Zamek w Berry Pomeroy

Zamek w Berry Pomeroy
Berry Pomeroy Castle
Ilustracja
Brama wjazdowa zamku z XV wieku; w tle ruiny skrzydła mieszkalnego z XVI wieku
Państwo

 Wielka Brytania

Kraj

 Anglia

Miejscowość

Berry Pomeroy

Adres

Berry Pomeroy, Totnes, Devon, TQ9 6LJ

Położenie na mapie Devonu
Mapa konturowa Devonu, na dole znajduje się punkt z opisem „Zamek w Berry Pomeroy”
Położenie na mapie Wielkiej Brytanii
Mapa konturowa Wielkiej Brytanii, na dole znajduje się punkt z opisem „Zamek w Berry Pomeroy”
Położenie na mapie Anglii
Mapa konturowa Anglii, na dole nieco na lewo znajduje się punkt z opisem „Zamek w Berry Pomeroy”
Ziemia50°26′57″N 3°38′12″W/50,449167 -3,636667
Strona internetowa

Zamek w Berry Pomeroy (ang. Berry Pomeroy Castle) – średniowieczny zamek, w stanie ruiny, w południowo-zachodniej Anglii (Wielka Brytania), w hrabstwie Devon, w dystrykcie South Hams, położony nieopodal wsi Berry Pomeroy, około 3 km na wschód od miasta Totnes[1].

Wzniesiony w XV wieku, przebudowywany w kolejnych stuleciach, objęty jest ochroną zarówno jako zabytek archeologiczny (scheduled monument)[1], jak i zabytkowy budynek (listed building) klasy I[2]. Obiektem zarządza organizacja English Heritage, która udostępnia go zwiedzającym[3].

Historia

Okoliczne ziemie znajdowały się w posiadaniu rodu Pomeroy od XI wieku, kiedy to Wilhelm Zdobywca nadał je Ralfowi de Pomaria, normańskiemu rycerzowi pochodzącemu ze wsi La Pommeraye, w okolicach miasta Falaise (Francja). Wygrodzony został tu teren łowiecki, na którym utrzymywana była populacja jeleni[4].

Zamek został wzniesiony przez Henry’ego Pomeroya lub, bardziej prawdopodobnie, jego syna Richarda[4], pomiędzy 1461 a 1496 rokiem[5]. Pomeroyowie zamieszkiwali uprzednio nieufortyfikowany dwór w środku wsi Berry Pomeroy. Zamek wzniesiono najprawdopodobniej w odpowiedzi na niespokojną sytuację w hrabstwie Devon, targanym lokalnymi waśniami nasilonymi podczas Wojny Dwóch Róż, w której Pomeroyowie opowiedzieli się po stronie Yorków[4].

W 1547 roku posiadłość zakupił Edward Seymour, książę Somersetu, który jako lord protektor (regent) pełnił wówczas rządy w kraju w imieniu swojego małoletniego siostrzeńca, Edwarda VI. Nie wiadomo, czy Seymour kiedykolwiek odwiedził Berry Pomeroy, posiadał bowiem wiele innych rezydencji, a on sam został stracony w 1552 roku. Zamek przeszedł w posiadanie jego najstarszego żyjącego syna, Edwarda Seymoura (1529–1593), który podjął się jego rozbudowy, zapoczątkowanej prawdopodobnie około 1562 roku. Wyburzone zostały wewnętrzne zabudowania, w których miejscu powstała rezydencja w stylu elżbietańskim[4].

W 1593 roku posiadłość odziedziczył syn tego ostatniego, Edward Seymour (ok. 1563–1613), od 1611 noszący tytuł baroneta. Rozpoczął jej gruntowną przebudowę. Budowana przez niego rezydencja w stylu jakobińskim miała dorównywać najznakomitszym posiadłościom arystokratycznym w kraju, jak Longleat czy Audley End[4]. Ze względu na wyczerpanie funduszy projekt został jednak przerwany około 1610 roku[5].

Kolejni Seymourowie zamieszkiwali na zamku co najmniej do 1688 roku, nie wznowili jednak przebudowy. Ostatecznie zamek został rozebrany z inicjatywy Edwarda Seymoura, 5. baroneta, który rezydował w Bradley House w hrabstwie Wiltshire. W 1697 roku odnotowany został jako ruina[4].

Począwszy od końca XVIII wieku ruiny zamku były licznie odwiedzane przez artystów i turystów. Sprzyjała temu bliskość rozwijających się nieopodal kurortów nadmorskich Torquay i Paignton, a także liczne nawiązania do zamku w literaturze, począwszy od powieści The Castle of Berry Pomeroy (1806). W wielu utworach pojawiał się motyw nawiedzenia zamku przez duchy, sam zamek zyskał miano „najbardziej nawiedzonego w hrabstwie Devon”[4].

Ruiny zamku do dziś stanowią własność kolejnych potomków Edwarda Seymoura. Obecnym właścicielem (2025) jest John Seymour, 19. książę Somersetu (Seymourowie odzyskali tytuł książęcy w 1750 roku)[4]. Obiektem zarządza organizacja English Heritage[3].

Wiedza na temat historii zamku została poddana rewizji w następstwie badań archeologicznych przeprowadzonych w latach 1980–1996. Uprzednio dominował pogląd, że zamek pochodzi z epoki normańskiej (XI/XII wiek). Również jego przebudowę przypisywano pierwszemu z posiadających go Seymourów (Edwardowi, księciu Somersetu), a więc szacowano ją na lata 1547–1552[5].

Opis

Zamek ulokowany jest na stromym, zalesionym zboczu wąwozu, którego dnem płynie strumień Gatcombe Brook[6]. Z pierwotnej, XV-wiecznej zabudowy zachowała się ufortyfikowana brama wjazdowa w południowym narożniku zamku, baszta w narożniku wschodnim oraz łączący je fragment muru obronnego. Przetrwały także pozostałości po baszcie w narożniku północno-wschodnim oraz po murze do niej prowadzącym. Charakterystyczną cechą zamku jest obecność otworów strzelniczych przeznaczonych dla armat i broni strzeleckiej. Wewnątrz zamku, za bramą wjazdową, znajduje się dziedziniec; na wschód od którego znajdują się ruiny skrzydła mieszkalnego w stylu elżbietańskim z XVI wieku, o czterech kondygnacjach. Od strony północno-zachodniej do dziedzińca przylegają słabiej zachowane pozostałości po skrzydle w stylu jakobińskim z przełomu XVI i XVII wieku[6].

Galeria

Przypisy

  1. 1 2 Berry Pomeroy Castle: a defended residence and Tudor mansion. Historic England. [dostęp 2025-10-25]. (ang.).
  2. ↑ Berry Pomeroy Castle. Historic England. [dostęp 2025-10-25]. (ang.).
  3. 1 2 Berry Pomeroy Castle. English Heritage. [dostęp 2025-10-25]. (ang.).
  4. 1 2 3 4 5 6 7 8 History of Berry Pomeroy Castle. English Heritage. [dostęp 2025-10-25]. (ang.).
  5. 1 2 3 Research on Berry Pomeroy Castle. English Heritage. [dostęp 2025-10-25]. (ang.).
  6. 1 2 History of Berry Pomeroy Castle. English Heritage. [dostęp 2025-10-25]. (ang.).
This article is issued from Wikipedia. The text is available under Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0 unless otherwise noted. Additional terms may apply for the media files.