Styl surowy

Styl surowy (ang. Severe style) – styl w rzeźbie starożytnej Grecji, rozwijający się w V wieku p.n.e., stanowiący okres przejściowy pomiędzy rzeźbą archaiczną a klasyczną^[1].

Pojęcie tzw. stylu surowego (niem. Strenger Stil, ang. Severe Style) zostało wyodrębnione w badaniach nad sztuką starożytnej Grecji na przełomie XIX i XX wieku, w ramach rozwoju nowoczesnej historii sztuki i archeologii klasycznej. Ważnymi badaczami którzy przyczynili się do wyodrębnienia tego stylu oraz jego późniejszej systematyzacji byli Adolf Furtwängler i Ernst Langlotz^[2]. Pojęcie "Styl Surowy" odnosi się do fazy przejściowej pomiędzy okresem archaicznym a klasycznym, datowanej na ok. 480-450 p.n.e, charakteryzującej się uproszczeniem formy, powagą wyrazu oraz odejściem od schematyzmu i tzw. uśmiechu archaicznego^[1].

Wyodrębnienie tej fazy stylistycznej było możliwe dzięki rozwojowi formalnej analizy dzieła sztuki, której podstawy stworzył Heinrich Wölfflin. Jego podejście zakładające badanie stylu poprzez porównawcze analizy formy i systematyczne ujmowanie przemian artystycznych, umożliwiło identyfikację etapów przejściowych pomiędzy głównymi okresami rozwoju sztuki^[3].

Samo pojęcie stylu surowego oraz jego zastosowanie do rzeźby greckiej zostało rozwinięte w środowisku archeologów klasycznych na początku XX wieku. Szczególną rolę w jego badaniu i systematyzacji odegrali badacze niemieccy, w tym Adolf Furtwängler oraz Ernst Langlotz, którzy przyczynili się do uporządkowania chronologii oraz cech stylistycznych rzeźby wczesnoklasycznej^[1].

W toku dalszych badań styl surowy został uznany za istotną fazę rozwojową sztuki greckiej, stanowiącą pomost między konwencjonalnością okresu archaicznego a dojrzałym klasycyzmem V wieku p.n.e. Jego identyfikacja i opis stały się trwałym elementem periodyzacji sztuki starożytnej^[1].