Bohorodczanach Starych, w rodzinie Karola i Franciszki z domu Dreiseidel[2][3]. Po ukończeniu gimnazjum w Stanisławowie i Szkoły Kadetów Piechoty w Łobzowie został zawodowym oficerem cesarskiej i królewskiej Armii[4].

Podczas I wojny światowej służył w 20. Pułku Piechoty Obrony Krajowej oraz 26. Pułku Piechoty Obrony Krajowej[5], a w listopadzie 1916 roku awansował na podpułkownika (niem. Oberstleutnant)[6]. W latach 1917–1918 pełnił obowiązki dowódcy 12. Pułku Piechoty Obrony Krajowej i 20. Pułku Piechoty Obrony Krajowej[5].

22 listopada 1918 wstąpił do Wojska Polskiego[7]. Początkowo, od 23 listopada 1918 do 20 czerwca 1919 (do końca wojny polsko-ukraińskiej), piastował stanowisko dowódcy 2 pułku Strzelców Lwowskich (późniejszy 39 pułk piechoty Strzelców Lwowskich)[8]. 7 maja 1919 roku został formalnie przyjęty do Wojska Polskiego z byłej armii austro-węgierskiej, z zatwierdzeniem posiadanego stopnia podpułkownika ze starszeństwem z dniem 1 listopada 1916 roku, i przydzielony do 39 pułku piechoty Strzelców Lwowskich[9][10].

Później został inspektorem piechoty przy Dowództwie Okręgu Generalnego „Lwów”. 22 maja 1920 roku został zatwierdzony z dniem 1 kwietnia 1920 roku w stopniu pułkownika, w piechocie, w grupie oficerów byłej armii austriacko-węgierskiej[11]. W okresie od października 1920 do 18 kwietnia 1921 piastował stanowisko dowódcy XX Brygady Piechoty[12]. Od marca 1921 roku dowodził X Brygadą Piechoty, pozostając od 1 czerwca tego roku oficerem nadetatowym 39 pp[13]. Był też zastępcą dowódcy 6 Dywizji Piechoty. Z dniem 1 grudnia 1921 roku został przeniesiony w stan spoczynku z prawem noszenia munduru[14]. 12 grudnia tego roku został powołany do służby czynnej i przydzielony do rezerwy oficerów sztabowych przy Dowództwie Okręgu Korpusu Nr VI[2].

W 1922 roku pełnił funkcję dowódcy piechoty dywizyjnej 4 Dywizji Piechoty w Toruniu. 16 stycznia 1923 roku Prezydent RP „w uznaniu zasług” mianował go z dniem 1 stycznia 1923 roku generałem brygady w stanie spoczynku[15][16][17].

26 października 1923 Prezydent RP Stanisław Wojciechowski zatwierdził go w stopniu generała brygady[18].

Zmarł we wtorek 22 grudnia 1925 w Toruniu, „po krótkich a ciężkich cierpieniach”[19]. W czwartek 24 grudnia 1925 roku został pochowany na cmentarzu wojskowym w Toruniu. Mowę pożegnalną wygłosił dowódca 4 Dywizji Piechoty, generał brygady Ferdynand Zarzycki[20]. Później zwłoki generała zostały przeniesione na Cmentarz Obrońców Lwowa we Lwowie (kwatera XXI, miejsce 1878)[21]. Nagrobek Ryszarda Hausnera został wpisany przez Instytut Pamięci Narodowej do ewidencji grobów weteranów walk o Wolność i Niepodległość Polski[22].

Był żonaty ze Stanisławą z Witosławskich[7] i miał dwie córki: Marię (ur. 12 maja 1896) i Izabellę (ur. 15 sierpnia 1898)[23].

Ordery i odznaczenia

Przypisy

  1. ↑ Polak (red.) 1991 ↓, s. 50.
  2. 1 2 Stawecki 1994 ↓, s. 134.
  3. ↑ Kolekcja GiO ↓, s. 7.
  4. ↑ Zakrzewski 2016 ↓, s. 453.
  5. 1 2 Karta Ewidencyjna 1919 ↓, s. 17.
  6. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 Rangliste 1918 ↓, s. 292.
  7. 1 2 Kolekcja GiO ↓, s. 5.
  8. ↑ Semper Fidelis. Obrona Lwowa w obrazach współczesnych. Lwów / Warszawa: Straż Mogił Polskich Bohaterów / Oficyna Wydawnicza Volumen, 1930 / 1990, s. Tab. 99.
  9. ↑ Dz. Rozk. Wojsk. Nr 54 z 17 maja 1919 roku, s. 1230.
  10. ↑ Dz. Rozk. Wojsk. Nr 55 z 20 maja 1919 roku, s. 1262.
  11. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 20 z 29 maja 1920 roku, s. 381.
  12. ↑ Witold Jarno, Okręg Korpusu Wojska Polskiego nr IV Łódź 1918-1939 s. 64.
  13. ↑ Spis oficerów 1921 ↓, s. 132, 649.
  14. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 40 z 23 listopada 1921 roku, s. 1526.
  15. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 9 z 15 lutego 1923 roku, s. 85.
  16. ↑ Rocznik Oficerski 1923 ↓, s. 1576.
  17. ↑ Rocznik Oficerski 1924 ↓, s. 1405.
  18. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 70 z 7 listopada 1923 roku, s. 738.
  19. ↑ Nekrolog zamieszczony przez żonę, dzieci i wnuki. „Słowo Pomorskie”. 298, s. 11, 24 grudnia 1925. Toruń: Drukarnia Toruńska TA.
  20. ↑ Pogrzeb ś.p. gen. Hausnera. „Słowo Pomorskie”. 300, s. 7, 29 grudnia 1925. Toruń: Drukarnia Toruńska TA.
  21. ↑ Groby dowódców i działaczy. W: W szesnastą rocznicę. Lwów: Towarzystwo Straży Mogił Polskich Bohaterów we Lwowie, 1934, s. 28.
  22. ↑ Michał Cieński. bip.ipn.gov.pl. [dostęp 2020-09-10].
  23. 1 2 3 Kolekcja GiO ↓, s. 2.
  24. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 12 z 10 maja 1922 roku, s. 365.
  25. ↑ Kolekcja GiO ↓, s. 1, 4.
  26. ↑ Kolekcja GiO ↓, s. 9.

Bibliografia

  • Dziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych. [dostęp 2016-02-15].
  • Spis oficerów służących czynnie w dniu 1.6.1921 r.. Ministerstwo Spraw Wojskowych, 1921.
  • Rocznik Oficerski 1923. Warszawa: Ministerstwo Spraw Wojskowych, 1923.
  • Rocznik Oficerski 1924. Warszawa: Ministerstwo Spraw Wojskowych, 1924.
  • Witold Jarno, Okręg Korpusu Wojska Polskiego nr IV Łódź 1918-1939, Instytut Historii Uniwersytetu Łódzkiego, Katedra Historii Polski Współczesnej, Wydawnictwo „Ibidem”, Łódź 2001, ISBN 83-88679-10-4
  • Henryk Piotr Kosk: Generalicja polska. Popularny słownik biograficzny. T. 1 A-Ł. Pruszków: Oficyna Wydawnicza „Ajaks”, 1998. ISBN 83-87103-55-1.
  • Tadeusz Kryska-Karski, Stanisław Żurakowski: Generałowie Polski niepodległej. Warszawa: Editions Spotkania, 1991.
  • Piotr Stawecki: Słownik biograficzny generałów Wojska Polskiego 1918-1939. Warszawa: Wydawnictwo Bellona, 1994. ISBN 83-11-08262-6.
  • Bogusław Polak (red.): Kawalerowie Virtuti Militari 1792 – 1945. T. 2/1. Koszalin: Wydawnictwo Uczelniane Wyższej Szkoły Inżynierskiej w Koszalinie, 1991. ISBN 83-900510-0-1.
  • Bartosz Zakrzewski: 18 Dywizja Piechoty WP w wojnie polsko-sowieckiej. Warszawa: Wydawnictwo Neriton, 2016. ISBN 978-83-7543-415-6.
  • Karta Ewidencyjna Ryszarda Hausnera. wojskowe biuro historyczne.mil.pl, 1919. [dostęp 2026-02-23].
  • Ranglisten der K. K. Landwehr und der K. K. Gendarmerie 1918, K. K. Hof- und Staatsdruckerei, 1918. 292
  • Ryszard Hausner. [w:] Kolekcja Generałów i Osobistości; I.480.192 [on-line]. Wojskowe Biuro Historyczne. [dostęp 2026-07-07].
This article is issued from Wikipedia. The text is available under Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0 unless otherwise noted. Additional terms may apply for the media files.