Shangri-La Dialogue

IISS Asia Security Summit: The Shangri-La Dialogue (SLD) – międzyrządowa konferencja poświęcona bezpieczeństwu, organizowana corocznie od 2002 roku w Singapurze przez International Institute for Strategic Studies (IISS). W dialogu uczestniczą zazwyczaj ministrowie obrony, stali szefowie ministerstw i szefowie sił zbrojnych, głównie państw Azji i Pacyfiku. Nazwa forum pochodzi od hotelu Shangri-La w Singapurze[1][2].

Konferencja jest często nazywana wojskową wersją szczytu Davos[2].

Delegaci na konferencji

Szczyt służy kultywowaniu poczucia wspólnoty wśród najważniejszych decydentów w dziedzinie obronności i bezpieczeństwa w regionie. Delegacje rządowe wykorzystały w pełni możliwości spotkania, organizując dwustronne spotkania z innymi delegacjami na marginesie konferencji. Chociaż szczyt jest przede wszystkim spotkaniem międzyrządowym, biorą w nim udział również prawodawcy, eksperci akademiccy, wybitni dziennikarze i delegaci świata biznesu.

Na przestrzeni lat Dialog Shangri-La stał się jednym z najważniejszych niezależnych forów wymiany poglądów decydentów w dziedzinie polityki bezpieczeństwa międzynarodowego. Oprócz państwa gospodarza w dialogu wzięły udział następujące kraje: Australia, Brunei, Kambodża, Kanada, Chile, Chiny, Francja, Niemcy, Indie, Indonezja, Japonia, Korea Południowa, Laos, Malezja, Mongolia, Myanmar, Nowa Zelandia, Pakistan, Filipiny, Rosja, Sri Lanka, Szwecja, Szwajcaria, Tajlandia, Timor Wschodni, Ukraina, Wielka Brytania, Stany Zjednoczone i Wietnam.

Kraje uczestniczące w Shangri-La Dialogue

Historia

Przed pierwszym szczytem Azja nie miała regionalnych ram bezpieczeństwa, takich jak Europa. Wcześniej w 1996 r. sekretarz obrony USA William Perry i minister obrony Tajlandii Chavalit Yongchaiyudh zaproponowali osobne inicjatywy mające na celu zgromadzenie swoich odpowiedników w Azji, ale nie przyniosły one żadnego rezultatu[3]. Jedynym wielostronnym forum bezpieczeństwa azjatyckiego o zasięgu pierwszym było Forum Regionalne ASEAN, które uznano za nieodpowiednie, ponieważ skupiało się gospodarce, bez miejsca dla dyskusji ministrów obrony[4].

Lata 2000.

Timothy J. Keating i Jerry Mateparae omawiają kwestie wzajemnej obrony podczas Dialogu Shangri-La w 2009 roku

Konferencja zainicjowana w 2002 roku, była nieoficjalnym szczytem obronnym, który umożliwiał urzędnikom obronnym spotykanie się prywatnie i w zaufaniu, dwustronnie i wielostronnie, bez obowiązku sporządzania formalnego oświadczenia lub komunikatu”[5] W inauguracyjnym szczycie (znanym wówczas jako Konferencja Bezpieczeństwa Azji) wzięło udział około tuzina wiceministrów i przedstawicieli ministerstw, w tym delegacja amerykańska pod przewodnictwem zastępcy sekretarza obrony USA Paula Wolfowitza[6][7].

Lata 2010.

Podczas szczytu w 2010 r. pierwszym szefem państwa, który wygłosił przemówienie inauguracyjne, był prezydent Republiki Korei Lee Myung-Bak[8]. Wśród innych znaczących delegacji znalazła się delegacja rosyjska pod przewodnictwem wicepremiera (i byłego ministra obrony) Siergieja Iwanowa oraz delegacja chilijska pod przewodnictwem ministra obrony Jaime Ravinet de la Fuente. Sekretarz obrony USA Robert Gates po raz czwarty pojawił się na konferencji prasowej jako przedstawiciel SLD, a zastępca szefa sztabu generalnego Chin, generał porucznik Ma Xiaotian, poprowadził delegację Armii Ludowo-Wyzwoleńczej.

W czerwcu 2011 r. w debacie nastąpił wyraźny zwrot w kierunku kwestii bezpieczeństwa niestandardowych, a także kwestii związanych z Morzem Południowochińskim[9]. Premier Malezji Najib Tun Razak w swoim przemówieniu inauguracyjnym wspomniał o nowym multilateralizmie mającym na celu stawienie czoła wyzwaniom bezpieczeństwa w regionie, takim jak przemyt ludzi, handel narkotykami, terroryzm i rozprzestrzenianie broni nuklearnej[10]. Chiny po raz pierwszy były reprezentowane na szczycie na szczeblu ministerialnym. Chiński minister obrony, generał Liang Guanglie, podkreślił pokojowy rozwój Chin w regionie i chęć współpracy z krajami sąsiadującymi w celu rozwiązania konkurencyjnych roszczeń terytorialnych na Morzu Południowochińskim[11][12].

Stany Zjednoczone potwierdziły swoje zaangażowanie w regionie Azji i Pacyfiku pomimo ograniczeń budżetowych, wojen i słabnącej gospodarki krajowej[11]. Stany Zjednoczone zawsze były postrzegane jako dominująca potęga w regionie Pacyfiku, a teraz muszą dostosować się do rosnącej potęgi Chin, aby pomóc utrzymać stabilność i bezpieczeństwo w regionie[13].

Jim Mattis i Lee Hsien Loong omawiają stosunki wojskowe między dwoma krajami podczas Dialogu Shangri-La w 2017 roku

Lata 2020.

19. konferencja SLD, pierwotnie zaplanowana na 5–7 czerwca 2020 r., została przełożona na 2021, a następnie na 2022 r. z powodu pandemii COVID-19 w Singapurze[14].

19. konferencja SLD odbyła się w dniach 10–12 czerwca 2022 roku po dwuletniej przerwie[15][16]. Premier Japonii, Fumio Kishida, był głównym mówcą[17] natomiast radca stanu i minister obrony narodowej Chin, generał Wei Fenghe, przemawiał i odpowiadał na pytania publiczności dotyczące chińskiej wizji porządku regionalnego[18]. W szczycie wzięli udział przedstawiciele 42 krajów, w tym 37 delegatów na szczeblu ministerialnym i ponad 30 wyższych rangą urzędników ds. obronności[16]. Prezydent Ukrainy Wołodymyr Zełenski wygłosił wirtualne przemówienie na Szczycie 11 czerwca[19].

W 2025 roku skład reprezentacji Chin nie obejmował ministra obrony Dong Jun[20]. Podkreślany był fakt organizacji Pekińskiego Forum Xiangshan[21][22]. 23. edycja SLD odbyła się w Singapurze w maju 2026 i po raz drugi z rzędu nie wzięła w niej udziału żadna osoba wysokiego szczebla z Chin[23].

Zobacz też

Przypisy

  1. ↑ 20 years of Shangri-La Dialogue: Evolution, Characteristics and Prospects – International Conference – Specialties – International Cooperation Center [online], en.icc.org.cn [dostęp 2025-06-02].
  2. 1 2 3139, 香格里拉对话聚焦东海南海--国际--人民网 [online], world.people.com.cn [dostęp 2025-06-02] [zarchiwizowane z adresu 2013-10-16].
  3. ↑ David Capie, Brendan and Taylor, The Shangri-La Dialogue and the institutionalization of defence diplomacy in Asia, „The Pacific Review”, 23 (3), 2010, s. 359–376, DOI: 10.1080/09512748.2010.481053, ISSN 0951-2748 [dostęp 2025-06-02].
  4. ↑ International Institute for Strategic Studies The International Herald Tribune – ASEAN [online], www.iiss.org [dostęp 2025-06-02] [zarchiwizowane z adresu 2012-03-14] (ang.).
  5. ↑ Ralph A. Cossa: International Institute for Strategic Studies Taipei Times – Asian multilateralism. 2002-08-02. [dostęp 2023-04-04]. [zarchiwizowane z tego adresu (2012-03-14)].
  6. ↑ International Institute for Strategic StudiesThe Straits Times – Need for a network [online], www.iiss.org [dostęp 2025-06-02] [zarchiwizowane z adresu 2008-02-15] (ang.).
  7. ↑ International Institute for Strategic StudiesTaipei Times – Asian multilateralism [online], www.iiss.org [dostęp 2025-06-02] [zarchiwizowane z adresu 2008-07-10] (ang.).
  8. ↑ To a prosperous, peaceful future [online], koreajoongangdaily.joins.com, 8 sierpnia 2010 [dostęp 2025-06-02] (ang.).
  9. ↑ Alexey, The tenth Shangri-La dialogue | East Asia Forum [online], 24 czerwca 2011 [dostęp 2025-06-02] (ang.).
  10. ↑ F_181, Cold War mentality hinders peace in Asia-Pacific – People’s Daily Online [online], english.peopledaily.com.cn [dostęp 2025-06-02] [zarchiwizowane z adresu 2011-06-11].
  11. 1 2 Dan De Luce: Cold War mentality hinders peace in Asia-Pacific. 8 June 2011.
  12. ↑ Reuters Editorial, China says will not threaten anyone with modern military, „Reuters” [dostęp 2025-06-02] [zarchiwizowane z adresu 2016-03-06] (ang.).
  13. ↑ Exchanges will build trust [online], www.chinadaily.com.cn [dostęp 2025-06-02] [zarchiwizowane z adresu 2012-01-12].
  14. ↑ Update on the 2020 IISS Shangri La Dialogue Asia Security Summit [online], IISS [dostęp 2025-06-02] (ang.).
  15. ↑ Shangri-La Dialogue resumes in S’pore, Ukraine president Zelensky to give special address, „The Straits Times”, Singapore, 9 czerwca 2022, ISSN 0585-3923 [dostęp 2025-06-02] (ang.).
  16. 1 2 China must decide for itself if attending Shangri-La Dialogue adds value: Ng Eng Hen [online], www.channelnewsasia.com [dostęp 2025-06-02].
  17. ↑ Chen Lin, Idrees Ali, Chen Lin, Idrees Ali, At Asia security summit, Japan vows to boost regional security role, „Reuters”, 10 czerwca 2022 [dostęp 2025-06-02] (ang.).
  18. ↑ IISS Shangri-La Dialogue 2022: China’s vision for regional order. The International Institute for Strategic Studies 2022-06-12. [dostęp 2025-06-02].
  19. ↑ Watch: Ukraine President Volodymyr Zelenskyy speaks at Shangri-La Dialogue in Singapore [online], CNA [dostęp 2025-06-02] (ang.).
  20. ↑ China keeps a low profile at Shangri-La Dialogue. What does that mean? [online], South China Morning Post, 1 czerwca 2025 [dostęp 2025-06-04] (ang.).
  21. ↑ Guo Yuandan in Singapore, Explainer: Why didn’t China send higher-ranking officials to attend 22nd Shangri-La Dialogue? - Global Times [online], www.globaltimes.cn [dostęp 2025-06-04].
  22. ↑ Why isn't China's defence minister attending Shangri-la Dialogue, and how will it affect Sino-US ties? [online], www.channelnewsasia.com [dostęp 2025-06-04].
  23. ↑ 'Where is China' ask delegates at Asian defence forum [online], reuters.com (ang.).

Linki zewnętrzne