Smutek (fotografia)

Smutek (ros. Горе) – fotografia z czasów II wojny światowej, wykonana w styczniu 1942 roku na Krymie przez urodzonego w Warszawie radzieckiego fotoreportera Dmitrija Baltermanca. Zdjęcie, które w późniejszych latach zyskało światową sławę, przedstawia miejsce masakry ludności cywilnej dokonanej przez niemieckiego okupanta; pogrążeni w smutku ludzie błąkają się po polu, szukając bliskich wśród zwłok leżących na śniegu.

Dmitrij Baltermanc, Smutek

Opis

W pierwszych dniach grudnia 1941 roku Sonderkommando 10b wchodzące w skład niemieckiej grupy operacyjnej Einsatzgruppe D rozstrzelało w rowie przeciwpancernym w pobliżu wsi Bagierowo od 2000 do 2500 Żydów mieszkających w Kerczu[1]. Następnie 29 grudnia w tym samym rowie przeciwpancernym, w związku z zabiciem niemieckiego oficera przez radziecką grupę rozpoznawczą, Niemcy rozstrzelali kilkuset mieszkańców wsi Samostroj koło Kamysz-Burun – Rosjan, Ukraińców i Tatarów krymskich[2][3].

Wojska radzieckie pierwszego rzutu w rejonie Kerczu działające w ramach kerczeńsko-teodozyjskiej operacji desantowej, dostrzegły rów w pobliżu Bagierowa 30 grudnia 1941 roku; na początku stycznia na miejsce masakry przybyli śledczy i fotoreporterzy. Wśród nich byli Dmitrij Baltermanc i Jewgienij Chałdiej[2][3][4][5].

Przez długi czas Baltermanc nie wybierał fotografii na swoje wystawy indywidualne. W latach 60. XX wieku znany włoski fotograf Caio Mario Garrubba, odwiedzając Moskwę, odkrył zdjęcie w archiwum Dmitrija Baltermanca. Garrubba przygotowywał wystawę „Czym jest człowiek” i wspólnie z Baltermancem wymyślił tytuł fotografii. Dmitrij Baltermanc zmienił zdjęcie, dodając chmury z innej fotografii. Zdjęcie zostało uznane za najlepsze na wystawie i otrzymało kilka nagród. W Związku Radzieckim fotografia została pokazana dopiero w 1975 roku podczas obchodów 30. rocznicy Dnia Zwycięstwa[4]. Zdjęcie było wielokrotnie prezentowane na zagranicznych wystawach[5].

Przypisy

  1. ↑ Илья Альтман: Холокост на территории СССР. Энциклопедия. ROSSPEN, 2011, s. 402. ISBN 978-5-8243-1463-2.
  2. 1 2 Максим Шраер. Илья Сельвинский, свидетель Шоа. Новый Мир. [dostęp 2026-07-05]. (ros.).
  3. 1 2 Алексей Исаев, Михаил Мельтюхов, Мирослав Морозов: Мифы Великой Отечественной (сборник). Яуза, Эксмо, 2013, s. 277. ISBN 978-5-457-24296-8.
  4. 1 2 Не ври глазам своим-2. Коммерсантъ. [dostęp 2026-07-05]. (ros.).
  5. 1 2 Art in Review. The New York Times. [dostęp 2026-07-05]. (ang.).

Linki zewnętrzne

This article is issued from Wikipedia. The text is available under Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0 unless otherwise noted. Additional terms may apply for the media files.