Wehrkraftzersetzung
Wehrkraftzersetzung – czyn zabroniony występujący w niemieckim sądownictwie wojskowym w okresie III Rzeszy.
Termin Wehrkraftzersetzung jest w literaturze polskiej różnie tłumaczony, m.in. jako: „podważanie morale wojskowego”, „działalność wywrotowa wysiłku wojennego”, „bunt” i „defetyzm”[1].
Termin ten został wprowadzony do niemieckiego prawodawstwa w 1938 r. jako paragraf 5 w rozporządzeniu Kriegssonderstrafrechtsverordnung[2].
Paragraf 5 regulował procedury karania zarówno żołnierzy, jak i osób cywilnych za osłabianie zdolności obronnych Wehrmachtu[3].
Paragraf ten był drastycznym instrumentem nazistowskiego terroru i wyjątkowo dobrze nadawał się do zwalczania przeciwników politycznych[3]. Z jego pomocą sędziowie nazistowscy starali się groźbami kary śmierci zdusić w zarodku jakiekolwiek próby sprzeciwu wobec reżimu[3].
Jak pisał Erich Schwinge, paragraf 5 miał służyć temu, aby „wola obrony i walki w narodzie niemieckim pozostała niezłomna pomimo niezwykłego ciężaru losu, jakiego on doświadczał”[4][3].
Uchwalona w 1998 roku ustawa o uchyleniu niesłusznych wyroków narodowosocjalistycznych w systemie sądownictwa karnego uchylała większość wyroków sądownictwa nazistowskiego[5]. Określała szczegółowo kilkadziesiąt rozporządzeń, na podstawie których wydane wyroki zostały anulowane[5]. Do najważniejszych kategorii czynów należała odmowa służby wojskowej oraz Wehrkraftzersetzung[5].
Przypisy
- ↑ Fikus 2013 ↓, s. 61.
- ↑ s:de:Verordnung über das Sonderstrafrecht im Kriege und bei besonderem Einsatz.
- 1 2 3 4 Fikus 2013 ↓, s. 63.
- ↑ E. Schwinge, Militärstrafgesetzbuch nebst Kriegssonderstrafrechtsverordnung, Berlin 1943, s. 397.
- 1 2 3 Fikus 2013 ↓, s. 262.
Bibliografia
- Sebastian Fikus, Trudny spadek dysydentów III Rzeszy w Republice Federalnej Niemiec, Warszawa: Instytut Historii Polskiej Akademii Nauk, 2013, ISBN 978-83-63352-16-5.