Wiktor Biretto
 | |
 kapitan piechoty | |
| Data i miejsce urodzenia |
5 kwietnia 1892 |
|---|---|
| Data i miejsce śmierci |
9 grudnia 1920 |
| Przebieg służby | |
| Siły zbrojne | |
| Jednostki | |
| Stanowiska |
dowódca batalionu |
| Główne wojny i bitwy | |
| Odznaczenia | |
    | |
Wiktor Biretto (ur. 5 kwietnia 1892 w Wilnie, zm. 9 grudnia 1920 w Warszawie) – kapitan piechoty Wojska Polskiego, działacz niepodległościowy, kawaler Orderu Virtuti Militari.
Życiorys
Urodził się 5 kwietnia 1892 w Wilnie, w rodzinie chłopskiej rodem z guberni kowieńskiej, jako syn Klemensa[1][2][a]. Ukończył szkołę miejską w Wilnie[3][4]. 1 września?/14 września 1910 wstąpił do armii rosyjskiej[3][4]. W 1913 ukończył Wileńską Szkołę Wojskową[3][4]. Został mianowany podporucznikiem ze starszeństwem z 6 sierpnia 1912, wcielony do 106 ufimskiego pułku piechoty i wyznaczony na stanowisko młodszego oficera 11 kompanii[3][4]. W szeregach tego pułku walczył na froncie wschodnim I wojny światowej[3][4]. W lutym 1915 pod Augustowem dostał się do niemieckiej niewoli[3].
13 grudnia 1918 wstąpił do Wojska Polskiego[5]. Walczył z bolszewikami w szeregach 41 pułku piechoty[5]. Wyróżnił się 16 kwietnia 1919 w walkach o Lidę jako oficer 8 kompanii[5]. 1 grudnia 1919 został mianowany z dniem 1 grudnia 1919 porucznikiem w piechocie[6]. 3 czerwca 1920 dowodził 4 i 9 kompanią w wypadzie na Trebuchowo, 7 czerwca dowodził kombinowanym batalionem (1, 5 i 9 kompania) w walkach na prawym brzegu Dniepru i w odwrocie z Kijowa[7][8]. Następnie dowodził I batalionem 41 pp[9]. Po raz drugi wyróżnił się 14 i 15 sierpnia 1920 dowodząc batalionem w bitwie pod Borkowem, w której został ciężko ranny[5]. 19 sierpnia 1920 został zatwierdzony z dniem 1 kwietnia 1920 w stopniu kapitana, w piechocie, w grupie oficerów byłych Korpusów Wschodnich i byłej armii rosyjskiej[10]. 22 października 1920 dowódca 41 pp, major Stanisław Juszczacki sporządził wniosek na odznaczenie Orderem Virtuti Militari, który został poparty przez dowódcę XVIII Brygady Piechoty, pułkownika Mieczysława Mackiewicza i dowódcę 5 Armii, generała porucznika Władysława Sikorskiego[5].
Zmarł 9 grudnia 1920 Szpitalu Ujazdowskim w Warszawie, w następstwie odniesionych ran[11][12][13]. 13 grudnia 1920 został pochowany w katakumbach na cmentarzu Powązkowskim w Warszawie[11]. 1 maja 1923 dozór cmentarzy rzymskokatolickich w Warszawie na łamach „Kurjera Warszawskiego” zawiadomił osoby zainteresowane, że zwłoki Wiktora Biretto zostaną usunięte z piwnic katakumb, przewiezione na cmentarz Bródnowski i tam złożone, jeżeli do 1 czerwca 1923 nie zostanie uiszczona należność za przechowanie zwłok[14]. Powtórne zawiadomienie o tej samej treści zostało opublikowane 24 kwietnia 1925[15].
Ordery i odznaczenia
- Krzyż Srebrny Orderu Wojskowego Virtuti Militari nr 2267[5] – pośmiertnie, 16 lutego 1921[16][17]
- Medal Niepodległości – pośmiertnie, 23 grudnia 1933 „za pracę w dziele odzyskania niepodległości”[18][1]
- Order Świętego Stanisława 3 stopnia z mieczami i kokardą – 17 stycznia?/30 stycznia 1915[3]
- Order Świętej Anny 4 stopnia z napisem na szabli „Za odwagę” – 5 października?/18 października 1914[3]
Uwagi
Przypisy
- 1 2 Kartoteka personalno-odznaczeniowa. Wojskowe Biuro Historyczne. [dostęp 2025-12-26].
- ↑ Wiktor Biretto (1892-1920). Fundacja Obchodów 100 Rocznicy Odzyskania Przez Polskę Niepodległości. [dostęp 2025-12-26].
- 1 2 3 4 5 6 7 8 9 Бирето Виктор Клементьевич. Офицеры русской императорской армии. [dostęp 2025-12-26]. (ros.).
- 1 2 3 4 5 6 Список (по старшинству в чинах) генералам, штаб и обер-офицерам и классным чиновникам 106-го пехотного Уфимского полка. Управление Министерства обороны Российской Федерации по увековечению памяти погибших при защите Отечества, 1914-10-21. [dostęp 2025-12-26]. (ros.).
- 1 2 3 4 5 6 Biretto Wiktor. [w:] Kolekcja Orderu Wojennego Virtuti Militari, sygn. I.482.31-2301 [on-line]. Wojskowe Biuro Historyczne. [dostęp 2025-12-26].
- ↑ Dz. Rozk. Wojsk. Nr 99 z 29 grudnia 1919, poz. 4283.
- ↑ Smoleń 1929 ↓, s. 25, 26.
- ↑ Jednodniówka 1923 ↓, s. 24, 25, 29.
- ↑ Smoleń 1929 ↓, s. 30, 31.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 32 z 25 sierpnia 1920, s. 780.
- 1 2 Nekrolog. „Kurjer Warszawski”. 343, s. 13, 1920-12-12. Warszawa.
- ↑ Lista strat 1934 ↓, s. 52.
- ↑ Smoleń 1929 ↓, s. 42.
- ↑ Zawiadomienie. „Kurjer Warszawski”. 119, s. 1, 1923-05-01. Warszawa.
- ↑ Zawiadomienie. „Kurjer Warszawski”. 114, s. 17, 1925-04-24. Warszawa.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 8 z 26 lutego 1921, s. 341.
- ↑ Smoleń 1929 ↓, s. 45.
- ↑ M.P. z 1934 r. Nr 6, poz. 12 (ISAP)
Bibliografia
- Dziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych. [dostęp 2025-07-28].
- Lista strat Wojska Polskiego. Polegli i zmarli w wojnach 1918-1920. Warszawa: Wojskowe Biuro Historyczne, 1934.
- Ilustrowana jednodniówka 41 Suwalskiego pułku piechoty. Wydana w dniu wręczenia sztandaru 3 czerwca 1923. Henryk Gorgoń (red.). Suwałki: 1923.
- Ludwik Smoleń: Zarys historji wojennej 41-go suwalskiego pułku piechoty im. Marszałka Józefa Piłsudskiego. Warszawa: Wojskowe Biuro Historyczne, 1929, seria: Zarys historii wojennej pułków polskich 1918–1920.