Samuel Hirszhorn
 | |
| Data i miejsce urodzenia |
1876 |
|---|---|
| Data i miejsce śmierci |
1942 |
| Poseł na Sejm Ustawodawczy (II RP) | |
| Okres | |
| Przynależność polityczna |
Wolny Związek Posłów Narodowości Żydowskiej (Fołks-Partaj) |
Samuel Hirszhorn ps. „Sat. Hum” (jid. שמואל הירשהארן; ur. 1876 w Słonimiu, zm. 1942 w Warszawie) – żydowski dziennikarz i działacz polityczny, fołkista, poseł na Sejm Ustawodawczy w II RP (1919–1922).
Życiorys
Pochodził z zamożnej, częściowo zasymilowanej rodziny żydowskiej[1].
Po ukończeniu szkoły handlowej pracował jako dziennikarz, m.in. w „Głosie Żydowskim” (1906–1907). Następnie współpracował z pismami takimi jak: „Moriah”, „Nasz Kurier”, „Nasz Dziennik”, „Der Moment”, „Hajnt”, „Unzer Ekspres”, „Dos Fołk”, „Ojfboj”, „Opinia”, „Przegląd Codzienny”, „Warszewer Togblat”, „Sowizdrzał” i „Kolce”[1]. Publikował artykuły o tematyce politycznej, recenzje, polemiki, felietony, utwory satyryczne i poezje, posługiwał się pseudonimem „Sat. Hum”[1]. W 1923 roku wraz z Natanem Szwalbe i Jakubem Appenszlakiem założył dziennik „Nasz Przegląd”[1].
W 1916 roku był współzałożycielem Fołks-Partaj, w wyborach parlamentarnych w 1919 roku z listy partii uzyskał mandat posła na Sejm Ustawodawczy. W wyborach w 1922 bez powodzenia ubiegał się o reelekcję z ramienia Żydowskiego Demokratycznego Bloku Ludowego, próbował też bezskutecznie uzyskać mandat do Senatu. W latach 1916–1927 był członkiem rady miejskiej w Warszawie[1].
Był tłumaczem literatury żydowskiej (hebrajskiej i jidyszowej) na język polski, jako tłumacz debiutował w 1907 roku przekładem dzieła Powieść o pogromie Chaima Nachmana Bialika[1]. Tłumaczył również poezję francuską na język polski, m.in. wiersze Pierre-Jeana de Bérangera, zajmował się również tłumaczeniem z języka rosyjskiego[1]. Opublikował kilka prac historycznych (m.in. Dzieje Żydów w Polsce – w językach polskim i jidysz)[2].
W czasie II wojny światowej przebywał w getcie warszawskim. Wraz z Adamem Czerniakowem brał udział w próbach założenia gazety żydowskiej, która miałaby być konkurencją dla gadzinowej „Gazety Żydowskiej”. Podczas pobytu w getcie prowadził dziennik, który został przekazany do podziemnego archiwum getta[1][2].
Zmarł śmiercią samobójczą, najprawdopodobniej na początku wielkiej akcji deportacyjnej w getcie. Według innych źródeł miał popełnić samobójstwo w maju 1942 roku. Na cmentarzu żydowskim przy ulicy Okopowej w Warszawie znajduje się jego symboliczny grób[1].
Był żonaty z Zofią, miał syna Aleksandra, oboje zginęli podczas II wojny światowej[1].
Zobacz też
Przypisy
- 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Teresa Rączka-Jeziorska, Hirszhorn Samuel [online], Słownik Tłumaczy [dostęp 2025-09-15] (ang.).
- 1 2 Rafał Żebrowski, Hirszhorn Samuel (Szmuel) (1876 Słonim - 1942 Warszawa) [online], delet.jhi.pl [dostęp 2025-09-15].
Bibliografia
- M. Smogorzewska, Posłowie i senatorowie Rzeczypospolitej Polskiej 1919–1939. Słownik biograficzny, tom II: E–J, Wydawnictwo Sejmowe, Warszawa 2000, ISBN 83-7059-479-4, s. 226
- Szymon Rudnicki: Żydzi w parlamencie II Rzeczypospolitej. Warszawa: Wydawnictwo Sejmowe, 2004, s. 411–419. ISBN 83-70596-39-8.