Thryssa

Thryssa
Cuvier, 1829[1]
Ilustracja
Trysa wąsatka (T. mystax)
Systematyka
Domena

eukarionty

Królestwo

zwierzęta

Typ

strunowce

Gromada

promieniopłetwe

Rząd

śledziokształtne

Rodzina

sardelowate

Podrodzina

Coiliinae

Rodzaj

Thryssa

Typ nomenklatoryczny

Clupea setirostris Broussonet, 1782

Synonimy
Gatunki

37 gatunków – zobacz opis w tekście

Thryssa – rodzaj ryb promieniopłetwych z podrodziny Coiliinae w obrębie rodziny sardelowatych (Engraulidae).

Rozmieszczenie geograficzne

Do rodzaju należą gatunki występujące w wodach Oceanu Indyjskiego i Spokojnego, w Morzu Czerwonym oraz w systemach rzecznych Nowej Gwinei i Australii[5][6][7].

Morfologia

Długość ciała do 21,5 cm; masa ciała (największa opublikowana) 60,7 g[6][7].

Systematyka

Rodzaj zdefiniował w 1829 roku przyrodnik Georges Cuvier w publikacji własnego autorstwa zatytułowanej „Królestwo zwierząt podzielone według swojej organizacji, aby służyć jako podstawa do historii naturalnej zwierząt i wprowadzenia do anatomii porównawczej”[1]. Gatunkiem typowym jest (późniejsze oznaczenie)[8] trysa wąsatka (T. mystax).

Etymologia

  • Thryssa: gr. θρισσα thrissa ‘gatunek ryby’[9].
  • Trichosoma: gr. θριξ thrix, τριχος trikhos ‘włosy’[10]; σωμα sōma, σωματος sōmatos ‘ciało’[11]. Gatunek typowy (oznaczenie monotypowe): Thrissa hamiltonii Gray, 1835 (= Clupea malabaricus Bloch, 1795).
  • Xenengraulis: gr. ξενος xenos ‘obcy, dziwny’[12]; rodzaj Engraulis Cuvier, 1816. Gatunek typowy (oryginalne oznaczenie (również monotypowe)): Xenengraulis spinidens Jordan & Seale, 1925.
  • Thrissina: rodzaj Thrissa Cuvier, 1816; przyrostek -ina ‘odnoszący się’[13]. Gatunek typowy (oryginalne oznaczenie (również monotypowe)): Clupea baelama Forsskål, 1775.

Podział systematyczny

Do rodzaju należą następujące gatunki[5]:

  • Thryssa adelae (Rutter, 1897)
  • Thryssa aurora (Hata, Lavoué, Chungthanawong & Motomura, 2023)
  • Thryssa baelama (Fabricius, 1775) – trysynka belama[14]
  • Thryssa belvedere (Hata, Quan, Ha & Motomura, 2020)
  • Thryssa brevicauda Roberts, 1978
  • Thryssa chefuensis (Günther, 1874)
  • Thryssa cultella (Hata & Motomura, 2019)
  • Thryssa cuvierii (Swainson, 1839)
  • Thryssa dayi Wongratana, 1983
  • Thryssa dussumieri (Valenciennes, 1848)
  • Thryssa encrasicholoides (Bleeker, 1852)
  • Thryssa evermanni (Jordan & Seale, 1906)
  • Thryssa gautamiensis Babu Rao, 1971
  • Thryssa kammalensis (Bleeker, 1849)
  • Thryssa kammalensoides Wongratana, 1983
  • Thryssa katan (Hata, Lavoué & Motomura, 2022)
  • Thryssa malabarica (Bloch, 1795) – trysynka malabarska[14]
  • Thryssa marasriae Wongratana, 1987
  • Thryssa mystax (Bloch & Schneider, 1801) – trysa wąsatka[14]
  • Thryssa nasuta (Castelnau, 1878)
  • Thryssa polybranchialis Wongratana, 1983
  • Thryssa polynemoides (Günther, 1868)
  • Thryssa porava Bleeker, 1849
  • Thryssa purava (Hamilton, 1822)
  • Thryssa rastrosa Roberts, 1978
  • Thryssa samam (Montrouzier, 1857)
  • Thryssa scratchleyi (Ramsay & Ogilby, 1886)
  • Thryssa serena (Hata & Motomura, 2019)
  • Thryssa setirostris (Broussonet, 1782)
  • Thryssa spinidens (Jordan & Seale, 1925)
  • Thryssa splendida (Hata, 2022)
  • Thryssa stenosoma Wongratana, 1983.
  • Thryssa supra (Hata, Psomadakis, Osmany & Motomura, 2021)
  • Thryssa tuberculosa (Lacépède, 1803)
  • Thryssa valenciennesi (Bleeker, 1866)
  • Thryssa vitrirostris (Gilchrist & Thompson, 1908)
  • Thryssa whiteheadi Wongratana, 1983

Uwagi

  1. ↑ Młodszy homonim Trichosoma Rudolphi, 1819 (Nemathelminthes).

Przypisy

  1. 1 2 G. Cuvier: Le règne animal distribué d’après son organisation, pour servir de base a l’histoire naturelle des animaux et d’introduction a l’anatomie comparée. Wyd. Nouvelle édition rev. et aug. T. 2. Paris: Chez Déterville, 1829, s. 323. (fr.).
  2. ↑ W. Swainson: The natural history of fishes, amphibians, & reptiles, or monocardian animals. Cz. 1. London: Longman & Co., 1838, s. 281. (ang.).
  3. ↑ Jordan i Seale 1925 ↓, s. 28.
  4. ↑ Jordan i Seale 1925 ↓, s. 29.
  5. 1 2 Ron Fricke, William Neil Eschmeyer, Richard van der Laan (red.), SEARCH, [w:] Eschmeyer’s Catalog of Fishes, California Academy of Sciences, 7 stycznia 2025 [dostęp 2025-01-23] (ang.).
  6. 1 2 R. Froese & D. Pauly: Scientific Names where Genus Equals Thryssa. FishBase (ver. (10/2024)). [dostęp 2025-01-23]. (ang.).
  7. 1 2 R. Froese & D. Pauly: Scientific Names where Genus Equals Thrissina. FishBase (ver. (10/2024)). [dostęp 2025-01-23]. (ang.).
  8. ↑ D.S. Jordan: The genera of fishes. Cz. 1: From Linnaeus to Cuvier, 1758-1833, seventy-five years, with the accepted type of each. A contribution to the stability of scientific nomenclature. Calif: Stanford University, 1917, s. 98, seria: Leland Stanford junior university publications. University nr 27. (ang.).
  9. ↑ Ch. Scharpf: Family Engraulidae Gill 1861 (Anchovies). The ETYFish Project. [dostęp 2025-01-23]. (ang.).
  10. ↑ Jaeger 1959 ↓, s. 270.
  11. ↑ Jaeger 1959 ↓, s. 241.
  12. ↑ Jaeger 1959 ↓, s. 284.
  13. ↑ Jaeger 1959 ↓, s. 126.
  14. 1 2 3 S. Rutkowicz: Encyklopedia ryb morskich. Gdańsk: Wydawnictwo morskie, 1982, s. 196. ISBN 83-215-2103-7.

Bibliografia