Scáthach

Scáthach lub Sgàthach (dosł. „Lustro” lub „Cienista”) – w mitologii celtyckiej wojownicza bogini należąca do ludu Sídhe.

Jej historia jest częścią cyklu ulsterskiego^[1]. Miała żyć ok. 200 roku p.n.e.^[2]. Pochodziła z realnie istniejącego zamku Dun Sgáthach, nazywanego „zamkiem cieni”^[3]. Jest on położony na wyspie Skye^[2] w Szkocji^[4]. Według innej wersji historii pochodzi z Alp^[4]. Przypisuje się jej pochodzenie od króla Scytii, starożytnego regionu z pogranicza Europy i Azji^[2].

Miała cztery córki (wszystkie ze związku z Douglasem): Lasair, Inghean Bhuidhe, Latiaran i Uathach. Miała uchodzić za najpotężniejszego wojownika swoich czasów^[3]. Była również poetką, a dokładniej wieszczką^[4].

Była mistrzynią sztuk walki^[1] i uczyła młodych, zdolnych wojowników^[2], w tym Ferdiada i Cúchulainna. Cúchulainn pokonał jej wroginię, Aoife (wódzkę, która w niektórych podaniach była siostrą Scáthach)^[2]. Scáthach podarowała mu swoją córkę Uathach, kolczastą włócznię Gae Bulg, która zawsze trafiała do celu, a także przepowiedziała mu przyszłość^[4]. W związku ze współżyciem Uathach i Cúchulainna wojownik odbył pojedynek z jej mężem, Cocharem Croibhe, który zakończył się śmiercią zdradzonego^[2].

Zamieszkiwała w zaświatach^[4]. Niektóre podania opisują ją jako magiczkę obdarzoną darem prorokowania^[2]. Według niektórych mitów stała się boginią śmierci i zapewnia zabitym w bitwach przejście do Tír na nÓg, krainy wiecznej młodości – najbardziej popularnego z celtyckich zaświatów^[2].

Bogini jest przedstawiona w serii książek Michaela Scotta Sekrety Nieśmiertelnego Nicholasa Flamela jako rudowłosa wojowniczka w ciele 17-letniej dziewczyny, mimo że akcja serii dzieje się w XXI wieku.

W serii Gobelin autorstwa Henry'ego H. Neffa jest mentorką i nauczycielką Maxa McDanielsa, syna Lugh i brata Cuchulainna.

Występuje też w 6 sezonie serialu American Horror Story, grana przez Lady Gagę.

Pojawia się w grach komputerowych Fate/Grand Order i Fate/Extella: The Umbral Star studia Type-Moon.