Wojciech Bogaczyk

Wojciech Bogaczyk
Ilustracja
Wojciech Bogaczyk (1995)
Data i miejsce urodzenia

11 lipca 1958
Radom

Data i miejsce śmierci

16 lipca 2019
Warszawa

Zawód, zajęcie

historyk

Alma Mater

Katolicki Uniwersytet Lubelski Jana Pawła II

Odznaczenia
Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Wolności i Solidarności
Odznaka „Zasłużony Działacz Kultury”
Bogaczyk przemawiający w Warszawie w 1995 r., podczas manifestacji na rzecz Czeczenii

Wojciech Jerzy Bogaczyk (ur. 11 lipca 1958 w Radomiu, zm. 16 lipca 2019 w Warszawie[1][2][3]) – polski historyk, polityk i publicysta, działacz opozycji demokratycznej w latach 80. XX wieku.

Działalność opozycyjna w PRL

Absolwent II Liceum Ogólnokształcącego im. Stefana Batorego w Warszawie (1978)[4]. Podczas nauki w liceum nawiązał współpracę ze Studenckim Komitetem Solidarności w Warszawie. Po rozpoczęciu studiów na Katolickim Uniwersytecie Lubelskim, jesienią 1979 prowadził kolportaż wydawnictw niezależnych tzw. „bibuły”, którą przywoził z Warszawy. Wtedy też nawiązał kontakt z lubelskim środowiskiem Ruchu Obrony Praw Człowieka i Obywatela. Stał się też wtedy aktywnym uczestnikiem duszpasterstwa akademickiego o. dominikanów prowadzonego przez o. Ludwika Wiśniewskiego. Uczestniczył w kole samokształceniowym, organizował grupy ulotkowe w związku z bojkotem wyborów w 1980.

W październiku 1980 był współzałożycielem Niezależne Zrzeszenie Studentów KUL i został wybrany do tymczasowych władz krajowych NZS: jedenastoosobowego Ogólnopolskiego Komitetu Założycielskiego NZS[5]. Brał udział w strajku łódzkim na przełomie stycznia i lutego 1981[6]. Na pierwszym Zjeździe NZS w Krakowie został członkiem Krajowej Komisji Koordynacyjnej, a następnie wszedł w skład jej prezydium, w którym odpowiadał za kontakty z Kościołem Katolickim, organizacjami młodzieży szkolnej, oraz obroną więźniów politycznych. Organizował marsze w 16 ośrodkach akademickich w maju 1981. Był gościem I Zjazdu NSZZ „Solidarność”, w trakcie którego ogłoszono powstanie Klubu Służby Niepodległości, którego był współzałożycielem.

Internowany w okresie od grudnia 1981 do grudnia 1982 w ośrodkach w Białołęce, Jaworzu i Darłówku. W latach 1983–1986 kierował samorządem studentów KUL, uczestnicząc także w konspiracyjnych zebraniach krajowych liderów samorządów. W 1985 był sygnatariuszem apelu Samorządu KUL wzywającego do bojkotu wyborów. Na początku 1987 powrócił do pracy w odradzającym się w podziemiu NZS-ie: pod pseudonimem Stanisław Podorzecki wchodził w skład podziemnej Krajowej Komisji Koordynacyjnej NZS, której został przewodniczącym wybrany jesienią 1987 (inni delegaci do KKK NZS mieli inne zdanie na ten temat)[7]. Wiosną 1988 kierował akcjami solidarnościowymi lubelskiego NZS ze strajkiem w Nowej Hucie. W sierpniu tego roku przewodniczył delegacji NZS Lublin w pielgrzymce do Ojca Świętego. Współredagował pisma podziemne: „Nurt” i „Żak”. Publikował także w prasie emigracyjnej: w paryskim piśmie „Kontakt” i w londyńskim „Dzienniku Polskim”. Jego praca magisterska: Problematyka religijna w prasie wychodzącej poza zasięgiem cenzury w latach 1976–1980, została wydana przez NZS Lublin w 1989 jeszcze poza zasięgiem cenzury.

Działalność polityczna w III RP

Grób Wojciecha Bogaczyka na Wojskowych Powązkach w Warszawie

W latach 1989–1990 był członkiem prezydium Zarządu Głównego Zjednoczenia Chrześcijańsko-Narodowego, a następnie liderem Chrześcijańskiego Ruchu Obywatelskiego. Od 1991 do 1995 należał do Ruchu Trzeciej Rzeczypospolitej. Bez skutku ubiegał się o mandat poselski: w wyborach parlamentarnych w 1991 z listy wyborczej Wyborczej Akcji Katolickiej, a w wyborach w 1993 Zjednoczenia Polskiego - Porozumienia Centrum. W wyborach samorządowych w 1994, był pełnomocnikiem listy „Prawica Razem” w Warszawie. latach 1995–2000 był przewodniczącym Komitetu Polska-Czeczenia. W 2001 został wyróżniony odznaką „Zasłużony Działacz Kultury” przez Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego. W 2006 uzyskał z IPN status osoby pokrzywdzonej. Był członkiem Stowarzyszenia Wolnego Słowa. Pochowany na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach w Warszawie (kwatera G-tuje-9)[8].

Publikacje książkowe

  • Problematyka religijna w prasie wychodzącej poza zasięgiem cenzury w latach 1976–1980, Lublin 1989
  • Bez (auto)cenzury. Z Wojciechem Bogaczykiem rozmawia Bartłomiej Noszczak, Warszawa 2013 ISBN 978-83-7629-591-6
  • (współautor Adam Pietrasiewicz), Powroty, Warszawa 2013 ISBN 978-83-636-3127-7

Odznaczenia

15 grudnia 2007 został odznaczony nadanym przez Prezydenta RP Lecha Kaczyńskiego, Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski. W 2016 został przez prezydenta Andrzeja Dudę odznaczony Krzyżem Wolności i Solidarności[9].

Przypisy

  1. ↑ Zmarł Wojciech Bogaczyk. Polityk, publicysta, działacz opozycji demokratycznej. „Człowiek zakochany w polskiej historii”. wpolityce.pl. [dostęp 2019-07-16]. (pol.).
  2. ↑ Wojciech Bogaczyk. Nekrolog. nekrologi.wyborcza.pl. [dostęp 2019-07-20]. (pol.).
  3. ↑ Włodzimierz Domagalski, Bogaczyk Wojciech, [w:] Encyklopedia Solidarności [online], Instytut Pamięci Narodowej [dostęp 2025-04-14].
  4. ↑ „Pochodem idziemy…” Dzieje i legenda Szkoły im. Stefana Batorego w Warszawie. Edmund Kujawski, Witold Grabski (red.). Warszawa: Stowarzyszenie Wychowanków Gimnazjum i Liceum im. Stefana Batorego w Warszawie, 2003, s. II 156. ISBN 83-06-02325-0.
  5. ↑ Historia NZS w serwisie NZS KUL. [dostęp 2007-05-07]. [zarchiwizowane z tego adresu (2008-01-03)].
  6. ↑ Stanisław Bąkowicz, Jarosław Bożyk Ćwierć wieku temu w Łodzi. Studencki protest, „Kronika” pismo Uniwersytetu Łódzkiego,. [dostęp 2007-05-07]. [zarchiwizowane z tego adresu (2011-08-31)].
  7. ↑ Historia Niezależnego Zrzeszenia Studentów, nzs.org.pl [zarchiwizowane 2023-03-29].
  8. ↑ Wyszukiwarka cmentarna - Warszawskie cmentarze
  9. ↑ M.P. z 2016 r. poz. 331 (ISAP)

Bibliografia