Zoraena

	Zoraena
	Kirby, 1890
	; Zoraena diastatops
	Systematyka
Domena	eukarionty
Królestwo	zwierzęta
Typ	stawonogi
Gromada	owady
Podgromada	uskrzydlone
Rząd	ważki
Podrząd	ważki różnoskrzydłe
Nadrodzina	Cordulegastroidea
Rodzina	szklarnikowate
Rodzaj	Zoraena
	Typ nomenklatoryczny
	Thecaphora diastatops Selys, 1854
Synonimy
	Thecaphora Selys, 1854; Zoræna Kirby, 1890;
	Thecaphora Selys, 1854; Zoræna Kirby, 1890;
Gatunki
	9 gatunków – zobacz opis w tekście
	9 gatunków – zobacz opis w tekście

Zoraena – rodzaj ważek z rodziny szklarnikowatych (Cordulegastridae)^[1].

Rozmieszczenie geograficzne

Do rodzaju należą gatunki występujące w Ameryce Północnej – w południowej Kanadzie i Stanach Zjednoczonych^[4].

Systematyka

W 1854 roku belgijski polityk i zoolog Edmond de Sélys Longchamps wprowadził rodzaj Thecaphora dla nowo opisanego przez siebie gatunku Thecaphora diastatops^[2]^[3]. Nazwa Thecaphora okazała się jednak homonimem nazwy rodzaju ważek wprowadzonego przez Charpentiera w 1840 roku^[2]^[a]. W 1890 roku Kirby zmienił nazwę rodzaju wprowadzonego przez Sélysa na Zoraena^[2]^[6]^[7]. Rodzaj Zoraena bywał synonimizowany z Cordulegaster, ale w 2024 roku Schneider i inni na podstawie badań filogenetyki molekularnej potwierdzili jego odrębność i na nowo go zdefiniowali^[7]. Obecnie do rodzaju zaliczanych jest 9 gatunków^[1].

Etymologia

Zoraena: Kirby nie podał znaczenia nazwy rodzajowej^[3]; gr. ζωρός zōros „czysty, mocny, przejrzysty”^[8]; -aena, od gr. żeńskiego przyrostka -aina^[9].

Podział systematyczny

Do rodzaju należą następujące gatunki^[1]:

Zoraena bilineata (Carle, 1983)
Zoraena diastatops (Selys, 1854)
Zoraena dorsalis (Hagen in Selys, 1858)
Zoraena erronea (Selys, 1878)
Zoraena maculata (Selys, 1854)
Zoraena obliqua (Say, 1840)
Zoraena sarracenia (Abbott & Hibbitts, 2011)
Zoraena sayi (Selys, 1854)
Zoraena talaria (Tennessen, 2004)

Uwagi

↑ Takson Thecaphora Charpentier, 1840 jest obecnie uznawany za podrodzaj rodzaju Cordulegaster lub jego synonim^[5].

Przypisy

1 2 3 4 5 Paulson, D., Schorr, M., Abbott, J., Bota-Sierra, C., Deliry, C., Dijkstra, K.-D. & Lozano, F. (koordynatorzy), World Odonata List [online], OdonataCentral, University of Alabama, 2026 [dostęp 2026-04-03] (ang.).
1 2 3 4 HenrikH. Steinmann HenrikH., World Catalogue of Odonata Vol. II Anisoptera, Berlin, Nowy Jork: Walter de Gruyter, 1997 (seria: The Animal Kingdom, cz. 111), s. 249 .
1 2 3 E. deE. Selys-Longchamps E. deE., Synopsis des Gomphines, „Bulletins de l'Académie royale des sciences, des lettres et des beaux-arts de Belgique”, 21 (2), Bruxelles 1854, s. 100 (fr.).
↑ wynik wyszukiwania: Cordulegaster. [w:] The IUCN Red List of Threatened Species [on-line]. [dostęp 2026-04-03]. (ang.).
↑ HenrikH. Steinmann HenrikH., World Catalogue of Odonata Vol. II Anisoptera, Berlin, Nowy Jork: Walter de Gruyter, 1997 (seria: The Animal Kingdom, cz. 111), s. 243 .
↑ W.F.W.F. Kirby W.F.W.F., A Synonymic Catalogue of Neuroptera Odonata, or Dragonflies, with an Appendix of Fossil Species, London: Gurney & Jackson, 1890, s. 79 (ang.).
1 2 ThomasT. Schneider ThomasT. i inni, Molecular Phylogeny of the Family Cordulegastridae (Odonata) Worldwide, „Insects”, 15 (8), 2024, s. 622, DOI: 10.3390/insects15080622, PMID: 39194826, PMCID: PMC11354498 (ang.).
↑ Edmund C.E.C. Jaeger Edmund C.E.C., Source-book of biological names and terms, wyd. 3, rewizja 2, Springfield: Charles C. Thomas, 1959, s. 287, OCLC 11069271 (ang.).
↑ Edmund C.E.C. Jaeger Edmund C.E.C., Source-book of biological names and terms, wyd. 3, rewizja 2, Springfield: Charles C. Thomas, 1959, s. 8, OCLC 11069271 (ang.).

[6] Takson Thecaphora Charpentier, 1840 jest obecnie uznawany za podrodzaj rodzaju Cordulegaster lub jego synonim^[5].

[wol-1] 1 2 3 4 5 Paulson, D., Schorr, M., Abbott, J., Bota-Sierra, C., Deliry, C., Dijkstra, K.-D. & Lozano, F. (koordynatorzy), World Odonata List [online], OdonataCentral, University of Alabama, 2026 [dostęp 2026-04-03] (ang.).

[Steinmann-2] 1 2 3 4 HenrikH. Steinmann HenrikH., World Catalogue of Odonata Vol. II Anisoptera, Berlin, Nowy Jork: Walter de Gruyter, 1997 (seria: The Animal Kingdom, cz. 111), s. 249 .

[oryg-3] 1 2 3 E. deE. Selys-Longchamps E. deE., Synopsis des Gomphines, „Bulletins de l'Académie royale des sciences, des lettres et des beaux-arts de Belgique”, 21 (2), Bruxelles 1854, s. 100 (fr.).

[iucn-4] wynik wyszukiwania: Cordulegaster. [w:] The IUCN Red List of Threatened Species [on-line]. [dostęp 2026-04-03]. (ang.).

[Steinmann2-5] HenrikH. Steinmann HenrikH., World Catalogue of Odonata Vol. II Anisoptera, Berlin, Nowy Jork: Walter de Gruyter, 1997 (seria: The Animal Kingdom, cz. 111), s. 243 .

[Kirby-7] W.F.W.F. Kirby W.F.W.F., A Synonymic Catalogue of Neuroptera Odonata, or Dragonflies, with an Appendix of Fossil Species, London: Gurney & Jackson, 1890, s. 79 (ang.).

[Schneider-8] 1 2 ThomasT. Schneider ThomasT. i inni, Molecular Phylogeny of the Family Cordulegastridae (Odonata) Worldwide, „Insects”, 15 (8), 2024, s. 622, DOI: 10.3390/insects15080622, PMID: 39194826, PMCID: PMC11354498 (ang.).

[Jaeger-9] Edmund C.E.C. Jaeger Edmund C.E.C., Source-book of biological names and terms, wyd. 3, rewizja 2, Springfield: Charles C. Thomas, 1959, s. 287, OCLC 11069271 (ang.).

[Jaeger2-10] Edmund C.E.C. Jaeger Edmund C.E.C., Source-book of biological names and terms, wyd. 3, rewizja 2, Springfield: Charles C. Thomas, 1959, s. 8, OCLC 11069271 (ang.).

[1]

[2]

[3]

[4]

[a]

[6]

[7]

[8]

[9]

[5]