Ustwymłag
| Podobóz Gułagu | |
| Typ | |
|---|---|
| Odpowiedzialny | |
| Rozpoczęcie działalności |
1937 |
| Zakończenie działalności |
1960 |
| Terytorium | |
| Miejsce | |
Położenie na mapie europejskiej części ZSRR (granice powojenne)  | |
| 62,84778°N 51,32750°E/62,847780 51,327500 | |
Ustwymłag (ros. Устьвымлаг), Obóz Ustwymski, Ust'-Wymski Obóz Pracy Poprawczej, Obóz poprawczy w Ust'-Wym (ros. Усть-Вымский исправительно-трудовой лагерь, Усть-Вымский ИТЛ) – radziecki poprawczy obóz pracy (łagier) na północy ZSRR (Komi ASRR), z siedzibą we rosyjskiej miejscowości Ust'-Wym (później w Wozżaioł), podlegający Głównemu Zarządowi Poprawczych Obozów Pracy NKWD (Gułag). Powstał w 16 sierpnia 1937 roku. W 1960 roku został likwidowany[1][2][3].
Głównym przeznaczeniem łagru była eksploatacja lasów i związany z nią przemysł[2][4]. Maksymalna liczba więźniów w 1943 roku wynosiła 24 245 osób[2].
W 1942 roku w obozie stacjonował oddział roboczy Niemców nadwołżańskich „zmobilizowanych do pracy”. Od 1945 roku przetrzymywano w nim również jeńców wojennych[2].
Nie należy mylić Ustwymłag z wcześniej działającym obozem pracy poprawczej w Ust'-Wym w latach 1931–1932, w którym prowadzono prace przy budowie drogi Syktywkar-Uchta i linii kolejowej Pinjug-Syktywkar[5].
Więźniowie
Wśród więźniów ust-wymskiego łagru znaleźli się m.in.
- Stanisław Swianiewicz (1899–1997)[6] – polski prawnik i ekonomista
- Marian Czuchnowski (1909–1991)[7] – polski poeta
- Boris Gusman (1892–1944)[8] – radziecki pisarz
Przypisy
- ↑ УСТЬВЫМСКИЙ ИТЛ. memo.ru. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-12-07)]. (ros.).
- 1 2 3 4 М. Б. Смирнов: Система исправительно-трудовых лагерей в СССР, 1923–1960: справочник. Moskwa: Звенья, 1998, s. 597. ISBN 5-7870-0022-6. LCCN 98223729. OCLC 40660043. (ros.).
- ↑ Узники «священной» реки. little-histories.org. [dostęp 2016-05-30]. (ros.).
- ↑ Sierp i młot to symbol wielkich zbrodni! Gułag: niewolnictwo XX wieku. Artykuł Sławomira Kalbarczyka (IPN) [online], wPolityce.pl, 21 listopada 2010 [dostęp 2011-08-03] [zarchiwizowane z adresu 2026-07-01] (pol.).
- ↑ УСТЬ-ВЫМСКИЙ ИТЛ ОГПУ. memo.ru. (ros.).
- ↑ Łysek 2023 ↓, s. 110.
- ↑ Zofia Rząca i Jan Stępień w rozmowie radiowej o Marianie Czuchnowskim. pisarze.pl. [zarchiwizowane z tego adresu (2012-05-02)].
- ↑ Ādolphs S̆ilde: The Profits of Slavery: Baltic Forced Laborers and Deportees Under Stalin and Krushchev. Sztokholm: Latvian National Foundation in Scandinavia, 1958, s. 302. OCLC 4217954. (ang.).
Bibliografia
- Wojciech Łysek: Intelektualny włóczęga. Biografia Stanisława Swianiewicza. Warszawa: Instytut Pileckiego, 2023. ISBN 978-83-67326-28-5. OCLC 1411287881.