Wheeler (jezioro)

Wheeler
Wheeler Lake
Ilustracja
Zdjęcie satelitarne
Położenie
Państwo

 Stany Zjednoczone

Stan

 Alabama

Lokalizacja

rzeka Tennessee

Wysokość lustra

168–169 m n.p.m.

Morfometria
Powierzchnia

271 km²

Wymiary
• max długość
• max szerokość


119 km
5 km

Objętość

1,42 mld m³

Położenie na mapie Alabamy
Mapa konturowa Alabamy, blisko górnej krawiędzi nieco na lewo znajduje się owalna plamka nieco zaostrzona i wystająca na lewo w swoim dolnym rogu z opisem „Wheeler”
Położenie na mapie Stanów Zjednoczonych
Mapa konturowa Stanów Zjednoczonych, blisko centrum po prawej na dole znajduje się owalna plamka nieco zaostrzona i wystająca na lewo w swoim dolnym rogu z opisem „Wheeler”
Ziemia34°44′00″N 87°10′00″W/34,733333 -87,166667
Mapka jeziora
Położenie na tle Alabamy

Wheeler (ang. Wheeler Lake[1]) – sztuczne jezioro na rzece Tennessee w Stanach Zjednoczonych, w północno-zachodniej części stanu Alabama[2]. Jest to drugie pod względem powierzchni jezioro tego stanu[3] (po Guntersville), z powierzchnią przekraczającą 274 km². Jego zarządcą jest agencja federalna Tennessee Valley Authority[4].

Jezioro rozciąga się na długości 119 km, mierzy od 1,5 do 5 km szerokości. Objętość maksymalna wynosi 1,42 mld m³[5]. Wysokość lustra wody utrzymywana jest na poziomie 168–169 m n.p.m.[4] Głównym miastem nad jeziorem jest Decatur położone na jego południowym brzegu[5], znaczący port śródlądowy[4]. Do jeziora uchodzą rzeki Elk, Flint oraz Paint Rock[5]. Znajduje się w granicach sześciu hrabstw – Limestone, Marshall, Lauderdale, Lawrence, Madison oraz Morgan[1].

Jezioro zostało stworzone poprzez budowę w 1936 roku zapory wodnej–hydroelektrowni Wheeler[5]. Nazwane zostało na cześć Josepha Wheelera, generała armii Konfederacji podczas wojny secesyjnej, później uczestnika wojny amerykańsko-hiszpańskiej[4].

Wheeler znajduje się w ciągu dziewięciu przylegających do siebie zbiorników retencyjnych, umożliwiających żeglugę w górę rzeki Tennessee. Na zachodzie (w dół rzeki, poniżej zapory Wheeler) znajduje się jezioro Wilson[4]. Na wschodzie jezioro Wheeler sięga zapory Guntersville, ponad którą znajduje się jezioro Guntersville[3]. Jezioro spełnia również funkcję przeciwpowodziową[5].

Przypisy

  1. 1 2 Wheeler Lake. [w:] Geographical Names Information System (GNIS) [on-line]. U.S. Geological Survey. [dostęp 2025-02-14]. (ang.).
  2. ↑ Wheeler Lake. Tennessee River Valley. [dostęp 2025-02-14]. (ang.).
  3. 1 2 Wheeler Reservoir. Outdoor Alabama. [dostęp 2025-02-14]. (ang.).
  4. 1 2 3 4 5 Wheeler. Tennessee Valley Authority. [dostęp 2025-02-14]. (ang.).
  5. 1 2 3 4 5 The Columbia Gazetteer of the World. Saul Bernard Cohen (red.). T. 3 (P to Z). Columbia University Press, 1998, s. 3455. ISBN 978-0-231-11040-2.