Zygmunt Kujawski

Zygmunt Kujawski

Brom

kapitan
Data i miejsce urodzenia	7 marca 1916 Piotrków Trybunalski
Data i miejsce śmierci	16 sierpnia 1996 Warszawa
Przebieg służby
Siły zbrojne	Wojsko Polskie Armia Krajowa
Formacja	Armia Krajowa
Jednostki	Zespół sanitarny „Rola” Kedywu Armii Krajowej
Stanowiska	lekarz batalionu „Zośka”
Główne wojny i bitwy	II wojna światowa kampania wrześniowa powstanie warszawskie
Późniejsza praca	lekarz
Odznaczenia

Zygmunt Kujawski ps. „Brom” (ur. 7 marca 1916 w Piotrkowie Trybunalskim, zm. 16 sierpnia 1996 w Warszawie) – kapitan, harcmistrz, polski wojskowy, chirurg, lekarz Zespołu sanitarnego „Rola” Kedywu Armii Krajowej, uczestnik powstania warszawskiego, kawaler Orderu Virtuti Militari.

Uczył się w Piotrkowie Trybunalskim. Należał do tamtejszej 4. Drużyny Harcerzy im. T. Kościuszki. W 1934 zdał maturę. Następnie uczęszczał na wykłady i kursy w warszawskiej Szkole Podchorążych Sanitarnych. W roku 1937 uzyskał stopień podharcmistrza.

Wybuch II wojny światowej pokrzyżował plany dalszego studiowania. Uczestniczył w kampanii wrześniowej jako komendant 23 pociągu sanitarnego (Dowództwo Okręgu Korpusu Nr II w Lublinie), zbombardowanego na trasie w kierunku Kowla. Po bombardowaniu wycofał się – ze swoją grupą sanitarną – za Bug i uczestniczył w walkach jako lekarz 25 pułku piechoty. Został bardzo ciężko ranny w czasie niemieckiego ostrzału pod Krasnobrodem. Później znalazł się w Warszawie, gdzie pracował jako lekarz w Szpitalu Ujazdowskim.

W roku 1940 wstąpił do Związku Walki Zbrojnej, następnie w Armii Krajowej, gdzie był podporucznikiem lekarzem AK Okręgu Warszawa^[1]. Studiował medycynę na tajnych kompletach Uniwersytetu Warszawskiego, a dyplom lekarza uzyskał w 1945^[1]. Podczas okupacji hitlerowskiej towarzyszył żołnierzom AK w akcjach jako lekarz (akcje „Taśma” w Sieczychach, „Wilanów”, „Sonderwagen”); opiekował się rannymi. Był jednym z pierwszych lekarzy Zespołu sanitarnego „Rola” Kedywu Armii Krajowej, przydzielonym do batalionu „Zośka”^[2][1], wraz z którym – stojąc na czele ośrodka sanitarnego – brał udział w powstaniu warszawskim^[1].

Po wojnie, był honorowym przewodniczącym środowiska byłych żołnierzy batalionu „Zośka”.

Pochowany został na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach w Warszawie w kwaterach żołnierzy batalionu „Zośka” (kwatera 18A-8-26/27)^[3].

• Krzyż Srebrny Orderu Wojennego Virtuti Militari nr 13010^[1]
• Krzyż Walecznych trzykrotnie

• Przemarsz przez miasto
• Chirurg w konspiracyjnej warszawskiej służbie zdrowia
• Okupacja a medycyna
• "Praktyka przeddyplomowa doktora Broma – Słowo o dr. Zygmuncie Kujawskim" na: www.nil.org.pl
• Muzeum Powstania Warszawskie. Powstańcze biogramy – Zygmunt Kujawski na: www.1944.pl
• Zygmunt Kujawski ps. Brom, p.o.lekarza na: lekarzepowstania.pl
• Zbigniew A.Z.A. Zawadzki Zbigniew A.Z.A., Organizacja Sanitariatu Kedywu, „Stolica”, 44 (45 (2172)), 19 listopada 1989, s. 15, 20 [dostęp 2024-07-24] .
• Hanna Bojczuk, Halina Dusińska: Lekarze i studenci medycyny Kawalerowie Orderu Virtuti Militari w latach 1792–1945. Warszawa: Centralna Biblioteka Wojskowa im. Marszałka Józefa Piłsudskiego, 2024. ISBN 978-83-92-3140-3-5.