Adam Shafi Adam
| Data i miejsce urodzenia | |
|---|---|
| Narodowość | |
| Język | |
| Dziedzina sztuki | |
| Epoka |
XX wiek |
Adam Shafi Adam także Shafi Adam Shafi (ur. 1940 w Zanzibarze) – tanzański dziennikarz i pisarz, jeden z ważniejszych tanzańskich pisarzy tworzących w języku suahili.
Życiorys
Adam Shafi Adam urodził się w 1940 r. na Unguja, największej wyspie Archipelagu Zanzibar, w rodzinie pochodzenia komoryjskiego. W latach 1957–1960 kształcił się w Seyyid Khalifa Teacher Training College (obecnie Nkrumah College)[1]. Na początku lat 60., odbył podróż przez Kenię, Ugandę, Sudan i Egipt, aż do Niemiec Wschodnich, gdzie w 1961 r. rozpoczął dwuletnie studia ekonomiczne. Następnie studiował dziennikarstwo w Czechosłowacji. Kolejno odbył podróż do Anglii, Szwecji, Chin i Stanów Zjednoczonych[1][2][3][4].
W latach 1967–1972 pracował jako dziennikarz w oficjalnych gazetach Tanganyika African National Union (TANU), jedynej wówczas partii politycznej w Tanganice (obecnie Tanzania). Po zamachu na pierwszego prezydenta Zanzibaru, Abeida Amaniego Karume, w 1972 r. Shafi, który był w tym czasie reporterem prasowym, został uwięziony na dwa lata, oskarżony o wrogi stosunek do reżimu Karume[1].
W 1986 roku dołączył do oddziału International Co-operative Union i odpowiadał za wydawanie miesięcznika The Corporator. W latach 1998–2002 pełnił funkcję przewodniczącego Union of Tanzanian Writers (Umoja wa Waandishi wa Vitabu Tanzania, UWAVITA) a później przewodniczącego Tanzanian Literature Promotion Association (Baraza la Maendeleo ya Vitabu Tanzania, BAMVITA)[2]. W 2002 roku został uhonorowany nagrodą Tuzo za Zeze, przyznawaną przez Tanzania Culture Trust Fund (Mfuko wa Utamaduni Tanzania) za wkład w rozwój języka i literatury suahili. Shafi mieszka w Dar es Salaam[1].
Twórczość
W 1978 r. opublikował swoją pierwszą powieść, Kasri ya Mwinyi Fuad, w której zawarł obraz zróżnicowanego społeczeństwa na Zanzibarze. Rok później wydał powieść Kuli o strajku robotników portowych na Zanzibarze w 1948 r. Jego kolejne powieści, również poruszają tematykę klasową, rasową i polityczną w Afryce Wschodniej, m.in.: Vuta N'kuvute (1999), Haini (2003) i Mtoto wa Mama (2018)[4][5]. Część jego dzieł została przetłumaczona, m.in. na niemiecki, francuski, angielski i rosyjski[2][4][5]. Pisarz jest również autorem kilku słowników języka suahili[1]. Około 2000 r. Vuta N’kuvute – powieść o dorastaniu, miłości i buncie w ostatnich latach brytyjskiego kolonializmu na Zanzibarze, stała się lekturą obowiązkową w tanzańskich szkołach średnich[1]. W 2021 r. powstał film Próba sił (Vuta N’Kuvute), oparty na powieści, w reżyserii Amila Shivjia[6].
Wybrane dzieła
Przypisy
- 1 2 3 4 5 6 Onoda 2025 ↓, s. 148.
- 1 2 3 Adam Shafi Adam [online], Freundeskreis Bagamoyo e.V. [dostęp 2026-02-06] (ang.).
- ↑ Adam Shafi [online], Asymptotejournal.com [dostęp 2026-02-06] (ang.).
- 1 2 3 Makala Zangu, Kiswahili novelist Adam Shafi sheds light on African autobiographies [online], MAKALA ZANGU, 22 stycznia 2016 [dostęp 2026-02-08] (ang.).
- 1 2 Gromov 2018 ↓, s. 166.
- ↑ Christopher Vourlias, Tanzania’s Amil Shivji on Love and Resistance in Toronto Film Festival Period Drama ‘Tug of War’ [online], Variety, 12 września 2021 [dostęp 2026-02-08] (ang.).
- 1 2 3 4 5 6 Adam Shafi Adam [online], OpenLibrary.org [dostęp 2026-02-08] (ang.).
Bibliografia
- Fuko Onoda. Why Is the Zanzibar Revolution Not Depicted?: Comparison of Swahili Author Shafi Adam Shafi’s Two Novels. „Senri Ethnological Studies 114”, 2025. Osaka: National Museum of Ethnology. ISSN 0387-6004. [dostęp 2026-02-06]. (ang.).
- Mikhail Gromov. Swahili literature in the Russian language. „Swahili Forum 25”, 2018. [dostęp 2026-02-07]. (ang.).