Teodor Ojzerman

Teodor Ojzerman

Теодор Ильич Ойзерман

Data i miejsce urodzenia	1?/14 maja 1914 Pietrowiriwka, Ukraina
Data śmierci	25 marca 2017
Specjalność: historyk filozofii
Nauczyciel akademicki
Instytut badawczy	Instytutu Filozofii Akademii Nauk ZSRR
Okres zatrudn.	1968–1993
Odznaczenia

Teodor Iljicz Ojzerman (ros. Теодор Ильич Ойзерман; ur. 1^?/14 maja 1914 w Pietrowiriwce, zm. 25 marca 2017^[1]) – radziecki i rosyjski historyk filozofii.

Pochodzi z rodziny nauczycieli matematyki. W 1930 roku ukończył szkołę w Dniepropetrowsku. Studiował filozofię w Instytucie Filozofii, Literatury i Historii. W 1941 roku obronił pracę kandydacką. Od 8 lipca 1941 roku walczył na froncie II wojny światowej.

Od połowy 1947 roku wykładał na Wydziale Filozofii Uniwersytetu Moskiewskiego^[2] , gdzie od 1954 roku pełnił obowiązki kierownika katedry historii filozofii zagranicznej. W 1952 roku uzyskał stopień doktora nauk filozoficznych^[3]. W 1979 roku został profesorem honorowym Uniwersytetu w Jenie^[4], a w 1981 członkiem rzeczywistym Akademii Nauk ZSRR^[5]. W latach 1968–1993 był pracownikiem Instytutu Filozofii Akademii Nauk ZSRR, gdzie w latach 1971–1986 (po śmierci Michaiła Dynnika^[2] ) kierował Zakładem historii filozofii^[6] .

• Order Przyjaźni (2004)^[7]
• Order Rewolucji Październikowej (1984)^[8]
• Nagroda im. Gieorgija Plechanowa (1980) za książkę Główne kierunki filozoficzne (ros. Главные философские направления)^[9]
• Nagroda Państwowa ZSRR (1983)^[4]

Prace T. Ojzermana przetłumaczono na wiele języków obcych.

• Ойзерман Т.И. Проблемы историко-философской науки. – М.: Мысль, 1969.
  • Problems of the History of Philosophy. Translated from the Russian by Robert Daglish. Moscow: Progress Publishers, 1973. [dostęp 2011-04-17]. (ang.).
• The main Trends in Philosophy. A Theoretical Analysis of the History of Philosophy. Translated by H. Campbell Creighton, M.A. (Oxon). Moscow: Progress Publishers, 1988. ISBN 5-01-000506-9. [dostęp 2011-04-17]. (ang.).
• Dialectical Materialism and the History of Philosophy: Essays on the History of Philosophy. Moscow: Progress Publishers, 1982. [dostęp 2011-04-17]. (ang.).

Przekłady na język polski

• T.I. Ojzerman: Powstanie filozofii marksistowskiej. Warszawa: Książka i Wiedza, listopad 1966. (pol.).
• Krótki zarys historii filozofii. pod redakcją M.T. Jowczuka, T.I. Ojzermana, I.J. Szczipanowa. Przeł. Marian Drużkowski i in.. Wyd. I. Warszawa: Książka i Wiedza, październik 1965. (pol.).
• Krótki zarys historii filozofii. Pod redakcją M.T. Jowczuka, T.I. Ojzermana, I.J. Szczipanowa. Przeł. Marian Drużkowski i in.. Wyd. II, poprawione i uzupełnione. Warszawa: Książka i Wiedza, listopad 1969. (pol.).

• Ань Цинян. Академик Ойзерман: Новые размышления о марксистской философии. „Вопросы философии”. 5, s. 78—84, 2004. М.. (ros.). 
• А.Н. Козырев, Т.И. Ойзерман. Интервью с академиком РАН Теодором Ильичом Ойзерманом. „Вестник Московского университета. Серия 7. Философия”. 6, s. 40—61, 2004. М.. (ros.). 
• Митрохин Л. Н.. Из бесед с академиком Ойзерманом. „Вопросы философии”. 5, s. 33—77, 2004. М.. (ros.). 
• Философия и история философии: Актуальные проблемы: К 90-летию Т. И. Ойзермана // Институт философии РАН. – М.: Канон+ и РООИ «Реабилитация», 2004. – 576 с.
• А. Г. Мысливченко: ОЙЗЕРМАН Теодор Ильич. W: Русская философия. Энциклопедия. Под общ. ред. М. А. Маслина. Wyd. III. М.: Мир философии, 2020, s. 497-498. ISBN 978-5-9909860-9-1. (ros.).

  (ros.) А. Г. Мысливченко. ОЙЗЕРМАН ТЕОДОР ИЛЬИЧ // Русская философия. Энциклопедия / Под общ. ред. М. А. Маслина. Сост. П. П. Апрышко, А. П. Поляков. – 2-изд, дораб. и доп.. – М., 2014.

• Ойзерман Теодор Ильич. сост. С.Н. Корсаков, Г.М. Тихомирова, А.П. Зайцева ; авт. вступ. ст. И.Т. Касавин. Moskwa: Nauka, 2014, seria: Материалы к биобиблиографии ученых: философия; вып. 12. ISBN 978-5-02-039029-4. [dostęp 2025-12-15].
• ОЙЗЕРМАН Теодор Ильич. W: Encyklopedia Filozoficzna. Pod redakcją Fiodora Konstantinowa. T. 4: «НАУКА ЛОГИКИ» — СИГЕТИ. Moskwa: Sowietskaja encykłopiedija, 1967, s. 134. (ros.).

• Zdjęcie T. Ojzermana w Instytucie Filozofii Rosyjskiej Akademii Nauk
• Prace Teodora Ojzermana w katalogu Biblioteki Narodowej