Shirō Ishii

Shirō Ishii
石井 四郎
ilustracja
Rikugun-chūjōgenerał porucznik Rikugun-chūjō
generał porucznik
Data i miejsce urodzenia

25 czerwca 1892
Chiba, Japonia

Data i miejsce śmierci

9 października 1959
Tokio, Japonia

Przebieg służby
Siły zbrojne

 Armia Cesarska

Jednostki

Jednostka 731

Główne wojny i bitwy

wojna chińsko-japońska (1937–1945)

Odznaczenia
Złote Promienie z Rozetą Orderu Wschodzącego Słońca (Japonia) Order Złotej Kani V klasy (Japonia) Złote i Srebrne Promienie Orderu Świętego Skarbu (Japonia, 1888–2003) Medal Wojskowy za Wojnę Chińsko-Japońską 1931-1934 (Japonia) Medal Zasługi Ustanowienia Państwa (Mandżukuo)

Shirō Ishii (jap. 石井 四郎 Ishii Shirō; ur. 25 czerwca 1892, zm. 9 października 1959) – japoński lekarz, mikrobiolog, zbrodniarz wojenny, dowódca Jednostki 731 Cesarskiej Armii Japońskiej podczas wojny chińsko-japońskiej.

Życiorys

Urodzony w wiosce Chiyoda w powiecie Sanbu, w prefekturze Chiba[1]. W 1916 roku rozpoczął studia medyczne na Cesarskim Uniwersytecie w Kioto[1]. Po zakończeniu studiów w 1920 roku wstąpił do wojska. Dwa lata później w stopniu porucznika został przeniesiony do Pierwszego Szpitala Wojskowego i Wojskowej Szkoły Medycznej w Tokio. W 1924 roku, za swoje osiągnięcia w pracy został do Cesarskiego Uniwersytetu w Kioto na studia podyplomowe, obejmujące m.in. zgłębianie wiedzy w dziedzinie bakteriologii[2].

W 1928 Ishii rozpoczął swoją dwuletnią podróż po świecie zachodnim. Podczas swych podróży interesował się efektami działania broni biologicznej i chemicznej oraz ich rozwojem podczas I wojny światowej i w późniejszym okresie[3]. Wyniki jego badań pozwoliły mu na zdobycie poparcia ministra wojny Sadao Arakiego.

W 1932 rozpoczął wstępne eksperymenty w utworzonym w tokijskim szpitalu Laboratorium Badań Profilaktycznych. Kierujący nią Shirō Ishii prosił dowództwo o przeniesienie na teren marionetkowego państwa Mandżukuo. Prośba ta była spowodowana potrzebą wykonywania doświadczeń na ludziach, w opinii Ishiego nadawali się do tego mieszkańcy podbitej Mandżurii[4].

Tablica upamiętniająca ofiary Jednostki 731

W 1935 została sformowana Jednostka 731, zajmująca się bronią biologiczną pod przykryciem jednostki uzdatniającej wodę. Generał Ishii nadzorował budowę dużego kompleksu dla jednostki – ponad 150 budynków na 6 km² niedaleko miasta Harbin w Mandżukuo.

W 1942 Ishii rozpoczął testy z bronią biologiczną i konwencjonalną na chińskich żołnierzach i cywilach. Dziesiątki tysięcy ofiar zmarło na dżumę, cholerę, z powodu wąglika i innych chorób. Jego oddział przeprowadzał również eksperymenty paramedyczne, takie jak wiwisekcje, aborcje oraz wywoływanie udarów i zawałów serca.

Za dostarczanie do jednostki obiektów do badań (w dużej mierze wywodzących się z szeregów chińskich partyzantów i osób aresztowanych za działalność przeciwko okupantowi) odpowiedzialni byli funkcjonariusze żandarmerii wojskowej – Kempeitai[5].

W 1945 japońscy żołnierze wysadzili siedzibę Jednostki 731 w ostatnich dniach wojny. Ishii wydał rozkaz zamordowania pozostających przy życiu więźniów, aby zatrzeć ślady eksterminacji.

W 1946 dowództwo armii Stanów Zjednoczonych zawarło układ z dowódcami Jednostki 731 gwarantujący im nietykalność, w zamian za wyniki badań nad zastosowaniem broni biologicznej i chemicznej. Mimo zagwarantowanego immunitetu, Ishii po wojnie nie mógł znaleźć zatrudnienia w swojej dziedzinie. Środowisko, w którym pozostało wielu jego podwładnych odwróciło się od niego[6].

Zmarł 9 października 1959 w Tokio na nowotwór złośliwy gardła[6].

Prawda wyszła na jaw w 1989, gdy podczas prac budowlanych w Japonii odkryto ciała więźniów.

W 2011 roku zakończyło się szukanie lokali zastępczych dla osób mieszkających w budynku stojącym na miejscu dawnej Akademii Medycznej w Tokio, gdzie po kapitulacji pochowano ofiary eksperymentów Jednostki 731. Umożliwiło to rozpoczęcie prac archeologicznych[7].

Przypisy

Bibliografia

  • Hal Gold: Jednostka 731. Okrutne eksperymenty w japońskich laboratoriach wojskowych relacje świadków. Kraków: Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, 2015. ISBN 978-83-233-3893-2.