Umbilicaria
![]() Kruszownica wielolistkowa (Umbilicaria polyphylla) | |
| Systematyka | |
| Domena | |
|---|---|
| Królestwo | |
| Typ | |
| Klasa | |
| Rząd | |
| Rodzina | |
| Rodzaj |
kruszownica |
| Nazwa systematyczna | |
| Umbilicaria Hoffm. Descr. Pl. Cl. Crypt. 1: 8 (1789) | |
| Typ nomenklatoryczny | |
|
Umbilicaria hyperborea (Ach.) Hoffm. 1796 | |
Umbilicaria Hoffm. (kruszownica) – rodzaj grzybów z rodziny kruszownicowatych (Umbilicariaceae). Ze względu na symbiozę z glonami zaliczany jest także do porostów[1].
Systematyka i nazewnictwo
Pozycja w klasyfikacji według Index Fungorum: Umbilicariaceae, Umbilicariales, Incertae sedis, Lecanoromycetes, Pezizomycotina, Ascomycota, Fungi[2].
Rodzaj Umbilicaria utworzył Georg Franz Hoffmann w 1789 r. Gatunkiem typowym jest Umbilicaria hyperborea (Ach.) Hoffm[2]. Nazwa polska według Wiesława Fałtynowicza[1]. Synonimy naukowe[3]: Actinogyra Schol., Agyrophora (Nyl.) Nyl., Gyromium Wahlenb., Gyrophora Ach., Gyrophoromyces E.A. Thomas ex Cif. & Tomas., Gyrophoropsis Elenkin & Savicz, Llanoa C.W. Dodge, Merophora Clem., Omphalodiscus Schol., Omphalodium Rabenh., Omphalosia Neck. ex Kremp., Parmophora M. Choisy.
- Umbilicaria aprina Nyl. 1863 – kruszownica matowa
- Umbilicaria cinerascens (Nyl.) Nyl. 1869[4] – kruszownica szarawa
- Umbilicaria cinereorufescens (Schaer.) Frey 1932[4] – kruszownica szaroczerwowawa
- Umbilicaria crustulosa (Ach.) Lamy 1879 – kruszownica skórzasta
- Umbilicaria cylindrica (L.) Delise 1830 – kruszownica zwyczajna
- Umbilicaria decussata (Vill.) Zahlbr. 1932 – kruszownica żeberkowana
- Umbilicaria dendrophora (Poelt) Hestmark 1990[4] – kruszownica niezwykła
- Umbilicaria deusta (L.) Baumg. 1790 – kruszownica strojna
- Umbilicaria hirsuta (Sw. ex Westr.) Ach. 1794 – kruszownica szorstka
- Umbilicaria hyperborea (Ach.) Hoffm. 1796 – kruszownica północna
- Umbilicaria leiocarpa DC. 1805[4] – kruszownica popękana
- Umbilicaria lyngei Schol. 1934[4] – kruszownica Lyngego
- Umbilicaria maculata Krzew., M.P. Martín & M.A. García 2009 – kruszownica plamista
- Umbilicaria microphylla (Laurer) A. Massal. 1852[4] – kruszownica drobnolistkowata
- Umbilicaria nylanderiana (Zahlbr.) H. Magn. 1937 – kruszownica Nylandera
- Umbilicaria polyphylla (L.) Baumg. 1790 – kruszownica wielolistkowa
- Umbilicaria polyrhizos (L.) Stenh. 1825[5] – kruszownica rzęsista
- Umbilicaria proboscidea (L.) Schrad. 1794 – kruszownica pomarszczona
- Umbilicaria rhizinata (Frey & Poelt) Krzew. 2010 – kruszownica chwytniczka
- Umbilicaria schaereri J.C. Wei 2024 – kruszownica gładka[6]
- Umbilicaria spodochroa (Ehrh. ex Hoffm.) DC. 1805 – kruszownica rdzawa
- Umbilicaria subglabra (Nyl.) Harm. 1910 – kruszownica wygładzona
- Umbilicaria torrefacta (Lightf.) Schrad. 1794 – kruszownica postrzępiona
- Umbilicaria umbilicarioides (Stein) Krog & Swinscow 1986 – kruszownica pokruszona
- Umbilicaria vellea (L.) Ach. 1794 – kruszownica sztywna
Nazwy naukowe na podstawie Index Fungorum[7]. Wykaz gatunków i nazwy polskie według Lichenes of Poland. A fifth annotated checklist[8] oraz W. Fałtynowicza[1].
Przypisy
- 1 2 3 Wiesław Fałtynowicz, Krytyczna lista porostów i grzybów naporostowych Polski, Kraków: Instytut Botaniki im. W. Szafera PAN, 2003, s. 315–319, ISBN 83-89648-06-7.
- 1 2 Index Fungorum [online] [dostęp 2013-11-12] (ang.).
- ↑ Species Fungorum [online] [dostęp 2013-11-12] (ang.).
- 1 2 3 4 5 6 Według Index Fungorum takson niepewny.
- ↑ Przez W. Fałtynowicza i w Lichenes of Poland. A fifth annotated checklist opisana jako Umbilicaria polyrrhiza (L.) Ach. (synonim).
- ↑ Przez W. Fałtynowicza i w Lichenes of Poland. A fifth annotated checklist opisana jako Umbilicaria laevis (Schaer.) Frey (synonim).
- ↑ Index Fungorum (gatunki) [online] [dostęp 2013-10-20] (ang.).
- ↑ Wiesław Fałtynowicz i inni, Lichenes of Poland. A fifth annotated checklist, Kraków: W. Szafer Institute of Botany, Polish Academy of Sciences, 2024, s. 534–541, ISBN 978-83-62975-47-1 (ang.).
