Stefan Berent

Stefan Berent
Steb, Tygrys
porucznik porucznik
Data i miejsce urodzenia

23 lipca 1905
Warszawa

Data i miejsce śmierci

23 października 1949
Warszawa

Przebieg służby
Siły zbrojne

Armia Krajowa

Główne wojny i bitwy

II wojna światowa

Odznaczenia
Krzyż Walecznych (1920–1941) Złoty Krzyż Zasługi
Stefan Berent, ps. „Steb” (pierwszy z lewej) w czasie powstania warszawskiego, połowa sierpnia 1944 roku (fotografia Eugeniusza Lokajskiego)

Stefan Berent, ps. „Steb”, „Tygrys”[1] (ur. 23 lipca 1905 w Warszawie, zm. 23 października 1949 tamże)[2][3] – polski inżynier, porucznik Armii Krajowej, powstaniec warszawski[4][5].

Życiorys

Syn Franciszka Berenta i Leokadii z d. Krzyczkowskiej[2]. Był mieszkańcem podwarszawskiej miejscowości Wesoła, komendantem tamtejszej Straży Ogniowej[4]. W czasie kampanii wrześniowej uczestniczył w obronie Warszawy[3]. Po jej zakończeniu nawiązał kontakt z polskim ruchem oporu i w oparciu o kierowaną przez siebie placówkę ochotniczej straży pożarnej stworzył V kompanię (Wesoła) III pułku „Dęby” (Rembertów) Rejonu „Obroża” (Warszawa-Teren) Armii Krajowej[6]. Objął funkcję dowódcy kompanii[6]. Po pewnym czasie został przeniesiony do pracy konspiracyjnej w Warszawie[7].

Jako inżynier, specjalista od drukarstwa i konserwator maszyn drukarskich, były współwłaściciel firmy drukarskiej przy ul. Ordynackiej, był głównym mechanikiem Tajnych Wojskowych Zakładów Wydawniczych, a także głównym organizatorem podziemnej montowni pistoletów maszynowych Błyskawica w warsztacie na placu Grzybowskim 3/5[5][8].

W czasie powstania warszawskiego pełnił funkcję zastępcy dowódcy, a od 4 września 1944 roku dowódcy Oddziału Osłonowego WZW (Wojskowe Zakłady Wydawnicze)[2]. Brał udział w zdobyciu gmachu PAST-y i drukarni przy ul. Szpitalnej 12, uczestniczył w natarciu na Halę Mirowską, walczył na placu Napoleona[4]. Kierował służbami technicznymi Wojskowych Zakładów Wydawniczych, podlegała mu rusznikarnia naprawiająca broń własną i zdobyczną oraz montująca Błyskawice, a także warsztaty minerski i pirotechniczny[9]. Był członkiem trzyosobowej grupy powstańców, którzy w sierpniu 1944 roku rozbroili niewybuch pocisku z samobieżnego moździerza niemieckiego 60-cm Karl Gerät 040[1]. Po zakończeniu powstania trafił do Stalagu 344 Lamsdorf, a następnie do Oflagu IX C Molsdorf[2].

Został pochowany w grobie rodzinnym na cmentarzu w Rembertowie[2][3].

Odznaczenia

Upamiętnienie

Jego imię nosi ulica w warszawskiej dzielnicy Wesoła[4]. W 1997 roku sylwetkę i biogram Stefana Berenta przedstawiono w miesięczniku „18 km od Centrum. Wesoła, Sulejówek, Halinów”, wydawanym w Wesołej, w którym ukazały się artykuły Stefan Berent – porucznik Steb Marii Klimm (nr 11, s. 12–13) oraz Uzupełnienia Witolda Kowalskiego (nr 12, s. 6–7)[10].

Przypisy

  1. 1 2 Hanna Kuczmierowska, Maciej Piekarski (oprac. Maciej Janaszek-Seydlitz): Najcięższa artyleria a Powstanie Warszawskie. Stowarzyszenie Pamięci Powstania Warszawskiego 1944. [dostęp 2026-05-29].
  2. 1 2 3 4 5 Stefan Berent ps. „Steb”. Muzeum Powstania Warszawskiego. [dostęp 2026-05-29].
  3. 1 2 3 4 5 Nekrolog Stefana Berenta. „Życie Warszawy”. Rok VI, nr 294 (1796), 25 października 1949, s. 2. ISSN 0137-9437. [dostęp 2026-05-29].
  4. 1 2 3 4 Stefan Berent ps. „Steb”. Urząd Dzielnicy Warszawa Wesoła. [dostęp 2026-05-29].
  5. 1 2 Stanisław Maliszewski: Fenomen „Biuletynu Informacyjnego” i jego ludzie. W: Prasa powstania warszawskiego. Materiały z konferencji naukowej. Tadeusz Skoczek (red.). Warszawa: Muzeum Niepodległości, 2014, s. 127. ISBN 978-83-62235-63-6. [dostęp 2026-05-29].
  6. 1 2 Historia. OSP Wesoła. Ochotnicza Straż Pożarna w Wesołej. [dostęp 2026-05-29].
  7. ↑ Historia. Urząd Dzielnicy Warszawa Wesoła, 22 marca 2016. [dostęp 2026-05-29].
  8. ↑ Michał Wojewódzki: W tajnych drukarniach Warszawy 1939–1944: wspomnienia. Zbigniew Załuski (wstęp). Warszawa: Państwowy Instytut Wydawniczy, 1976, s. 323. OCLC 830234960. [dostęp 2026-05-29].
  9. ↑ Kazimierz Satora: Produkcja uzbrojenia w polskim ruchu oporu 1939–1944. Warszawa: Wydawnictwo Ministerstwa Obrony Narodowej, 1985, s. 87. ISBN 83-11-07168-3. [dostęp 2026-05-29].
  10. ↑ Jolanta Błaszczyk, Joanna Jaszek, Jolanta Jęśko (pod kierunkiem Jolanty Błaszczyk). KLIMM MARIA. Stefan Berent – porucznik Steb (poz. 2775). „Bibliografia Warszawy i Województwa Warszawskiego za Rok 1997”, s. 317, 2006. Warszawa: Biblioteka Publiczna m.st. Warszawy, Biblioteka Główna Województwa Mazowieckiego. OCLC 839208518. [dostęp 2026-05-29].

Linki zewnętrzne