SMS Amazone (1843)

Amazone
Ilustracja
Historia
Początek budowy

1841

Wodowanie

24 czerwca 1843

 Prusy
Wejście do służby

19 maja 1844

Zatonął

14 listopada 1861

Dane taktyczno-techniczne
Wyporność

390 t

Długość

33,49 m

Szerokość

8,99 m

Zanurzenie

3,14 m

Napęd
żagle
Prędkość

11 w.

Uzbrojenie
12 dział 18-funtowych, 4 24-funtowe
Załoga

145

SMS Amazone – pruska korweta żaglowa, która weszła do służby w 1844 roku. Zbudowany w Szczecinie okręt służył w Pruskiej Marynarce Wojennej głównie do celów szkolnych, kształcąc słuchaczy gdańskiej szkoły marynarskiej. Z tego powodu był często określany jako „babcia” niemieckiej floty.

Projekt i budowa

W 1840 roku na tron Prus wstąpił król Fryderyk Wilhelm IV. Jednym z jego priorytetów była rozbudowa pruskiej floty. Nowe okręty miały służyć do ochrony pruskich interesów na morzu, a także szkolić nowe kadry marynarki wojennej. Nowy okręt miał zostać zbudowany w podszczecińskiej stoczni Cormesins Werft w Grabowie[1].

Prusy, w związku z rywalizacją z Danią o wpływy w rejonie Morza Bałtyckiego, w pierwszej połowie XIX wieku podjęły decyzję o rozbudowie swojej marynarki wojennej. Planom tym sprzyjała także polityka dążąca do zjednoczenia Niemiec[1]. Jednym z pierwszych okrętów nowego programu rozbudowy pruskiej floty miała być korweta zbudowana w podszczecińskim Grabowie. Okręt budowano na rzecz ministerstwa handlu i gospodarki. Odbiorcą miała być gdańska szkoła morska, kształcąca kadry na potrzeby floty cywilnej i wojskowej[2].

Budowa SMS „Amazone” rozpoczęła się w 1841 roku[1]. Wodowanie miało miejsce 24 czerwca 1843 roku[3].

Dane taktyczno-techniczne

Korweta „Amazone” posiadała drewniany kadłub o długości 33,49 m, szerokości 8,99 m i zanurzeniu 3,14 m[3]. Kadłub zbudowano z drewna dębowego[3]. Do napędu używano żagli o powierzchni 876 metrów kwadratowych w układzie typu bark. Uzbrojenie składało się z 12 dział 18-funtowych i 4 24-funtowych[1] Okręt wyposażony był w 4 łodzie, z których jedna była większa od pozostałych[3].

Służba

Pomnik upamiętniający ofiary zatonięcia „Amazone” znajdujący się w Parku Inwalidów w Berlinie

„Amazone” wszedł do służby 19 maja 1844 roku. Służył jako jednostka szkolna słuchaczom szkoły morskiej w Gdańsku. W pierwszy rejs okręt udał się do Genui. W 1847 wizytował Nowy Jork. W latach 1852 i 1853 okręt operował w rejonie Ameryki Północnej i Południowej. W tym czasie odwiedził m.in. Rio de Janeiro, Hawanę i Norfolk[3]. W 1856 wszedł w skład eskadry szkolnej księcia Adalberta. W 1857 roku odwiedził porty w Anglii i Skandynawii[1].

Zatonięcie

14 listopada 1861 roku „Amazone” podczas rejsu szkolnego do Portugalii, podczas sztormu, zatonął u wybrzeży Holandii. Zginęła cała załoga, w zależności od źródeł, 114[3] do 143 marynarzy. Dysponowano danymi 107 ofiar katastrofy[1]. W 1863 roku w centrum Berlina postawiono pomnik upamiętniający ofiary katastrofy, wraz z brązowymi tablicami zawierającymi nazwiska 107 znanych ofiar. Pomnik został usunięty przez komunistyczne władze w 1951 roku[1].

Przypisy

  1. 1 2 3 4 5 6 7 Amazonka ze Szczecina, czyli SMS Amazone. historyczny.szczecin.pl. [dostęp 2025-09-23]. (pol.).
  2. ↑ Die preußische Korvette AMAZONE. militaria-web.de. [dostęp 2025-09-23]. (niem.).
  3. 1 2 3 4 5 6 Gröner 1982 ↓, s. 107.

Bibliografia

  • Erich Gröner: Die Deutschen Kriegsschiffe 1815-1945. Munchen: Bernard & Graefe, 1982. ISBN 3-7637-4800-8.