Stanisław Rouppert
 1927 | |
 generał brygady | |
| Data i miejsce urodzenia |
15 kwietnia 1887 |
|---|---|
| Data i miejsce śmierci |
13 sierpnia 1945 |
| Przebieg służby | |
| Lata służby |
1914–1945 |
| Siły zbrojne | |
| Formacja | |
| Jednostki |
1 Pułk Piechoty Legionów |
| Stanowiska |
naczelny lekarz pułku |
| Główne wojny i bitwy | |
| Późniejsza praca | |
| Odznaczenia | |
                    | |
Stanisław Rouppert, ps. „Teodor” (ur. 15 kwietnia 1887 w Warszawie, zm. 13 sierpnia 1945 w Edynburgu) – doktor medycyny, generał brygady Wojska Polskiego, wiceprzewodniczący Rady Naukowej Wychowania Fizycznego i przewodniczący jej Komisji Lekarskiej (1927–1939), protektor I Zjazdu Polskich Lekarzy Sportowych, działacz sportowy i społeczny[1], członek Międzynarodowego Komitetu Olimpijskiego (1931–1945)[2], kawaler Orderu Virtuti Militari.
Życiorys
Urodził się w rodzinie Henryka, lekarza, i Teodory z Chełchowskich. Był młodszym bratem Kazimierza (1885–1963).
Kształcił się w Warszawie, gdzie rozpoczął studia. Relegowany z uczelni za udział w strajku szkolnym (1905). Przeniósł się do Krakowa. Działał tam w Związku Walki Czynnej i Związku Strzeleckim. W sierpniu 1914 uczestniczył w kursie oficerskim w Oleandrach pod Krakowem.
Od sierpnia 1914 do lipca 1917 szef służby zdrowia – lekarz naczelny I Brygady Legionów Polskich[3], oraz lekarz 1 pułku piechoty na froncie. Po kryzysie przysięgowym internowany w Beniaminowie.
Od listopada 1918 w służbie zdrowia Wojska Polskiego, do marca 1919 zastępca szefa sanitarnego Dowództwa Okręgu Generalnego „Lublin”, od marca do listopada 1919 szef sanitarny garnizonu Warszawa. Pułkownik lekarz od 1 czerwca 1919.
17 maja 1922 odznaczono go orderem wojskowym „Virtuti Militari" V klasy[4].
Od listopada 1919 do lutego 1924 zastępca szefa sanitarnego Dowództwa Okręgu Generalnego „Warszawa” / Dowództwa Okręgu Korpusu Nr I w Warszawie. Od lutego 1924 do sierpnia 1926 wykładowca w Wojskowej Szkole Sanitarnej w Warszawie.
23 sierpnia 1926 został wyznaczony na stanowisko szefa Departamentu VIII Sanitarnego Ministerstwa Spraw Wojskowych w Warszawie[5][6]. 16 marca 1927 Prezydent RP, Ignacy Mościcki awansował go na generała brygady ze starszeństwem z 1 stycznia 1927 i 16. lokatą w korpusie generałów. Służbę na stanowisku szefa Departamentu Zdrowia MSWojsk. pełnił do września 1939.
Był prezesem zarządu Koła Lekarzy Legionistów[7]. Oprócz działalności służbowej był m.in. wiceprzewodniczącym Rady Naukowej Wychowania Fizycznego i przewodniczącym jej Komisji Lekarskiej (1927–1939), protektorem I Zjazdu Polskich Lekarzy Sportowych w Worochcie (1937), pierwszym Członkiem Honorowym Stowarzyszenia Lekarzy Sportowych, wiceprezesem Polskiego Związku Lekkoatletycznego, prezesem Wojskowego Klubu Sportowego „LEGJA", Polskiego Związku Motocyklowego oraz Warszawskiego Okręgu Związku Piłki Nożnej[1]. W latach 1931–1945 członek Międzynarodowego Komitetu Olimpijskiego[1]. Na początku czerwca 1935 został wybrany przewodniczącym komisji rewizyjnej Towarzystwa Wiedzy Wojskowej[8].
Podczas śmiertelnej choroby marszałka Józefa Piłsudskiego (zmarłego w 1935) był kierownikiem stałej komisji lekarskiej (byli w niej także ppłk dr Stefan Mozołowski, mjr dr Henryk Cianciara i mjr dr Felicjan Tukanowicz)[9].
Po kampanii wrześniowej przedostał się do Francji. Od listopada 1939 do czerwca 1940 w obozie oficerskim Cerizay. Od 14 sierpnia 1940 roku przebywał w Stacji Zbornej Oficerów Rothesay. W styczniu 1942 roku został przeniesiony w stan nieczynny. Osiadł w Szkocji. Zmarł 13 sierpnia 1945 roku w Edynburgu. Pochowany na tamtejszym cmentarzu Corstorphine Hill[10].
Prochy gen. Stanisława Roupperta u progu III Rzeczypospolitej złożono w grobowcu rodzinnym na cmentarzu Powązkowskim (kwatera 66-4-22)[11].
Generał Rouppert był żonaty z Marią z Jędrzejowskich córką Bolesława (ur. 1891), z którą miał dwóch synów: Stanisława Henryka (1912–1966) i Bolesława Józefa (1920–1944).
Ordery i odznaczenia
- Krzyż Srebrny Orderu Wojskowego Virtuti Militari[12] nr 7494 (17 maja 1922)[13][4][14][15][3]
- Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski (30 kwietnia 1927)[16][17][1]
- Krzyż Niepodległości (2 sierpnia 1931)[18]
- Krzyż Walecznych (trzykrotnie)
- Złoty Krzyż Zasługi (trzykrotnie: 10 sierpnia 1924[19], 13 maja 1933[20], 23 listopada 1938[21])
- Medal Pamiątkowy za Wojnę 1918–1921[12][1]
- Medal Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości[12]
- Złota Odznaka Honorowa Ligi Obrony Powietrznej i Przeciwgazowej I stopnia[22]
- Odznaka Pamiątkowa „Pierwszej Kadrowej”[23]
- Odznaka „Za wierną służbę”[24]
- Order Estońskiego Czerwonego Krzyża I i II klasy (Estonia, 1930)[25][26][12]
- Order Krzyża Orła II klasy (Estonia, 1933)[27]
- Krzyż Wielki Orderu Zasługi Wojskowej (Hiszpania)[12]
- Wielki Oficer Orderu Leopolda (Belgia)[28][12]
- Wielki Oficer Orderu Oranje-Nassau (Holandia, 1932)[29][12]
- Wielki Oficer Orderu Korony Rumunii (Rumunia)[12]
- Oficer Orderu Legii Honorowej (Francja)[12]
- Złoty Krzyż Zasługi Sanitarnej (Rumunia)[12]
- Złoty Medal Hiszpańskiego Czerwonego Krzyża (Hiszpania, 1931)[30]
- Odznaka honorowa Stowarzyszenia Meksykańskich Lekarzy Wojskowych (zezwolenie w 1934)[31]
Zobacz też
Przypisy
- 1 2 3 4 5 Kolekcja ↓, s. 2.
- ↑ XTH OLYMPIADE LOS ANGELES 1932 Official Report. la84foundation.org. s. 16,17. [dostęp 2025-09-05]. (ang.).
- 1 2 Bojczuk i Dusińska 2024 ↓, s. 235.
- 1 2 Dz. Pers. MSWojsk. Nr 59 z 30 grudnia 1922, s. 944 [online], polona.pl [dostęp 2025-04-12] (pol.).
- ↑ Dziennik Personalny M.S.Wojsk. Nr 35 z 01.09.1926 r.
- ↑ Stawecki 1994 ↓, s. 282 wg autora na stanowisko szefa Departamentu VIII MSWojsk. został wyznaczony 23 lutego 1926 roku.
- ↑ Koło lekarzy-legjonistów. „Kurier Warszawski”. 190, s. 10, 14 lipca 1935.
- ↑ Oficerskie kursy języków obcych. Obrady delegatów T-wa wiedzy wojskowej. „Warszawski Dziennik Narodowy”. 15B, s. 9, 9 czerwca 1935.
- ↑ Marszałek Piłsudski nie żyje. „Gazeta Lwowska”, s. 1, Nr 109 z 14 maja 1935.
- ↑ Wykaz poległych 1952 ↓, s. 32.
- ↑ Cmentarz Stare Powązki: TEODORA ROUPPERTOWA, [w:] Warszawskie Zabytkowe Pomniki Nagrobne [dostęp 2020-02-19].
- 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Stanisław Łoza (red.): Czy wiesz kto to jest?. Warszawa: Wydawnictwo Głównej Księgarni Wojskowej, 1938, s. 632.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 59 z 30 grudnia 1922, s. 944.
- ↑ Wykaz odznaczonych orderem wojskowym „Virtuti Militari“ V kl. oficerów i szeregowych z byłych Dowództw Legjonów Polskich., „Żołnierz Polski” (32 i 33 (311 i 312)), zbrojownia.cbw.wp.mil.pl, 15 sierpnia 1922, s. 23 [dostęp 2025-10-16], Cytat: płk. dr. Rouppert Stanisław (pol.).
- ↑ Kolekcja ↓, s. 1.
- ↑ M.P. z 1927 r. nr 100, poz. 245 „za wybitne zasługi na polu medycyny wojskowej”.
- ↑ Odznaczenia. „Gazeta Lwowska”, s. 1, Nr 103 z 6 maja 1927.
- ↑ M.P. z 1931 r. Nr 178, poz. 260 (ISAP) „za pracę w dziele odzyskania niepodległości”.
- ↑ M.P. z 1924 r. nr 192, poz. 594 „za pełną poświęcenia i z narażeniem życia niesioną pomoc ofiarom wybuchu w Cytadeli warszawskiej w dniu 13 października 1923 r. oraz za ratowanie zagrożonego mienia państwowego”.
- ↑ M.P. z 1933 r. Nr 110, poz. 139 (ISAP) - po raz drugi.
- ↑ M.P. z 1938 r. Nr 269, poz. 629 (ISAP) „za zasługi na polu pracy społecznej”.
- ↑ Piętnastolecie L. O. P. P.. Warszawa: Wydawnictwo Zarządu Głównego Ligi Obrony Powietrznej i Przeciwgazowej, 1938, s. 288.
- ↑ 6 sierpień: 1914–1934, Warszawa: Zarząd Główny Związku Legjonistów Polskich, 1934, s. 18.
- ↑ Rouppert, Stanislaw - TracesOfWar.com [online], www.tracesofwar.com [dostęp 2021-11-23].
- ↑ Eesti Vabariigi teenetemärgid. president.ee. [dostęp 2014-11-12]. (est.).
- ↑ Eesti Vabariigi teenetemärgid. president.ee. [dostęp 2014-11-12]. (est.).
- ↑ Eesti Vabariigi teenetemärgid. president.ee. [dostęp 2014-11-12]. (est.).
- ↑ Zarządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej. „Dziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych”. Nr 2, s. 20, 11 listopada 1936.
- ↑ Dziennik Personalny MSWojsk Nr 8/1932, s. 336
- ↑ Zarządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej. Zezwolenie na przyjęcie i noszenie orderów. „Dziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych”, s. 380, Nr 8 z 11 listopada 1931. Ministerstwo Spraw Wojskowych.
- ↑ Zarządzenia Ministra Spraw Wojskowych. „Dziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych”. Nr 9, s. 130, 19 marca 1934.
Bibliografia
- Wykaz poległych i zmarłych żołnierzy Polskich Sił Zbrojnych na obczyźnie w latach 1939–1946. Londyn: Instytut Historyczny im. gen. Sikorskiego, 1952.
- Tadeusz Kryska-Karski, Stanisław Żurakowski: Generałowie Polski niepodległej. Warszawa: Editions Spotkania, 1991.
- Piotr Stawecki: Słownik biograficzny generałów Wojska Polskiego 1918–1939. Warszawa: Wydawnictwo Bellona, 1994. ISBN 83-11-08262-6.
- Gliński J.B. Słownik biograficzny lekarzy i farmaceutów ofiar drugiej wojny światowej, Wyd. NIL, Warszawa, 2003, t. 3, s. 307–308.
- Kuński H., Słownik biograficzny medycyny sportowej. Stanisław Rouppert (1887–1945).
- Dziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych. [dostęp 2016-02-15].
- Hanna Bojczuk, Halina Dusińska: Lekarze i studenci medycyny Kawalerowie Orderu Virtuti Militari w latach 1792–1945. Warszawa: Centralna Biblioteka Wojskowa im. Marszałka Józefa Piłsudskiego, 2024. ISBN 978-83-92-3140-3-5.
- Stanisław Rouppert. [w:] Kolekcja Generałów i Osobistości I.480.501-600 [on-line]. Wojskowe Biuro Historyczne. [dostęp 2025-10-16].
Linki zewnętrzne
- Stanisław Rouppert – publikacje w bibliotece Polona