Sophie Adenot

Sophie Adenot
Ilustracja
Portret Sophie Adenot w roli astronautki Europejskiej Agencji Kosmicznej
Data i miejsce urodzenia

5 lipca 1982
Cosne-Cours-sur-Loire

Alma Mater

Institut supérieur de l’aéronautique et de l’espace
Massachusetts Institute of Technology

Sophie Marie Laurence Adenot (fr ( odsłuchaj) fr ( odsłuchaj) (ur. 5 lipca 1982 w Cosne-Cours-sur-Loire w Burgundii) – francuska inżynierka, pilotka helikoptera i astronautka. Posiada stopień pułkownika francuskich sił powietrznych i kosmicznych, a w 2018 roku została pierwszą francuską pilotką doświadczalną śmigłowca. Została wybrana do Europejskiego Korpusu Astronautów jako część grupy 2022. Jej pierwszy lot kosmiczny rozpoczął się w lutym 2026 roku na pokładzie statku SpaceX Crew-12, podczas którego poleciała na Międzynarodową Stację Kosmiczną w ramach długoterminowej misji w ramach Ekspedycji 74/75.

Młodość i wykształcenie

Sophie Marie Laurence[1] Adenot urodziła się 5 lipca 1982 r. w Cosne-Cours-sur-Loire w Burgundii we Francji w rodzinie farmaceutki Isabelle Adenot (nazwisko panieńskie Alloy) i Huberta Adenot, notariusza w Corbigny[2][3]. Jej matka pełniła funkcję prezeski krajowej izby farmaceutycznej od 2009 do 2017 roku. Jako swoją inspirację w dzieciństwie wskazała dziadka, który służył we francuskich siłach powietrznych jako mechanik lotniczy, a także astronautkę Claudie Haigneré, która została pierwszą francuską w kosmosie. Wspominała wrażenie, jakie na nią wywarł oglądany na żywo w telewizji start Haigneré w 1996 r. na stację kosmiczną Mir.

Adenot uczęszczała do maison d'éducation de la Légion d'honneur w Saint-Denis, szkoły średniej dla dziewcząt, których ojciec, dziadek lub pradziadek został odznaczony Legią Honorową. Tam Sophie uzyskała baccalauréat. Następnie ukończyła classes préparatoires aux grandes écoles przygotowując się do wstąpienia do grande école[4].

W latach 2001–2003 studiowała inżynierię w Institut Supérieur de l'Aéronautique et de l'Espace (ISAE-SUPAERO), specjalizując się w dynamice lotu samolotów i statków kosmicznych. Dyplom uzyskała w 2004 roku[5]. W tym samym roku uzyskała tytuł magistra inżynierii ergonomii (human factor engineering) na Massachusetts Institute of Technology (MIT)[6][7]. Podczas studiów na MIT pracowała w laboratorium Man-Vehicle i napisała pracę doktorską na temat tego, w jaki sposób układ przedsionkowy adaptuje się do sztucznej grawitacji, przyczyniając się tym samym do rozwoju szkoleń w zakresie wirówek dla astronautów[5].

Kariera

Francuskie Siły Powietrzne

Po ukończeniu studiów Adenot spędziła rok pracując jako inżynierka w firmie Airbus Helicopters w Marignane, gdzie zajmowała się projektowaniem kokpitów śmigłowców, w szczególności modelu H225[4].

W 2005 roku wstąpiła do francuskich sił powietrznych. Po ukończeniu szkolenia pilota śmigłowców została przydzielona do Escadron d'Hélicoptères 1/67 Pyrénées w bazie lotniczej Cazaux, gdzie w latach 2008–2012 pilotowała śmigłowce H225M Caracal (Eurocopter EC725) w misjach poszukiwawczo-ratowniczych w nieprzyjaznym środowisku[5][8]. W 2008 roku złożyła wniosek o przyjęcie do programu astronautów Europejskiej Agencji Kosmicznej, Europejskiego Korpusu Astronautów, jednak jej wniosek został odrzucony. W 2012 roku została przeniesiona do 60 Eskadry z siedzibą w Villacoublay i posiadającej na wyposażeniu śmigłowce Aérospatiale Puma. Jednostka ta odpowiada za transport francuskiej głowy państwa, ministrów rządu i delegacji zagranicznych odwiedzających państwo[5].

W 2017 roku rozpoczęła naukę w École du personnel navigant d’essais et de réception, szkole pilotów doświadczalnych, a w 2018 roku została pierwszą we Francji kobietą-pilotem doświadczalnym helikopterów. Po ukończeniu w tym samym roku szkoły pilotów doświadczalnych Empire Test Pilots’ School w Wielkiej Brytanii, w latach 2019–2022 pracowała jako pilot doświadczalny śmigłowców w bazie lotniczej Cazaux w ramach Francuskiej Agencji Zamówień Obronnych[5]. W 2022 roku miała zgromadzone ponad 3000 godzin lotu na 22 różnych typach śmigłowców[9].

Adenot awansowała na stopień porucznika w sierpniu 2006 r., kapitana w 2009 r., komendanta w grudniu 2014 r., podpułkownika w czerwcu 2020 r., a pułkownika w lipcu 2023 r.[10].

Europejska Agencja Kosmiczna

Adenot została wybrana do Europejskiego Korpusu Astronautów w ramach Grupy Astronautów Europejskiej Agencji Kosmicznej na rok 2022. Jest drugą Francuzką, która dołączyła do korpusu, po Claudie Haigneré. Klasa 2022, nazywana „The Hoppers”, została wybrana spośród 22 500 kandydatów[11].

W 2024 roku ESA ogłosiła, że Adenot będzie pierwszą przedstawicielką swojej klasy, która poleci na Międzynarodową Stację Kosmiczną (ISS) w ramach długoterminowej misji zaplanowanej na wiosnę 2026 roku. Europejska część misji Crew-12 realizowana przez ESA – do której przydzielono Adenot – została nazwana „Epsilon”[12].

W ramach misji SpaceX Crew-12 Adenot wystartowała na ISS 13 lutego 2026 roku, by dołączyć do załogi Ekspedycji 74[13]. Podczas 8-miesięcznego pobytu na ISS weźmie udział w ponad 200 eksperymentach w warunkach mikrograwitacji. Eksperymenty te obejmują testowanie urządzenia umożliwiającego autonomiczne medyczne ultradźwięki o nazwie EchoFinder w celu określenia wpływu nieważkości na nią i innych członków załogi; eksperyment o nazwie PhysioTool w celu pomiaru kilku czynników fizjologicznych organizmu; eksperyment we współpracy ze szkołami francuskimi o nazwie ChlorISS, w ramach którego będzie można obserwować wpływ światła i grawitacji na wzrost rośliny Arabidopsis thaliana i rośliny Brassica rapa (Mizuna); a także testowanie prototypu skafandra kosmicznego o nazwie „ EuroSuit ”. Adenot przywiozła też na stację wybór dań kuchni francuskiej, w tym zupę krem z homara i foie gras, stworzone przez szefową kuchni nagrodzoną gwiazdką Michelin, Anne-Sophie Pic, aby uzupełnić standardowe posiłki na pokładzie.

Życie osobiste

Adenot poznała swojego męża podczas studiów inżynierskich, w 2025 roku parze urodził się pierwszy syn.

Nagrody i wyróżnienia

Uroczystość wręczenia francuskiego Orderu Zasługi Narodowej w 2022 r.

W 2020 roku Adenot została doceniona przez program Młodych Liderów Fundacji Francusko-Amerykańskiej[14][15].

W 2021 roku została odznaczona Medalem Francuskiego Zgromadzenia Narodowego za „działania w roli inspirującej ambasadorki równości płci w nauce”[5]. Została mianowana kawalerem (damą) chevalier francuskiego Orderu Zasługi Narodowej w 2022 roku . Jest laureatką krajowego Medalu Lotniczego[16].

Została mianowana kawalerem (damą) chevalier Legii Honorowej w dniu 14 lipca 2026 r.[17].

Przypisy

  1. ↑ Astronaut Biography: Sophie Adenot. www.spacefacts.de. [dostęp 2025-08-02].
  2. ↑ Matthieu Delacharlery: Espace : qui est Sophie Adenot, la nouvelle astronaute française ?. 2022-11-23. [dostęp 2022-11-24]. (fr.).
  3. ↑ Les Imphycois, fiers de leur nouvelle astronaute : « Je souhaite tout le bonheur du monde à Sophie Adenot ». Le Journal du Centre, 2022-11-24. [dostęp 2022-11-30]. (fr.).
  4. 1 2 Marion Simon-Rainaud: L'astronaute Sophie Adenot, une prof de yoga bientôt dans l'ISS. Les Échos, 2022-11-29. [dostęp 2022-11-30]. (fr.).
  5. 1 2 3 4 5 6 Sophie Adenot. esa.int. [dostęp 2022-12-27].
  6. ↑ Lucie Bras, Qui est Sophie Adenot, la nouvelle astronaute française qui rejoint l’Agence spatiale européenne ?, „Ouest-France.fr”, 23 listopada 2022 [dostęp 2026-07-24] [zarchiwizowane z adresu 2026-01-05] (fr.).
  7. ↑ Who is Sophie Adenot, the French engineer destined for space? [online], RFI, 24 listopada 2022 [dostęp 2026-07-24] (ang.).
  8. ↑ Marceau Bonnecaze: Hommage de la nation à l'escadron d'hélicoptères. Sud Ouest, 21 November 2011. [dostęp 30 November 2022]. (fr.).
  9. ↑ Camille Hazard: Sophie Adenot, maman, pilote d'hélicoptère et astronaute. Paris Match, 24 November 2022. [dostęp 24 listopada 2022]. (fr.).
  10. ↑ Décret du 4 juillet 2023 portant nomination et promotion dans l'armée active - Légifrance [online], www.legifrance.gouv.fr [dostęp 2026-07-24] [zarchiwizowane z adresu 2023-12-30] (fr.).
  11. ↑ ESA presents new generation of ESA astronauts. 23 November 2022. [dostęp 30 November 2022].
  12. ↑ Marie Deschamps: Introducing εpsilon. blogs.esa.int, 2025-06-20. [dostęp 2026-01-10].
  13. ↑ NASA's SpaceX Crew-12 Launches to International Space Station - NASA. [dostęp 2026-02-14]. (ang.).
  14. ↑ Thomas Hory: Portrait : le lieutenant-colonel Adenot sélectionnée pour le programme Young Leaders (French-American Foundation). 2020-07-28. [dostęp 2022-11-30]. (fr.).
  15. ↑ Promotion 2020 - Les Young Leaders français. [dostęp 2022-11-30]. (fr.).
  16. ↑ Arrêté de la médaille de l'aéronautique - promotion 14 juillet 2024. 2024-07-12. [dostęp 2026-02-08]. (fr.).
  17. ↑ Décret du 14 juillet 2026 portant nomination dans l'ordre national de la Légion d'honneur. (fr.).
This article is issued from Wikipedia. The text is available under Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0 unless otherwise noted. Additional terms may apply for the media files.