Scott Polar Research Institute
| University of Cambridge | |
 Scott Polar Research Institute (2009) | |
| Data założenia |
1920 |
|---|---|
| Patron | |
| Państwo | |
| Adres |
Lensfield Road |
| Dyrektor |
Richard Powell |
Położenie na mapie Cambridge  | |
Położenie na mapie Wielkiej Brytanii  | |
Położenie na mapie Anglii  | |
Położenie na mapie Cambridgeshire  | |
 52°11′54,40″N 0°07′34,45″E/52,198444 0,126236 | |
| Strona internetowa | |
Scott Polar Research Institute (tłum. „Instytut badań polarnych im. Scotta”[1]) – instytut badawczy University of Cambridge, specjalizujący się w multidyscyplinarnych badaniach nad obszarami polarnymi z perspektywy nauk przyrodniczych, społecznych i humanistycznych.
Instytut gości sekretariaty Międzynarodowego Towarzystwa Glacjologicznego (ang. International Glaciological Society, IGS) i Komitetu Naukowego Badań Antarktycznych (ang. Scientific Committee on Antarctic Research, SCAR). Prowadzi również Bibliotekę Polarną i Muzeum Polarne.
Działalność
Instytut jest zakładem Wydziału Geografii University of Cambridge[2] specjalizującym się w multidyscyplinarnych badaniach nad obszarami polarnymi z perspektywy nauk przyrodniczych, społecznych i humanistycznych[3]. Prowadzi m.in. badania z zakresu glacjologii i zmian klimatycznych, historii i kultury obszarów polarnych, a także badania nad środowiskiem lodowcowo-morskim i krajobrazem polarnym przy wykorzystaniu teledetekcji[3]. Kadrę naukową tworzą m.in. Julian A. Dowdeswell, Elizabeth Morris i Piers Vitebsky[4].
Od 1980 roku placówka oferuje studia magisterskie (Master of Philosophy) i doktorskie (PhD)[5]. Badacze i studenci mają dostęp do bogatych zbiorów Biblioteki Polarnej z ponad 50 tys. monografii, DVD, prac magisterskich i doktorskich, 18 tys. map i archiwum z największymi zbiorami rękopisów i fotografii związanych z działalnością brytyjską w regionach Arktyki i Antarktydy[6]. Instytut posiada kolekcję materiałów z czterech wypraw z udziałem lub pod przewodnictwem Ernesta Shackletona (1874–1922) – ekspedycji Discovery (1901–1904), ekspedycji Nimrod (1907–1909), Imperialnej Wyprawy Transantarktycznej (1914–1916) i wyprawy Shackletona–Rowetta (1921–1922) – które udostępnia on-line[7].
Instytut gości sekretariaty Międzynarodowego Towarzystwa Glacjologicznego (ang. International Glaciological Society, IGS) i Komitetu Naukowego Badań Antarktycznych (ang. Scientific Committee on Antarctic Research, SCAR)[8].
Historia
Instytut został założony w 1920 roku przez geologa Franka Debenhama (1883–1965), by upamiętnić kapitana Roberta Falcona Scotta (1868–1912) i jego czterech towarzyszy: Edwarda Wilsona (1872–1912), Lawrence’a Oates’a (1880–1912), Henry’ego Robertsona Bowersa (1883–1912) i Edgara Evansa (1876–1912), którzy zginęli w drodze powrotnej z bieguna południowego w 1912 roku[9]. W zamierzeniu Debenhama instytut, oprócz upamiętniania brytyjskich zdobywców bieguna, miał być ośrodkiem badań naukowych w ramach uczelni wyższej[9]. Sam Debenham uczestniczył w wyprawie Scotta (1910–1913), a po powrocie, podobnie jak kilku innych uczestników ekspedycji, związał się z University of Cambridge, który stał się naturalnym kandydatem na siedzibę instytutu[9].
W marcu 1920 roku powiernicy Scott Memorial Fund przekazali 6000 funtów na rzecz utworzenia instytutu, a w listopadzie senat University of Cambridge formalnie powołał do życia Scott Polar Research Institute[9]. Początkowo instytut mieścił się przy uniwersyteckim muzeum geologicznym –Sedgwick Museum of Earth Sciences, a w 1934 roku został przeniesiony do nowowybudowanej siedziby przy Lensfield Road[9]. Nowy gmach instytutu, zaprojektowany przez Herberta Bakera (1862–1946), został wzniesiony dzięki wsparciu fundacji Mansion House Fund i Pilgrim Trust[9]. Sufity dwóch holi gmachu zdobią malowidła przedstawiające Antarktydę i Arktykę autorstwa MacDonalda Gilla (1884–1947)[10]. W 1996 roku budynek został wpisany na listę zabytków Anglii (ang. National Heritage List for England)[10].
W latach 30. XX w. instytut stał się ośrodkiem brytyjskich wypraw naukowych do Arktyki i Antarktyki. W latach 1934–1937 instytut wraz z Królewskim Towarzystwem Geograficznym (ang. Royal Geographical Society) wsparł Brytyjską Ekspedycję do Ziemi Grahama, która odkryła Cieśninę Jerzego VI i udowodniła, że Ziemia Grahama jest częścią kontynentu antarktycznego[2]. Wielu uczestników wyprawy związała się później z Instytutem – główny geolog ekspedycji Launcelot Fleming (1906–1990) sprawował funkcję dyrektora Instytutu w latach 1946–1949, a biolog wyprawy Colin Bertram (1911–2001) w latach 1949–1956[2]. Instytut wspierał również wyprawy arktyczne Gino Watkinsa (1907–1932)[2].
W 1931 roku, z inicjatywy Debenhama, zaczęto wydawać czasopismo naukowe poświęcone tematyce polarnej – „Polar Record”[11]. Jest to najstarsze czasopismo tego typu na świecie[8].
W latach 1937–1955 komitetowi zarządzającemu instytutem przewodniczył James Wordie (1889–1962), główny geolog Imperialnej Wyprawy Transantarktycznej (1914–1917) pod kierownictwem Ernesta Shackletona (1874–1922), który przyczynił się do dalszego rozwoju jednostki[12].
W trakcie II wojny światowej placówka służyła jako ośrodek badań nad działaniami wojennymi w niskich temperaturach[9]. Jednym z badaczy był Brian Birley Roberts (1912–1978), który pracował nad odzieżą i sprzętem dla wojska, a w ramach projektu Blue Books przygotowującego tzw. Blue Books – podręczniki dla potrzeb wojska, opracował podręcznik o Islandii[13]. Później przez 30 lat Roberts dzielił swój czas między pracę w Cambridge, gdzie rozbudował bibliotekę, archiwa i muzeum Instytutu, i obowiązki w Foreign and Commonwealth Office w Londynie, gdzie pracował nad Traktatem Antarktycznym, podpisanym w 1959 roku[13].
W latach 60.i 70. badacze instytutu Stan Evans, Gordon Robin i Charles Swithinbank rozpropagowali swoją pionierską metodę badań pokrywy lodowej przy użyciu georadaru[2]. Dzięki tej metodzie instytut przeprowadził pierwsze kompleksowe badania grubości lądolodu Antarktydy (ang. Antarctic Ice Sheet)[8].
Na początku lat 60. XX w. placówka została rozbudowana dzięki wsparciu Ford Foundation[9]. Kolejne rozbudowy miały miejsce w latach 90. – w 1998 roku otwarto The Shackleton Memorial Library, upamiętniając Ernesta Shackletona i jego syna Edwarda Shackletona (1911–1994)[9].
Muzeum Polarne
 Muzeum Polarne (2024) | |
| Państwo | |
|---|---|
| Miejscowość | |
| Zakres zbiorów |
Dokumenty, fotografie i obiekty związane z badaniami polarnymi |
| 52,1984°N 0,1262°E/52,198400 0,126236 | |
| Strona internetowa | |
Muzeum gromadzi materiały historyczne i współczesne związane z obszarami polarnymi[8]. Wiele kolekcji udostępnia on-line[15].
W swoich zbiorach ma ponad 5 tys. obiektów[15], z czego 600 to odzież, narzędzia myśliwskie, naczynia i dzieła sztuki wykonane przez rdzennych mieszkańców Alaski, północnej Kanady, Grenlandii, północnej Europy i Syberii w okresie od XVIII wieku do lat 80. XX wieku[16]. W muzeum znajdują się również wyroby z kości wielorybów czy kłów morsów – tzw. scrimshaw – wykonanych przez marynarzy statków wielorybniczych w XIX w.[17]
Wśród eksponatów wyróżniają się śpiwór ze skór reniferów Lawrence’a Oates’a (1880–1912), odręczna notatka Roalda Amundsena (1872–1928) ze współrzędnymi geograficznymi bieguna południowego czy dziennik Franka Worsley’a (1872–1943) z rejsu szalupą „James Caird” – misji ratunkowej z Elephant Island do Georgii Południowej podczas Imperialnej Wyprawy Transantarktycznej (1914–1917)[8].
Kolekcja sztuki obejmuje prace polarników z ekspedycji, m.in. Edwarda Lawtona Mossa (1843–1880), Grahama Gore’a (1809–1847/1848), Edwarda Adamsa (1824–1856), George’a Marstona (1882–1940) czy Apsley’a Cherry’ego-Garrarda (1886–1959), oraz prace współczesne autorstwa Edwarda Seago (1910–1974), Wally’ego Herberta (1934–2007), Jörga Schmeissera (1942–2012) czy Keitha Shackletona (1923–2015)[18].
Muzeum posiada również kolekcję szkiców i akwareli przedstawiających ptaki Wielkiej Brytanii autorstwa Edwarda Adriana Wilsona (1872–1912), polarnika i ornitologa, którą udostępnia on-line[19].
W 2025 roku muzeum odwiedziło ponad 36 tys. zwiedzających[20].
Przypisy
- ↑ Wiadomości geograficzne 1932 ↓.
- 1 2 3 4 5 Hammant 2021 ↓.
- 1 2 Scott Polar Research Institute – Research ↓.
- ↑ Scott Polar Research Institute – People ↓.
- ↑ Scott Polar Research Institute – MPhil ↓.
- ↑ Scott Polar Research Institute – Our collections ↓.
- ↑ Shackleton Online ↓.
- 1 2 3 4 5 Riffenburgh 2007 ↓, s. 835.
- 1 2 3 4 5 6 7 8 9 Scott Polar Research Institute – Our past ↓.
- 1 2 National Heritage List for England ↓.
- ↑ Stonehouse 2001 ↓, s. 3.
- ↑ University of Glasgow ↓.
- 1 2 Roberts i Heavens ↓.
- ↑ Polar Art Collection Catalogue ↓.
- 1 2 The Polar Museum ↓.
- ↑ Arctic Material Culture Collection ↓.
- ↑ Scrimshaw Collection ↓.
- ↑ Polar Art Collection ↓.
- ↑ Scott Polar Research Institute – Edward Adrian Wilson ↓.
- ↑ Scott Polar Research Institute – Annual Report 2025 ↓, s. 32.
Bibliografia
- Arctic Material Culture Collection, [w:] Scott Polar Research Institute [online] [dostęp 2026-07-07] (ang.).
- Edward Adrian Wilson, [w:] Scott Polar Research Institute [online] [dostęp 2026-07-07] (ang.).
- Henrietta and Charlotte Connelly Hammant, A Century of Polar Research, [w:] museums.cam.ac.uk [online], 2021 [dostęp 2026-07-07] (ang.).
- MPhil in Polar Studies, [w:] Scott Polar Research Institute [online] [dostęp 2026-06-30] (ang.).
- Museum catalogue, [w:] Scott Polar Research Institute [online] [dostęp 2026-07-07] (ang.).
- National Heritage List for England, Scott Polar Research Institute, [w:] historicengland.org.uk [online] [dostęp 2026-07-07] (ang.).
- Our collections, [w:] Scott Polar Research Institute [online] [dostęp 2026-06-30] (ang.).
- Our past, [w:] Scott Polar Research Institute [online] [dostęp 2026-06-30] (ang.).
- People at the Institute, [w:] Scott Polar Research Institute [online] [dostęp 2026-06-30] (ang.).
- Polar Art Collection, [w:] Scott Polar Research Institute [online] [dostęp 2026-07-07] (ang.).
- Proven, N Greeland, 20 July 1875, [w:] Scott Polar Research Institute [online].
- Research, [w:] Scott Polar Research Institute [online] [dostęp 2026-06-30] (ang.).
- Riffenburgh, Beau: Encyclopedia of the Antarctic. Taylor & Francis, 2007. ISBN 978-0-415-97024-2. [dostęp 2026-06-30]. (ang.).
- June and Steve Heavens Roberts, Penguin Diplomacy – the life story of Brian Roberts. The man behind the Antarctic treaty [online] [dostęp 2026-07-07] (ang.).
- Scott Polar Research Institute: 99th Annual Report 2025. [dostęp 2026-07-07]. (ang.).
- Scrimshaw Collection, [w:] Scott Polar Research Institute [online] [dostęp 2026-07-07] (ang.).
- Shackleton Online, [w:] Scott Polar Research Institute [online] [dostęp 2026-07-07] (ang.).
- Stonehouse, Bernard. Polar Record 200: a retrospective. „Polar Record”. 200 (37), s. 3–4, styczeń 2001. Cambridge University Press. ISSN 0032-2474. [dostęp 2026-07-01]. (ang.).
- Towarzystwa i komisje, czasopisma i stacje naukowe. „Wiadomości Geograficzne”. 10, s. 6, 1932. Polskie Towarzystwo Geograficzne. [dostęp 2026-07-07]. (pol.).
- University of Glasgow, Our Story. Sir James Mann Wordie [online] [dostęp 2026-07-07] (ang.).