Xanthoconium affine

Xanthoconium affine
Ilustracja
Systematyka
Domena

eukarionty

Królestwo

grzyby

Typ

podstawczaki

Klasa

pieczarniaki

Rząd

borowikowce

Rodzina

borowikowate

Rodzaj

grzybiak

Gatunek

Xanthoconium affine

Nazwa systematyczna
Xanthoconium affine (Peck) Singer[1]
Mycologia 36(4): 362 (1944)[2]

Xanthoconium affine (Peck) Singer – gatunek grzybów z rodziny borowikowatych (Boletaceae)[1].

Systematyka i nazewnictwo

Pozycja w klasyfikacji według Index Fungorum: Xanthoconium, Boletaceae, Boletales, Agaricomycetidae, Agaricomycetes, Agaricomycotina, Basidiomycota, Fungi[1].

Po raz pierwszy takson ten opisał w roku 1873 Charles Horton Peck nadając mu nazwę Boletus affinis. W roku 1944 został przeniesiony przez Rolfa Singera do rodzaju Xanthoconium[1].

Synonimy nazwy naukowej:

  • Boletus affinis Peck 1873
  • Suillus affinis (Peck) Kuntze 1898
  • Ceriomyces affinis (Peck) Murrill 1909
  • Boletus affinis var. maculosus Peck 1880
  • Xanthoconium affine var. maculosum (Peck) Singer 1947
  • Boletus affinis var. reticulatus A.H. Sm. 1973
  • Xanthoconium affine var. reticulatum (A.H. Sm.) Wolfe 1987[3].

Morfologia

Kapelusz: Średnica 2–9 cm, wypukły, suchy. Brązowy do ciemnobrązowego lub żółtobrązowego; czasami z wyraźnymi plamkami o barwie od białej do żółtawej[4].

Rurki

Rurki o głębokości 5–15 mm. Powierzchnia porów biaława, przechodzący w brązowo-żółty, a ostatecznie żółtawo-brązowy kolor, pory okrągłe do kanciastych, 1–2 mm[4].

Przekrój owocnika Xanthoconium affine
Trzon i hymenofor Xanthoconium affine
Trzon

Długość 3–8 cm, grubość 0,5–2 cm. Twardy, równy. Brak siateczki, lub w przypadku odmiany Xanthoconium affine var. reticulatum z siateczką[4].

Miąższ

Całkowicie biały, nie zmienia koloru po uszkodzeniu lub czasami nabiera lekko żółtawy kolor[4].

Wysyp zarodników
Przekrój, trzon, kapelusz i hymenofor Xanthoconium affine

Jasno- lub żółtobrązowy[4].

Cechy mikroskopowe

9–14 × 3–4 μm. Gładkie, wrzecionowate. Żółtawe. Cystydy mają około 50 × 10 μm[4].

Reakcja chemiczna

Amoniak: na powierzchni kapelusza kolor do różowawego lub pomarańczowego; miąższ nie wykazuje reakcji z amoniakiem. Wodorotlenek potasu: na powierzchni kapelusza kolor do różowawego; miąższ nie wykazuje reakcji z wodorotlenkiem potasu. Siarczan żelaza(II): miąższ ani kapelusz nie wykazuje reakcji z siarczanem żelaza(II)[4].

Gatunki podobne

Podobny do Xanthoconium purpureum, Xanthoconium separans oraz do Tylopilus felleus[5].

Występowanie i siedlisko

Hymenofor Xanthoconium affine

Występuje w Ameryce Północnej, głównie w Stanach Zjednoczonych. Szeroko rozpowszechniony na wschód od Gór Skalistych, na południu aż do Meksyku. W Europie nie występuje. Potwierdzone stanowiska występują również w Korei Południowej, w Japonii oraz na Tajwanie. 2 stanowiska niepewne podano również w Australii[6].

Tworzy mykoryzę z drzewami liściastymi (zwłaszcza z dębami i bukami), rzadko z drzewami iglastymi. Owocniki wyrastają latem i jesienią[4].

Znaczenie

Naziemny grzyb mykoryzowy, grzyb jadalny[7], często robaczywy[8].

Przypisy

  1. 1 2 3 4 Index Fungorum – Names Record [online], www.indexfungorum.org [dostęp 2025-11-02].
  2. ↑ Mycologia 36 (4): 362, 1944 [online], www.cybertruffle.org.uk [dostęp 2025-11-02].
  3. ↑ Species Fungorum – GSD Species [online], www.speciesfungorum.org [dostęp 2025-11-02].
  4. 1 2 3 4 5 6 7 8 Xanthoconium affine (MushroomExpert.Com) [online], www.mushroomexpert.com [dostęp 2025-11-02].
  5. ↑ National Audubon Society, National Audubon Society Mushrooms of North America, Knopf Doubleday Publishing Group, 11 kwietnia 2023, s. 366, ISBN 978-0-593-31998-7 [dostęp 2025-11-02] (ang.).
  6. ↑ Xanthoconium affine (Peck) Singer [online], www.gbif.org [dostęp 2025-11-02] (ang.).
  7. ↑ Roger Phillips, Mushrooms and Other Fungi of North America, Firefly Books, 2010, s. 256, ISBN 978-1-55407-651-2 [dostęp 2025-11-02] (ang.).
  8. ↑ Xanthoconium affine variations (“Spotted Bolete”) [online], The Bolete Filter, 24 lipca 2015 [dostęp 2025-11-02] (ang.).