Synagoga w Grabowie
![]() | |
| Państwo | |
|---|---|
| Województwo | |
| Miejscowość | |
| Budulec |
cegła |
| Data budowy | |
| Data likwidacji | |
| Styl | |
| Tradycja |
ortodoksyjna |
| Obecnie |
magazyn mebli |
Położenie na mapie Grabowa ![]() | |
Położenie na mapie Polski ![]() | |
Położenie na mapie województwa łódzkiego ![]() | |
Położenie na mapie powiatu łęczyckiego ![]() | |
Położenie na mapie gminy Grabów ![]() | |
Synagoga w Grabowie – synagoga znajdująca się w Grabowie przy ulicy Spółdzielczej.
Historia
Synagoga została zbudowana około 1881 roku[1][2]. Podczas II wojny światowej hitlerowcy zdewastowali synagogę. Po zakończeniu wojny budynek synagogi został przeznaczony na magazyn mebli[2]. Synagoga została ukazana w filmie Shoah Claude'a Lanzmanna[3].
Budynek został ujęty w gminnej ewidencji zabytków gminy Grabów[4].
Architektura
Synagoga została wybudowana w stylu arkadowym[1].
Murowany budynek synagogi wzniesiono na planie prostokąta. We wschodniej części znajdowała się główna sala modlitewna, którą poprzedzał przedsionek, nad którym na piętrze znajdował się babiniec[2]. Obok synagogi znajduje się dawny budynek bet midraszu, prawdopodobnie pełniący także funkcję domu rabina[5].
Częściowo zachował się wystrój zewnętrzny, w tym obrysy dawnych, wysokich, półokragle zakończonych okien, w miejscu których znajdują się małe prostokątne okienka. Do ściany wschodniej przylega półokrągła apsyda, w której dawniej mieścił się aron ha-kodesz. Na jednej ze ścian znajduje się tablica pamiątkowa, przypominająca o dawnym przeznaczeniu budynku[2].
Przypisy
- 1 2 Synagogue in Grabów [online], cja.huji.ac.il [dostęp 2026-02-03].
- 1 2 3 4 Synagoga w Grabowie (ul. Spółdzielcza) [online], sztetl.org.pl [dostęp 2025-01-05].
- ↑ Sitarek 2019 ↓, s. 493.
- ↑ Dziennik Urzędowy Województwa Łódzkiego, poz. 1058 [online], 4 marca 2016, s. 51 [dostęp 2026-02-03].
- ↑ Sitarek 2019 ↓, s. 501.
Bibliografia
- Adam Sitarek, „Nie myśl, że to pisze obłąkany”. Listy rabina z Grabowa i jego misja informowania o Zagładzie, „Zagłada Żydów. Studia i Materiały”, 15, 2019, s. 492-513, DOI: 10.32927/ZZSiM.2020.15.20.
Linki zewnętrzne
- Synagoga w Grabowie na portalu Wirtualny Sztetl





