Zofia Mocarska-Tyc

Zofia Mocarska-Tyc
Państwo działania

 Polska

Data i miejsce urodzenia

1 września 1943
Brzostowo

Doktor habilitowana nauk humanistycznych
Specjalność: historia literatury
Alma Mater

Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu

Doktorat

1966
Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu
promotor: Bożena Osmólska-Piskorska

Habilitacja

1990
Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu

Zofia Mocarska-Tyc, Mocarska-Tycowa (ur. 1 września 1943 w Brzostowie) – polska historyk literatury, specjalizująca się w literaturze XIX wieku i korespondencji sztuk.

Życiorys

Córka Stanisława Mocarskiego i Eleonory z domu Polkowskiej. Ukończyła w 1961 Liceum Ogólnokształcące w Grajewie. W 1966 r. obroniła pracę magisterską na Uniwersytecie Mikołaja Kopernika w Toruniu i rozpoczęła tam pracę w charakterze asystenta stażysty. W 1972 obroniła przygotowaną pod kierunkiem Bożeny Osmólskiej-Piskorskiej rozprawę doktorską pt. Działalność krytycznoliteracka Teodora Jeske-Choińskiego wobec przełomu antypozytywistycznego[1], habilitację uzyskała na UMK w 1990 r. na podstawie rozprawy pt. Wybory i konieczności. Poezja Asnyka wobec gustów estetycznych i najważniejszych pytań światopoglądowych. Od 22 października 2007 r. profesor tytularna[2]. W 2011 r. przeszła na emeryturę.

Pracowała na stanowisku kierownika Zakładu Wiedzy o Kulturze Instytutu Literatury Polskiej UMK w Toruń, pracownika Zakładu Literatury Polskiej Romantyzmu i Pozytywizmu. Była promotorem 4 prac doktorskich (J. Bielska-Krawczyk, D. Pniewski, D. Mazur i M. Krajkowski) i recenzentką kilkunastu rozpraw, w tym 3 habilitacyjnych.

W okresie lat 60. i 70. XX w. była aktywna w środowisku Duszpasterstwa Akademickiego[3] oraz Klubu Inteligencji Katolickiej w Toruniu, co spowodowało zainteresowanie jej osobą ze strony Służby Bezpieczeństwa. Z powodu tej działalności SB rozpracowywała Mocarską-Tyc w latach 1980–1986 w ramach kwestionariusza ewidencyjnego o kryptonimie „Telimena”[4]. W latach 1980–1990 badaczka należała do Niezależnego Samorządnego Związku Zawodowego „Solidarność”, a w latach 1982–1983 przebywała w Perugii, Rzymie i Urbino dzięki stypendium rzymskiej fundacji Centro Incontri e Studi Europei[1], współfinansowanej przez włoskie Ministerstwo Spraw Zagranicznych[5] i wspierającej opozycję polityczną w Polsce[6].

Życie prywatne

Jest żoną Andrzeja Tyca, matematyka z UMK, byłego wojewody toruńskiego (1990–1992) i senatora II kadencji. Oboje z mężem są działaczami Klubu Inteligencji Katolickiej w Toruniu.

Wybrane publikacje

  • Działalność krytycznoliteracka Teodora Jeske-Choińskiego wobec przełomu antypozytywistycznego, Warszawa 1975.
  • Wybory i konieczności : poezja Asnyka wobec gustów estetycznych i najważniejszych pytań swoich czasów, Toruń 1990 (wyd. 2 - 2005).
  • Temat śmierci w prozie realistów, Lublin 1993.
  • Z pogranicza literatury i sztuk [praca zbiorowa], red., Toruń 1996.
  • Spotkania w słowie. Szkice literackie, Toruń 1999.
  • Bogactwo miłosierdzia w kontekście nauczania Jana Pawła II. Prace młodzieży przygotowane na piątą rocznicę wizyty Ojca Świętego Jana Pawła II w Toruniu, 1999 - 7 czerwca - 2004 [praca zbiorowa], red., Toruń 2004.
  • Tropy przymierzy. O literaturze dziewiętnastowiecznej i miejscach jej zbliżeń z malarstwem, Toruń 2005.
  • Kolor w kulturze [praca zbiorowa], red., Toruń 2010.

Przypisy

  1. 1 2 Marlena Sęczek, Mocarska-Tycowa, Zofia, [w:] Alicja Szałagan (red.), Polscy pisarze i badacze literatury XX i XXI wieku, Warszawa: Instytut Badań Literackich Polskiej Akademii Nauk, 1 lutego 2024 [dostęp 2025-09-08].
  2. ↑ Prof. dr hab. Zofia Mocarska-Tyc, [w:] archiwalna baza „Ludzie nauki” portalu Nauka Polska (OPI PIB) [dostęp 2022-06-17].
  3. ↑ Białkowski 2014 ↓, s. 190.
  4. ↑ Inwentarz archiwalny. Instytut Pamięci Narodowej. [dostęp 2022-06-17]. (pol.).
  5. ↑ Rafał Górny, Zespół nr 8. Centro Incontri e Studi Europei [Europejski Ośrodek Studiów i Spotkań] [1967–1972] 1973–1991 [1999–2005]. Inwentarz [online], Fundacja Rzymska im. Janiny Umiastowskiej, 2024.
  6. ↑ Marzena Wilkanowicz-Devoud, Być jak Frassati! Wywiad z Wandą Gawrońską, siostrzenicą bł. Pier Giorgio [online], aleteia.org, 6 kwietnia 2017 [dostęp 2025-09-08].

Bibliografia

  • Wiara i nauka - siostry wolności : zarys działalności religijnej, politycznej i naukowej profesora Andrzeja Tyca. W: Michał Białkowski: Ludzie wolności w regionie kujawsko-pomorskim. Toruń: Urząd Marszałkowski Województwa Kujawsko-Pomorskiego, 2014. ISBN 978-83-63921-81-1. OCLC 898259204.