Stefan Friedrich
 prof. dr hab. Stefan Friedrich | |
| Państwo działania | |
|---|---|
| Data i miejsce urodzenia | |
| profesor nauk biologicznych | |
| Specjalność: botanika | |
| Alma Mater | |
| Doktorat | |
| Habilitacja |
1995 – botanika |
| Profesura |
2003 |
| Nauczyciel akademicki | |
| Uczelnia | |
| Stanowisko | |
| Odznaczenia | |
   | |
Stefan Friedrich (ur. 21 sierpnia 1950 w Szelejewie[1][2]) – polski profesor nauk biologicznych[3] w zakresie geobotaniki, ochrony przyrody i mykologii[4], nauczyciel akademicki.
Życiorys
Stefan Friedrich studiował na Wydziale Biologii i Nauk o Ziemi Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu i ukończył je w 1974 z dyplomem magistra biologii w zakresie botaniki[5]. Na tej samej uczelni otrzymał kolejne stopnie naukowe: doktorem nauk przyrodniczych w zakresie botaniki i mykologii został w 1983 po obronie pracy Udział i rola Macromycetes w zbiorowiskach leśnych Puszczy Goleniowskiej, a doktorem habilitowanym nauk biologicznych – w 1995 na podstawie dorobku naukowego i monografii Charakterystyka socjologiczno-ekologiczna mikoflory zbiorowisk leśnych Cedyńskiego Parku Krajobrazowego[5]. Tytuł profesora nauk biologicznych uzyskał na Uniwersytecie Szczecińskim w 2003.
Praca zawodowa
Bezpośrednio po ukończeniu studiów podjął pracę w Zakładzie Botaniki Akademii Rolniczej w Szczecinie, gdzie przeszedł przez wszystkie szczeble kariery akademickie od stanowiska asystenta stażysty (1974), asystenta (1975), starszego asystenta (1976–1983)[6], poprzez stanowisko adiunkta (1983-1997), profesora nadzwyczajnego (1997–2008) aż do stanowiska profesora zwyczajnego (2008-2020). Od 1 października 1996 był kierownikiem Zakładu Botaniki. W latach 1997–2006 pracował na drugim etacie profesora nadzwyczajnego Uniwersytetu Szczecińskiego i był kierownikiem Katedry Botaniki i Ochrony Przyrody na Wydziale Nauk Przyrodniczych tej uczelni[1][7].
Działalność naukowa
W ramach badań naukowych zajmował się socjologią, ekologią i fenologią grzybów wielkoowocnikowych w zbiorowiskach roślinnych, rozprzestrzenieniem i zagrożeniem mykobioty, stosunkami geobotanicznymi Pomorza Zachodniego, ochroną przyrody, morfologią i anatomią roślin uprawnych poddawanych deszczowaniu i nawożeniu mineralnemu. Do głównych osiągnięć profesora należy rozpoznanie mykologiczne Pomorza Zachodniego, które było białą plamą na mykologicznej mapie Polski. Szczegółowo rozpoznał m.in. mykobiotę Puszczy Goleniowskiej i Cedyńskiego Parku Krajobrazowego oraz innych kompleksów leśnych. Jako pierwszy scharakteryzował mykosocjologicznie acydofilną dąbrowę mającą w Cedyńskim Parku Krajobrazowym swoją wschodnią granicę zasięgu oraz rozszerzył mikocenologiczną wiedzę o kilkunastu zespołach roślinnych. Wyróżnił kombinacje gatunków charakterystycznych dla różnej rangi jednostek fitosocjologicznych oraz dla grup zespołów pokrewnych pod względem siedliska i drzewostanu[8][7]. Uzupełnił wiedzę o rozprzestrzenieniu ponad tysiąca gatunków grzybów i roślin na obszarze Pomorza. Dokonał charakterystyki mykobioty grzybów wielkoowocnikowych na terenach zurbanizowanych na przykładzie miasta Szczecina oraz Ogrodu Dendrologicznego w Przelewicach. Rozpoznał sukcesję grzybów oraz roślin wyższych i mszaków na zalesionym sosną pogorzelisku w Puszczy Noteckiej. Prowadził badania nad zmianami w budowie anatomicznej i morfologicznej wielu gatunków roślin rolniczych, ogrodniczych i sadowniczych, poddanych zróżnicowanemu nawadnianiu i nawożeniu mineralnemu[1]. Uczestwniczył w inwentaryzacjach przyrodniczych wielu gmin województwa zachodniopomorskiego[7].
Jest współautorem koncepcji sieci wielkopowierzchniowych obszarów chronionych w województwie zachodniopomorskim; autorem lub współautorem dokumentacji przyrodniczych m.in. Drawieńskiego Parku Narodowego, Szczecińskiego Parku Krajobrazowego. Wyniki prac zostały wykorzystane zostały do wytypowania najcenniejszych obszarów Pomorza jako ostoi siedliskowych w europejskim programie Natura 2000[1]. Był inicjatorem powołania niektórych rezerwatów przyrody, użytków ekologicznych i pomników przyrody[7].
Profesor Stefan Friedrich opublikował 195 prac, w tym 2 książki. Wypromował 6 doktorów[9] i ok. 40 magistrów, recenzował wniosek w postępowaniu o nadanie tytułu profesora nauk biologicznych, był recenzentem w 6 przewodach habilitacyjnych i 13 rozpraw doktorskich[1].
Jest członkiem Polskiego Towarzystwa Botanicznego, Wojewódzkiej Rady Ochrony Przyrody (wcześniej Wojewódzkiej Komisji Ochrony Przyrody) ioraz uczestniczy w radach i komisjach konkursów i olimpiad wiedzy[7].
Wybrane publikacje
- Langermannia gigantea (Batsch ex Pers.) Rostk. na Pomorzu Szczecińskim. „Fragm. Flor. Geobot.” 1977, 23, 1, s. 107-112.
- Rytmika sezonowa niektórych gatunków z rodzaju Ribes L. i Grossularia Mill. w warunkach Ogrodu Botanicznego UAM w Poznaniu. „Zesz. Nauk. AR w Szczecinie”, Ser. Przyrod. 1978, 68, s. 77-91.
- Ochrona biocenoz leśnych w województwie szczecińskim', „Zesz. Nauk. AR Szczec.”, 1980, 84, Ser. Przyrod. 23: 83-93.
- Mikoflora Puszczy Goleniowskiej, „Acta Mycol.”, 1984, 20(2): 173-208.
- Macromycetes na tle zespołów leśnych Puszczy Goleniowskiej, „Acta Mycol.”, 1985, 21(1): 43-76.
- Macromycetes Szczecina, „Bad. Fizjogr. nad Pol. Zach.”, 1987, 38, Ser. B-Bot.: 5-26.
- Rzadkie i zagrożone grzyby wielkoowocnikowe w projektowanym Cedyńskim Parku Krajobrazowym. „Zesz. Nauk. AR w Szczecinie”, Ser. Roln. 1991, 51: 101-119.
- Charakterystyka socjologiczno-ekologiczna mikoflory zbiorowisk leśnych Cedyńskiego Parku Krajobrazowego, Wyd. AR Szczec., Rozprawy 161, 1994, 1-180.
- Macromycetes of the proposed nature reserve Wilcze Uroczysko-Olszanka in the Odra estuary, „Acta Mycol.”, 1997, 32: 239-255.
- Cedyński Park Krajobrazowy – charakterystyka fizjograficzna i geobotaniczna, Przegląd Przyrod. 1998, 9, 3: 3-18.
- Udział i rola macromycetes w biocenozie leśnej, Rocznik – Wydz. Rol. 1998, 1: 6-14, Wyd. AR w Szczec., 1999.
- Macromycetes diversity of pine-tree plantings on a post-fire forest site in Notecka Forest (NW Poland), „Acta Mycol.”, 2001, 36(1): 127-148.
- Threatened and protected macromycetes in the Wkrzańska Forest, „Acta Mycol.” 2006, 41(2): 229-240.
Odznaczenia i nagrody
- Złoty Krzyż Zasługi (2001)[1]
- Srebrny Krzyż Zasługi (1988)[9]
- Medal Komisji Edukacji Narodowej (2002)[1]
- medal „Zasłużony dla Akademii Rolniczej w Szczecinie” (1997)[8]
- nagroda indywidualna III stopnia Ministra Nauki, Szkolnictwa Wyższego i Techniki (1983)[6]
- nagroda Ministra Edukacji Narodowej (1994)[8]
- kilkanaście nagród rektora AR za działalność naukową i dydaktyczną
Przypisy
- 1 2 3 4 5 6 7 60 lat Wydziału Kształtowania Środowiska i Rolnictwa Zachodniopomorskiego Uniwersytetu Technologicznego w Szczecinie 1954-2014. Wydaw. Zachodniopomorskiego Uniwersytetu Technologicznego w Szczecinie, Szczecin 2014, s. 140-142. ISBN 978-83-7663-180-6 (dostęp 31.10.2024)
- ↑ Maciej Roman Bombicki. Ecyklopedia Actum Purus. Kto jest kim w Polsce nowego Millenium 2000−2002. Polska Narodowa Oficyna Wydawnicza 2004, s. 150. ISBN 83-8900-02-019
- ↑ Prof. dr hab. Stefan Friedrich w bazie LUDZIE NAUKI (dostęp 02.11.2024)
- ↑ Krzysztof Pikoń, Krystyna Pikoń, Agnieszka Sokołowska. Złota księga nauk przyrodniczych 2009. Mastermedia, Wydaw. Helion Gliwice 2009, s. 83, ISBN 978-83-926326-2-7.
- 1 2 Prof. dr hab. Stefan Friedrich, [w:] archiwalna baza „Ludzie nauki” portalu Nauka Polska (OPI PIB) [dostęp 2024-11-01].
- 1 2 Kto jest kim w botanice polskiej. Who is who in Polish Botany. Red. Zbigniew Mirek, Lucyna Musiał, Jan J. Wójcicki. Polish Academy of Sciences. W. Szafer Instutute of Botany. Kraków 1995, s.88. ISBN 83-85444-34-3
- 1 2 3 4 5 Tadeusz Białecki (red.), Encyklopedia Szczecina. Suplement, Szczecin: Uniwersytet Szczeciński. Instytut Historii, 2003, s. 76-77, ISBN 83-7241-272-3.
- 1 2 3 50 lat Wydziału Kształtowania Środowiska i Rolnictwa Akademii Rolniczej w Szczecinie. Red. S. Dzienia. Dziekanat Wydziału Kształtowania Środowiska i Rolnictwa. Wyd. I. Szczecin 2004, s.94-95. ISBN 83-7317-065-0. (dostęp 7.10.2025)
- 1 2 Krzysztof Pikoń, Agnieszka Sokołowska. Złota księga nauk przyrodniczych 2017. Wyd. 2, Mastermedia Wydaw. Helion Gliwice 2017, s. 111, ISBN 978-83-942601-7-0.