Stanisław Hyjek
 | |
 sierżant | |
| Data i miejsce urodzenia | |
|---|---|
| Data i miejsce śmierci |
23 sierpnia 1915 |
| Przebieg służby | |
| Lata służby |
1914-1915 |
| Siły zbrojne | |
| Formacja | |
| Jednostki | |
| Stanowiska |
zastępca dowódcy plutonu |
| Główne wojny i bitwy |
I wojna światowa |
| Odznaczenia | |
    | |
Stanisław Hyjek ps. „Boryna” (ur. 1 maja 1895 w Czajkowej, zm. 23 sierpnia 1915 nad rzeką Rośnią k. Wysokiego Litewskiego[a]) – sierżant Legionów Polskich, działacz niepodległościowy, kawaler Orderu Virtuti Militari.
Życiorys
Urodził się 1 maja 1895 w Czajkowej, w rodzinie Walentego i Anny z Dudzików[1][2]. Ukończył gimnazjum w Mielcu i tam też zdał maturę, po czym podjął pracę jako urzędnik pocztowy w Tarnobrzegu. Należał do organizacji „Zarzewie”, „Związek Jastrzębi” i „Przebojem”, działał również w skautingu[3]. Od 1912 roku członek Polskich Drużyn Strzeleckich, w których zajmował stanowisko dowódcy plutonu organizacji studenckiej w Mielcu.
Od 4 sierpnia 1914 w Legionach Polskich z przydziałem na zastępcę dowódcy plutonu w 2 kompanii VI baonu 1 pułku piechoty. Uczestnik bitew pod Krzywopłotami, Łowczówkiem, Żernikami i Jastkowem[3]. W toku walk mianowany sierżantem. Za wykazane podczas służby poświęcenie i odwagę został pośmiertnie odznaczony Orderem Virtuti Militari[2][4]. Poległ nad rzeką Rośnią koło Wysokiego Litewskiego podczas pościgu za uciekającymi wojskami rosyjskimi[b]. Pochowany na cmentarzu wojskowym w Wysokim Litewskim. Nie założył rodziny[2][4].
Ordery i odznaczenia
- Krzyż Srebrny Orderu Wojskowego Virtuti Militari nr 7212 – pośmiertnie, 17 maja 1922[5][6]
- Krzyż Niepodległości – pośmiertnie, 19 grudnia 1930 „za pracę w dziele odzyskania niepodległości”[7]
- Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski[4]
- Złoty Krzyż Zasługi[4]
Uwagi
- ↑ W książce pod redakcją Bogusława Polaka „Kawalerowie Virtuti Militari 1792–1945” podano, że Stanisław Hyjek poległ w dniu 28 sierpnia 1915 roku.
- ↑ W książce pod redakcją Bogusława Polaka „Kawalerowie Virtuti Militari 1792–1945” podano, że został zabity podczas patrolu bojowego. To samo podane jest w jego kwestionariuszu kawalera Orderu Virtuti Militari; str. 6.
Przypisy
- ↑ Kolekcja VM ↓, s. 1.
- 1 2 3 Polak (red.) 1993 ↓, s. 75.
- 1 2 Kolekcja VM ↓, s. 4.
- 1 2 3 4 Muzeum Józefa Piłsudskiego w Sulejówku ↓.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 1 z 4 stycznia 1923, s. 6.
- ↑ Lista odznaczonych ofic. i żołnierzy b. 1. p. p. Leg. Pol., „Żołnierz Polski” (25 (304)), zbrojownia.cbw.wp.mil.pl, 22 czerwca 1922, s. 14 [dostęp 2025-11-17], Cytat: sierż. L. P. ś. p. Hyjek Stanisław.
- ↑ M.P. z 1930 r. Nr 300, poz. 423 (ISAP).
Bibliografia
- Hyjek Stanisław. [w:] Kolekcja Orderu Wojennego Virtuti Militari; sygn. I.482.72-6562 [on-line]. WBH. [dostęp 2026-05-24].
- Dziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych. [dostęp 2021-01-07].
- Bogusław Polak (red.): Kawalerowie Virtuti Militari 1792–1945. T. 2/2. Koszalin: Wydawnictwo Uczelniane Wyższej Szkoły Inżynierskiej w Koszalinie, 1993. ISBN 83-900510-0-1.
- Muzeum Józefa Piłsudskiego w Sulejówku. Wykaz Legionistów Polskich 1914-1918. Stanisław Hyjek „Boryna”. [dostęp 2020-04-25].