Stanisław Orlewicz

Stanisław Orlewicz
Ilustracja
Zdjęcie portretowe z archiwum rodziny Orlewiczów
pułkownik lekarz pułkownik lekarz
Pełne imię i nazwisko

Stanisław Antoni Orlewicz

Data i miejsce urodzenia

2 kwietnia 1887
Warszawa

Data i miejsce śmierci

16–19 kwietnia 1940
Katyń

Przebieg służby
Lata służby

do 1940

Siły zbrojne

Wojsko Polskie

Jednostki

Wyższa Szkoła Wojenna

Stanowiska

kierownik przedmiotu

Główne wojny i bitwy

I wojna światowa
wojna polsko-bolszewicka
II wojna światowa

Odznaczenia
Złoty Krzyż Zasługi (II RP)

Stanisław Antoni Orlewicz (ur. 2 kwietnia 1887 w Warszawie, zm. 16–19 kwietnia 1940 w Katyniu) – pułkownik lekarz Wojska Polskiego, ofiara zbrodni katyńskiej.

Życiorys

Urodził się 2 kwietnia 1887 w Warszawie, w rodzinie Antoniego i Władysławy z Konstantynowiczów (1861–1938)[1]. W 1905 przeniósł się do Gimnazjum gen. Pawła Chrzanowskiego, w którm w następnym roku zdał egzamin dojrzałości[1].

14 marca 1913, po ukończeniu studiów na Wydziale Lekarskim Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie, otrzymał dyplom doktora wszech nauk lekarskich[1]. Uczestniczył w I wojnie światowej.

3 marca 1919 został wcielony do Stacji Zbornej WP w Warszawie[1]. 22 marca 1919 został przyjęty do Wojska Polskiego z zatwierdzeniem w randze kapitana lekarza, zaliczony do I Rezerwy armii oraz powołany do służby czynnej na czas wojny aż do demobilizacji[2].

W czasie wojny z bolszewikami był szefem sanitarnym 11 Dywizji Piechoty. W 1920 pełnił służbę w Szefostwie Sanitarnym Dowództwa Okręgu Generalnego „Warszawa” w Warszawie. Na tym stanowisku 6 sierpnia 1920 został zatwierdzony z dniem 1 kwietnia 1920 w stopniu majora Korpusu Lekarskiego, w grupie „byłych Korpusów Wschodnich i byłej armii rosyjskiej”[3].

Od 1921 pełnił służbę w Szefostwie Sanitarnym Dowództwa Okręgu Korpusu Nr I w Warszawie, pozostając oficerem nadetatowym 1 batalionu sanitarnego. 3 maja 1922 został zweryfikowany w stopniu majora ze starszeństwem z dniem 1 czerwca 1919 i 105. lokatą w korpusie oficerów sanitarnych[4]. W 1923 został przeniesiony do Departamentu VIII Sanitarnego Ministerstwa Spraw Wojskowych w Warszawie. W latach 1926–1928 był hospitantem Kursu Normalnego Wyższej Szkoły Wojennej w Warszawie. W 1928, po ukończeniu kursu, został przeniesiony do Wyższej Szkoły Wojennej, w charakterze wykładowcy[5]. 18 lutego 1930 awansował na podpułkownika ze starszeństwem z dniem 1 stycznia 1930 i 5. lokatą w korpusie oficerów sanitarnych, grupa lekarzy[6][7]. Na stopień pułkownika został mianowany ze starszeństwem z dniem 1 stycznia 1936 i 3. lokatą w korpusie oficerów sanitarnych[8] (od 1937 korpus oficerów zdrowia, grupa lekarzy[9]). W 1939 pełnił służbę w Wyższej Szkole Wojennej na stanowisku kierownika przedmiotu służba zdrowia[10].

19 września 1939 w Złoczowie dostał się do sowieckiej niewoli[11]. W październiku przebywał w Obozie jenieckim NKWD w Putywlu[11]. W listopadzie 1939 został przeniesiony do obozu w Kozielsku[11]. Między 15 a 17 kwietnia 1940 został przekazany do dyspozycji naczelnika Zarządu NKWD Obwodu Smoleńskiego (lista nr 029/2 z 13 kwietnia 1940)[11]. Między 16 a 19 kwietnia 1940 zamordowany w Katyniu i tam pogrzebany[11]. Od 28 lipca 2000 spoczywa na Polskim Cmentarzu Wojennym w Katyniu.

Postanowieniem nr 112-48-07 Prezydenta RP Lecha Kaczyńskiego z 5 października 2007 został awansowany pośmiertnie na stopień generała brygady[12]. Awans został ogłoszony 9 listopada 2007 w Warszawie, w trakcie uroczystości „Katyń Pamiętamy – Uczcijmy Pamięć Bohaterów”.

28 kwietnia 2009, w ramach akcji „Katyń... pamiętamy” / „Katyń... Ocalić od zapomnienia”, na skwerze przy ulicy Ignacego Daszyńskiego w Tuchowie został zasadzony Dąb Pamięci Stanisława Orlewicza[13][14].

Ordery i odznaczenia

  • Złoty Krzyż Zasługi – 19 marca 1931 „za zasługi na polu organizacji i administracji służby zdrowia w wojsku”[15]

Zobacz też

Przypisy

  1. 1 2 3 4 Kolekcja ↓, s. 17.
  2. ↑ Dz. Rozk. Wojsk. Nr 39 z 8 kwietnia 1919, poz. 1248.
  3. ↑ Dziennik Personalny M.S.Wojsk. Nr 31 z 18 sierpnia 1920 r. s. 751.
  4. ↑ Rocznik oficerski 1923 s. 78, 1124, 1200.
  5. ↑ Dziennik Personalny M.S.Wojsk. Nr 14 z 5 listopada 1928 r. s. 358.
  6. ↑ Dziennik Personalny M.S.Wojsk. Nr 5 z 20 lutego 1930 r. s. 66.
  7. ↑ Rocznik oficerski 1932 s. 323, 798.
  8. ↑ Rybka i Stepan 2021 ↓, s. 374.
  9. ↑ Rybka i Stepan 2006 ↓, s. 366.
  10. ↑ Rybka i Stepan 2006 ↓, s. 449.
  11. 1 2 3 4 5 Убиты в Катыни 2015 ↓, s. 561.
  12. ↑ M.P. z 2007 r. Nr 85, poz. 885 (ISAP)
  13. ↑ Katyńskie Dęby. tuchow.pl. [dostęp 2014-12-09].
  14. ↑ Tuchów – Dęby Katyńskie. miejscapamiecinarodowej.pl. [dostęp 2014-12-09].
  15. ↑ M.P. z 1931 r. Nr 64, poz. 101 (ISAP).

Bibliografia