Tadeusz Argasiński
![]() | |
| Data i miejsce urodzenia |
12 czerwca 1892 |
|---|---|
| Data i miejsce śmierci |
2 kwietnia 1978 |
| Przebieg służby | |
| Lata służby |
1914–1935 |
| Siły zbrojne | |
| Jednostki | |
| Stanowiska |
dowódca grupy |
| Główne wojny i bitwy | |
| Późniejsza praca | |
| Odznaczenia | |

Tadeusz Argasiński (ur. 12 czerwca 1892 w Pomorzanach, zm. 2 kwietnia 1978 w Krakowie) – podpułkownik łączności Wojska Polskiego, działacz niepodległościowy, kawaler Orderu Virtuti Militari, podsekretarz stanu w Ministerstwie Poczt i Telegrafów.
Życiorys
Urodził się 12 czerwca 1892 w Pomorzanach, w ówczesnym powiecie złoczowskim Królestwa Galicji i Lodomerii, w rodzinie Jana Pawła (1860–1932) i Marii z Barczyńskich (1868–1945)[1][2][3]. W rodzinnej miejscowości ukończył szkołę powszechną[1]. W 1902 razem z rodzicami przeprowadził się do Brzeżan, gdzie rozpoczął naukę w tamtejszym c.k. Gimnazjum[1][4]. Od 1909 kontynuował naukę w I Wyższej Szkole Realnej we Lwowie[5]. W 1912 ukończył naukę w klasie VII a, a w następnym roku zdał egzamin dojrzałości[6][7]. Następnie rozpoczął studia na Politechnice Lwowskiej, które zmuszony był przerwać ze względu na wybuch wojny[1]. Od 1909 należał do Związku Walki Czynnej, a następnie został członkiem Związku Strzeleckiego[1].
W czasie I wojny światowej, 4 sierpni 1914 wraz z plutonem Strzelców „brzeżańczyków” wyruszył do Oleandrów w Krakowie, a stamtąd na Kielce[1]. O tej chwili bez przerwy do 1917 służył w Legionach Polskich[1][2]. Początkowo przydzielono go do 2. kompanii I baonu 1 pułku piechoty[1], a następnie od 1916 do czasu rozwiązania I Brygady był dowódcą oddziału telefonicznego[1]. 1 stycznia 1917 awansował na chorążego[8]. W 1917, po kryzysie przysięgowym został wcielony do armii austriackiej i wysłano go na front włoski[1].
W listopadzie 1918 wrócił z Lublany do Krakowa z transportem koni i wstąpił do Wojska Polskiego[1][2]. Następnie przez cztery miesiące służył w 2 pułku ułanów Legionów[1][2]. Od 1919 w stopniu porucznika był dowódcą kompanii telegraficznej 1 Dywizji Piechoty Legionów[1][2], wraz z którą uczestniczył w wojnie polsko-bolszewickiej[1]. W kwietniu 1920, w czasie wyprawy kijowskiej został szefem łączności Grupy gen. Edwarda Rydza-Śmigłego[1], następnie przydzielono go do dowództwa Frontu Litewsko-Białoruskiego. 9 września 1920 został zatwierdzony w stopniu kapitana z dniem 1 kwietnia 1920 „w Korpusie Wojsk Łączności, w grupie byłych Legionów Polskich”.
W 1921 pełnił służbę w Departamencie II Ministerstwa Spraw Wojskowych w Warszawie, pozostając na ewidencji I baonu zapasowego telegraficznego[9]. 3 maja 1922 został zweryfikowany w stopniu majora ze starszeństwem z dniem 1 czerwca 1919 i 17. lokatą w korpusie oficerów łączności[10]. W latach 1923–1927 pełnił służbę w Departamencie VI i V Technicznym Ministerstwa Spraw Wojskowych[1] w Warszawie na stanowisku kierownika referatu, pozostając na ewidencji 2 pułku łączności w Jarosławiu[11]. 1 grudnia 1924 awansował na podpułkownika ze starszeństwem z dniem 15 sierpnia 1924 i 4. lokatą w korpusie oficerów łączności[12]. W maju 1927 został wyznaczony na stanowisko dowódcy pułku radiotelegraficznego w Warszawie[13][14]. W kwietniu 1929 został wyznaczony na stanowisko dowódcy 2 Grupy Łączności w Krakowie[15][16]. Od 1 stycznia do 15 kwietnia 1933 był wojskowym kierownikiem III pięciomiesięcznego informacyjnego kursu dla oficerów sztabowych łączności przy Ministerstwie Poczt i Telegrafów. W czasie trwania kursu został przeniesiony do Warszawy na stanowisko dowódcy 1 Grupy Łączności[17]. Z dniem 1 grudnia 1934 został przeniesiony do Ministerstwa Poczt i Telegrafów na sześciomiesięczną praktykę. Zastąpił na stanowisku wicedyrektora Dyrekcji Okręgowej Poczt i Telegrafów w Warszawie[1] dr. Antoniego Owsionkę, który został szefem Departamentu Poczty MPiT[18]. Z dniem 31 maja 1935 został przeniesiony w stan spoczynku[19].
Następnie został mianowany dyrektorem Okręgu Poczt i Telegrafów w Warszawie[2]. 11 lutego 1936 Prezydent RP mianował go podsekretarzem stanu w Ministerstwie Poczt i Telegrafów. Zastąpił na tym stanowisku inż. Franciszka Drzewieckiego, który na własną prośbę został przeniesiony w stan spoczynku[20][21]. Na urzędzie wiceministra pozostawał do 30 września 1939. Mieszkał w Warszawie przy ul. Promenada 17[2].
Przyjaźnił się z Eugeniuszem Kwiatkowskim, wraz z którym był w czasie II wojny światowej internowany w Rumunii. Po powrocie do Polski zamieszkał w Krakowie i objął stanowisko dyrektora tamtejszego Okręgu Poczt i Telegrafów[22].
Został pochowany na Cmentarzu Salwatorskim w Krakowie (sektor SC5, rząd 10, nr grobu 11)[23].
23 czerwca 1927 w Warszawie ożenił się z Anną Różą (1887–1971), córką Michała Teodozego i Karoliny Wędziagolskich, nauczycielką[24][23][2]. Dzieci nie miał[1]. Świadkiem na ślubie był Paweł Wędziagolski (1883–1929), architekt[24].
Jego siostrzenicą była Maria Michałowska (1925–2018)[25].
Ordery i odznaczenia
- Krzyż Srebrny Orderu Wojskowego Virtuti Militari nr 5914 – 17 maja 1922[26][27][1][2]
- Krzyż Komandorski z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski – 10 listopada 1938 „za wybitne zasługi w służbie państwowej”[28]
- Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski – 11 listopada 1937 „za zasługi w służbie państwowej”[29]
- Krzyż Niepodległości – 24 października 1931 „za pracę w dziele odzyskania niepodległości”[30][31][1][2]
- Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski – 10 listopada 1928 „za zasługi na polu administracji wojska”[32][33][1]
- Krzyż Walecznych trzykrotnie[27][1][2]
- Złoty Krzyż Zasługi – 19 marca 1931 „za zasługi na polu organizacji i wyszkolenia wojska”[34][35][1][2]
- Medal Pamiątkowy za Wojnę 1918–1921[1][2][2]
- Medal Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości[1][2][2]
- Odznaka „Za wierną służbę”[3]
- łotewski Medal Pamiątkowy 1918-1928 – 12 grudnia 1929[36][1]
Przypisy
- 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 Argasiński Tadeusz. [w:] Kolekcja Orderu Wojennego Virtuti Militari, sygn. I.482.72-6497 [on-line]. Wojskowe Biuro Historyczne. [dostęp 2024-06-30].
- 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 Łoza 1938 ↓, s. 12.
- 1 2 Janusz Cisek, Ewa Kozłowska, Łukasz Wieczorek: Słownik Legionistów Polskich 1914-1918 : Argasiński Tadeusz. Muzeum Józefa Piłsudskiego w Sulejówku. [dostęp 2025-06-09].
- ↑ Sprawozdanie 1904 ↓, s. 66, w roku szkolnym 1903/1904 ukończył klasę Ib.
- ↑ Sprawozdanie 1910 ↓, s. 70, w roku szkolnym 1909/1910 ukończył naukę w klasie Va.
- ↑ Sprawozdanie 1912 ↓, s. 73.
- ↑ Sprawozdanie 1913 ↓, s. 52.
- ↑ Lista starszeństwa 1917 ↓, s. 47.
- ↑ Spis oficerów 1921 ↓, s. 359, 541.
- ↑ Lista starszeństwa 1922 ↓, s. 255.
- ↑ Rocznik Oficerski 1923 ↓, s. 21, 960, 967.
- ↑ Rocznik Oficerski 1924 ↓, s. 21, 877, 884.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 14 z 5 maja 1927, s. 129.
- ↑ Rocznik Oficerski 1928 ↓, s. 615, 620.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 9 z 27 kwietnia 1929, s. 117.
- ↑ Rocznik Oficerski 1932 ↓, s. 267, 503.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 5 z 11 kwietnia 1933, s. 86.
- ↑ Z Min. Poczt i Telegrafów. „Dziennik Poznański”. 277, s. 3, 1934-12-02. Poznań.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 10 z 4 lipca 1935, s. 100.
- ↑ Nowy wiceminister poczt i telegrafów. „Polska Zbrojna”. 41, s. 1, 1936-02-11. Warszawa.
- ↑ Z Ministerstwa Poczt i Telegrafów. „Monitor Polski”. 34, s. 1, 1936-02-11. Warszawa.
- ↑ Kościelak 2014 ↓, s. 92, 94.
- 1 2 Parafia Najświętszego Salwatora: Śp. Tadeusz Argasiński. Cmentarz Parafialny w Krakowie. Grobonet. Ogólnopolska wyszukiwarka osób pochowanych. [dostęp 2025-11-04].
- 1 2 Maria Minakowska: Tadeusz Antoni Argasiński. [w:] Wielka genealogia Minakowskiej (Wielcy.pl) [on-line]. Dr Minakowska Publikacje Elektroniczne. [dostęp 2025-08-22].
- ↑ Kościelak 2014 ↓, s. 92.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 1 z 4 stycznia 1923, s. 5.
- 1 2 Rocznik Oficerski 1932 ↓, s. 267.
- ↑ M.P. z 1938 r. Nr 258, poz. 592 (ISAP)
- ↑ M.P. z 1937 r. Nr 260, poz. 410 (ISAP).
- ↑ M.P. z 1931 r. Nr 251, poz. 335 (ISAP)
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 5 z 19 marca 1932, s. 195.
- ↑ M.P. z 1928 r. nr 260, poz. 631.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 15 z 11 listopada 1928, s. 402.
- ↑ M.P. z 1931 r. Nr 64, poz. 101 (ISAP)
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 2 z 19 marca 1931, s. 65.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 19 z 12 grudnia 1929, s. 365.
Bibliografia
- Sprawozdanie Dyrekcyi c.k. Gimnazyum w Brzeżanach za rok szkolny 1904. Brzeżany: Nakładem Funduszu Naukowego, 1904.
- XXXVII. Sprawozdanie Dyrekcyi C. K. I. Wyższej Szkoły Realnej we Lwowie za rok szkolny 1909/10. Lwów: Nakładem Funduszu Naukowego, 1910.
- XXXIX. Sprawozdanie Dyrekcyi C. K. I. Wyższej Szkoły Realnej we Lwowie za rok szkolny 1911/12. Lwów: Nakładem Funduszu Naukowego, 1912.
- XL. Sprawozdanie Dyrekcyi C. K. I. Wyższej Szkoły Realnej we Lwowie za rok szkolny 1912/1913. Lwów: Nakładem Funduszu Naukowego, 1913.
- Lista starszeństwa oficerów Legionów Polskich w dniu oddania Legionów Polskich Wojsku Polskiemu (12 kwietnia 1917). Komenda Legionów Polskich, 1917.
- Dziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych. [dostęp 2023-10-30].
- Spis oficerów służących czynnie w dniu 1.6.1921 r.. Ministerstwo Spraw Wojskowych, 1921.
- Lista starszeństwa oficerów zawodowych. Warszawa: Ministerstwo Spraw Wojskowych, 1922.
- Rocznik Oficerski 1923. Warszawa: Ministerstwo Spraw Wojskowych, 1923.
- Rocznik Oficerski 1924. Warszawa: Ministerstwo Spraw Wojskowych, 1924.
- Rocznik Oficerski 1928. Warszawa: Ministerstwo Spraw Wojskowych, 1928.
- Rocznik Oficerski 1932. Warszawa: Ministerstwo Spraw Wojskowych, 1932.
- Elżbieta Kościelak: Maria Michałowska. Wrocław: Galeria Kościelak, 2014. ISBN 978-83-64380-00-6.
- Stanisław Łoza: Czy wiesz kto to jest?. Warszawa: Główna Księgarnia Wojskowa, 1938.
