Uszak brunatny

Uszak brunatny
	Crossoptilon mantchuricum
	Swinhoe, 1863
	; Samiec
	Systematyka
Domena	eukarionty
Królestwo	zwierzęta
Typ	strunowce
Podtyp	kręgowce
Gromada	ptaki
Podgromada	Neornithes
Infragromada	ptaki neognatyczne
Rząd	grzebiące
Rodzina	kurowate
Podrodzina	bażanty
Plemię	Phasianini
Rodzaj	Crossoptilon
Gatunek	uszak brunatny
	Kategoria zagrożenia (CKGZ)
	; najmniejszej troski

Uszak brunatny^[3] (Crossoptilon mantchuricum) – gatunek dużego ptaka z rodziny kurowatych (Phasianidae). Występuje w północno-wschodnich Chinach. Nie wyróżnia się podgatunków^[4]^[5]. Nie jest zagrożony wyginięciem.

Charakterystyka

Długość ciała 96–100 cm. Masa ciała 1650–2475 g u samców, 1450–2025 g u samic^[6]. Upierzenie brunatne, biało-czarny ogon, czerwone obwódki wokół oczu. Cechą charakterystyczną są długie kępki białych piór po obu stronach głowy ptaka.

Tryb życia

Zasiedla górskie lasy mieszane, stwierdzany na wysokościach od 1100 do 2600 m n.p.m. Uszaki brunatne przebywają w grupach liczących od 10 do 30 osobników (poza sezonem lęgowym). Żerują głównie na pokarmie roślinnym, szukając korzeni, kłączy czy bulw^[6].

Okres lęgowy trwa od kwietnia do czerwca. Prawdopodobnie są to ptaki monogamiczne. Gniazdują w lasach modrzewiowych i świerkowych. Gniazdo to wydrapany w ziemi dołek. Samica składa prawdopodobnie od 5 do 8 jaj, ale stwierdzano również zniesienia liczące od 4 do 20 jaj, a raz – 22. W niewoli po 26–27 dniach inkubacji wylęgają się pisklęta; dane dla dzikich ptaków nieznane^[6].

Status zagrożenia

Międzynarodowa Unia Ochrony Przyrody (IUCN) od 2024 roku klasyfikuje uszaka brunatnego jako gatunek najmniejszej troski (LC, Least Concern); wcześniej, od 1994 roku uznawano go za gatunek narażony (VU, Vulnerable). Liczebność populacji szacuje się na 5000 – 15 000 dorosłych osobników. Ogólny trend liczebności populacji jest prawdopodobnie stabilny. Historycznie, duże obszary siedlisk w zasięgu tego gatunku zostały wykarczowane w celu ekspansji miast i rolnictwa, jednak w ostatnich dekadach wylesianie miało miejsce na niewielką skalę, a powierzchnia siedlisk mogła nawet wzrosnąć^[2].

Przypisy

↑ Crossoptilon mantchuricum, [w:] Integrated Taxonomic Information System (ang.).
1 2 Crossoptilon mantchuricum, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species (ang.).
↑ Systematyka i nazewnictwo polskie za: P. Mielczarek & M. Kuziemko: Plemię: Phasianini Horsfield, 1821 (wersja 2024-09-29). [w:] Kompletna lista ptaków świata [on-line]. Instytut Nauk o Środowisku Uniwersytetu Jagiellońskiego. [dostęp 2025-02-04].
↑ Brown Eared-pheasant (Crossoptilon mantchuricum). IBC: The Internet Bird Collection. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-03-04)]. (ang.).
↑ F. Gill, D. Donsker & P. Rasmussen (red.): Pheasants, partridges, francolins. IOC World Bird List (v10.2). [dostęp 2020-09-01]. [zarchiwizowane z tego adresu (2014-05-07)]. (ang.).
1 2 3 Steve Madge & Phil McGowan: Pheasants, Partridges, and Grouse. Princeton University Press, 2002, s. 314–315. ISBN 978-0-691-08908-9.

Linki zewnętrzne

Zdjęcia i nagrania audiowizualne. [w:] eBird [on-line]. Cornell Lab of Ornithology. (ang.).

[itis-1] Crossoptilon mantchuricum, [w:] Integrated Taxonomic Information System (ang.).

[iucn-2] 1 2 Crossoptilon mantchuricum, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species (ang.).

[mk-3] Systematyka i nazewnictwo polskie za: P. Mielczarek & M. Kuziemko: Plemię: Phasianini Horsfield, 1821 (wersja 2024-09-29). [w:] Kompletna lista ptaków świata [on-line]. Instytut Nauk o Środowisku Uniwersytetu Jagiellońskiego. [dostęp 2025-02-04].

[ibc-4] Brown Eared-pheasant (Crossoptilon mantchuricum). IBC: The Internet Bird Collection. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-03-04)]. (ang.).

[ioc-5] F. Gill, D. Donsker & P. Rasmussen (red.): Pheasants, partridges, francolins. IOC World Bird List (v10.2). [dostęp 2020-09-01]. [zarchiwizowane z tego adresu (2014-05-07)]. (ang.).

[pdf-6] 1 2 3 Steve Madge & Phil McGowan: Pheasants, Partridges, and Grouse. Princeton University Press, 2002, s. 314–315. ISBN 978-0-691-08908-9.

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]