Stefan Przeradzki

Stefan Jan Przeradzki
Ilustracja
Stefan Przeradzki rtm 1934
major kawalerii major kawalerii
Data i miejsce urodzenia

29 sierpnia 1893
Gidle

Data i miejsce śmierci

9–11 kwietnia 1940
Katyń

Przebieg służby
Siły zbrojne

Wojsko Polskie

Jednostki

Centrum Wyszkolenia Kawalerii

Główne wojny i bitwy

wojna polsko-bolszewicka
II wojna światowa
kampania wrześniowa

Odznaczenia
Krzyż Walecznych (1920–1941) Srebrny Krzyż Zasługi (II RP) Medal Pamiątkowy za Wojnę 1918–1921 Medal Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości Krzyż Kampanii Wrześniowej 1939
Stefan Przeradzki por. 16 pułku ułanów Wielkopolskich
Szkoła Pchor. dla Podoficerów Szwadron szkolny - pierwszy od lewej siedzi rtm. Stefan Przeradzki; 1934

Stefan Jan Przeradzki (ur. 29 sierpnia 1893 w Gidlach, zm. 9–11 kwietnia[1] 1940 w Katyniu) – major kawalerii Wojska Polskiego, ofiara zbrodni katyńskiej[2].

Życiorys

Syn Mieczysława i Józefy z Żabickich[3]. Do Wojska Polskiego przyjęty w 1919 i wcielony do 2 pułku ułanów wielkopolskich. Od 20 lipca do 20 grudnia 1920 był uczniem 31. klasy Szkoły Podchorążych w Warszawie[4]. Po ukończeniu szkoły został przydzielony do Centralnej Szkoły Jazdy w Grudziądzu. Na stopień podporucznika piechoty został mianowany z dniem 1 kwietnia 1921[5]. Później przeniesiony do 16 pułku ułanów[6]. W 1922 służył w stopniu podporucznika ze starszeństwem z dniem 1 sierpnia 1920 i 231 lokatą wśród podporuczników jazdy[7] w 16 pułku ułanów[8]. W 1922 awansował do stopnia porucznika ze starszeństwem z dniem 1 sierpnia 1922 i 8 lokatą[9]. 10 czerwca 1923 otrzymał nagrodę za jazdę wzorową w otwartym konkursie hippicznym organizowanym przez 16 puł dla oficerów i osób cywilnych[10]. 1 stycznia 1932 został awansowany do stopnia rotmistrza ze starszeństwem z dniem awansu i 15 lokatą[11]. Od 1935 instruktor w Szkole Podchorążych dla Podoficerów. W 1939 był kierownikiem wyszkolenia strzeleckiego w Szkole Podchorążych Kawalerii przy CWKaw[12]. Awansował do stopnia majora ze starszeństwem z dniem 19 marca 1939 i 20 lokatą.

W czasie kampanii wrześniowej dostał się do sowieckiej niewoli. Według stanu z kwietnia 1940 był jeńcem obozu w Kozielsku. Między 7 a 9 kwietnia 1940 przekazany do dyspozycji naczelnika smoleńskiego obwodu NKWD[1] – lista wywózkowa 017/3 poz. 72 nr akt 503[13], lista bez daty[1]. Został zamordowany między 9 a 11 kwietnia 1940 przez NKWD w lesie katyńskim[1]. Zidentyfikowany podczas ekshumacji prowadzonej przez Niemców w 1943 wpis w dzienniku ekshumacji z 11 maja 1943, nr 1648. Figuruje na liście AM-211-1648 i Komisji Technicznej PCK: GARF-57-01648. Na obydwóch listach zostało podane jedno imię – Zdzisław. Przy szczątkach Przeradzkiego znaleziono prawo jazdy, kartę mobilizacyjną, fotografie, książeczkę PKO i spinki[14][15]. Znajduje się na liście ofiar (pod nr 01648) opublikowanej w Gońcu Krakowskim nr 123, Nowym Kurierze Warszawskim nr 128 z 1943 i Nowinach - Gazecie Ściennej pod nr 1049[16]. Krewni do 2008 poszukiwali informacji przez Biuro Informacji i Badań Polskiego Czerwonego Krzyża w Warszawie.

Był żonaty z Barbarą Lipińską.

5 października 2007 minister obrony narodowej Aleksander Szczygło mianował go pośmiertnie na stopień podpułkownika[17]. Awans został ogłoszony 9 listopada 2007, w Warszawie, w trakcie uroczystości „Katyń Pamiętamy – Uczcijmy Pamięć Bohaterów”.

Ordery i odznaczenia

Zobacz też

Przypisy

  1. 1 2 3 4 УБИТЫ В КАТЫНИ, Москва Общество «Мемориал» – Издательство «Звенья» 2015, s. 500.
  2. ↑ Tucholski 1991 ↓, s. 197.
  3. ↑ Kiński, Malanowska, Olech, Ryżewski, Katyń, Księga Cmentarna, 2000, s. 505.
  4. ↑ Lenkiewicz, Sujkowski i Zieliński 1930 ↓, s. 456.
  5. ↑ „Dziennik Personalny” (R.2, nr 33), MSWojsk., 20 sierpnia 1921, s. 1302.
  6. ↑ Czesław Dmochowski, Franciszek Małek, XV-lecie 16/2 pułku ułanów wielkopolskich, Bydgoszcz 1934, s. 46
  7. ↑ 7. Lista starszeństwa oficerów zawodowych, Warszawa: MSWojsk., 1922, s. 179.
  8. ↑ Wyrównanie stanów w korpusie oficerów jazdy, MSWojsk., 1922, s. 15.
  9. 1 2 Rocznik Oficerski, Warszawa: MSWojsk., 1923, s. 631, 690.
  10. ↑ „Polska Zbrojna” (R.3, nr 156), Warszawa, 10 czerwca 1923, s. 5.
  11. ↑ „Dziennik Personalny” (R.12, nr 12), MSWojsk., 18 grudnia 1931, s. 401.
  12. ↑ Rybka R., Stepan K., Rocznik oficerski 1939, Kraków 2006, s. 133, 462.
  13. ↑ Tucholski 1991 ↓, s. 638.
  14. ↑ Listy katyńskie w zasobie Archiwum Państwowego w Lublinie – Archiwum Państwowe w Lublinie [online] [dostęp 2019-03-10] [zarchiwizowane z adresu 2019-04-07] (pol.).
  15. ↑ Auswaertiges Amt – Amtliches Material Zum Massenmord Von Katyn, Berlin 1943, s. 211.
  16. ↑ „Nowiny, Gazeta ścienna dla polskiej wsi” (1943/I/nr 62), czerwiec 1943, s. 1.
  17. ↑ Decyzja Nr 439/MON Ministra Obrony Narodowej z dnia 5 października 2007 w sprawie mianowania oficerów Wojska Polskiego zamordowanych w Katyniu, Charkowie i Twerze na kolejne stopnie oficerskie. Decyzja nie została ogłoszona w Dzienniku Urzędowym MON.
  18. ↑ M.P. z 1930 r. nr 98, poz. 144 „za zasługi na polu wyszkolenia wojska”.
  19. ↑ Zarządzenie Ministra Spraw Wojskowych Nr 1/86 w sprawie nadania odznaki pamiątkowej „Krzyż Kampanii Wrześniowej 1939”. „Dziennik Ustaw RP”. 2, s. 30, 1986-04-10. Londyn: Minister Sprawiedliwości..

Bibliografia

  • Dziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych
  • Lista starszeństwa oficerów zawodowych, Warszawa: Ministerstwo Spraw Wojskowych, 1922.
  • Rocznik Oficerski 1923. Warszawa: Ministerstwo Spraw Wojskowych, 1923.
  • Rocznik Oficerski 1924. Warszawa: Ministerstwo Spraw Wojskowych, 1924.
  • Rocznik Oficerski 1928. Warszawa. Ministerstwo Spraw Wojskowych. 1928.
  • Rocznik oficerów kawalerji 1930, Warszawa: Przegląd Kawaleryjski, 1930.
  • Rocznik Oficerski 1932. Warszawa. Ministerstwo Spraw Wojskowych. 1932.
  • Wacław Lenkiewicz, Andrzej Sujkowski, Hugo Zieliński: Księga Pamiątkowa 1830 – 29 XI 1930. Szkice z dziejów piechoty polskiej. Ostrów-Komorowo: Szkoła Podchorążych Piechoty, 1930.
  • Jan Kiński, Helena Malanowska, Urszula Olech, Wacław Ryżewski, Janina Snitko-Rzeszut, Teresa Żach: Katyń. Księga Cmentarna Polskiego Cmentarza Wojennego. Marek Tarczyński (red.). Warszawa: Oficyna Wydawnicza RYTM, 2000. ISBN 83-905590-7-2.
  • Ryszard Rybka, Kamil Stepan: Rocznik Oficerski 1939. Stan na dzień 23 marca 1939. Kraków: Fundacja CDCN, 2006. ISBN 978-83-7188-899-1.
  • Jędrzej Tucholski: Mord w Katyniu. Warszawa: Instytut Wydawniczy PAX, 1991. ISBN 83-211-1408-3.
  • УБИТЫ В КАТЫНИ, Москва Общество «Мемориал» – Издательство «Звенья» 2015, ISBN 978-5-78700-123-5
This article is issued from Wikipedia. The text is available under Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0 unless otherwise noted. Additional terms may apply for the media files.