Alojzy Mazurkiewicz

Alojzy Mazurkiewicz
Ilustracja
podpułkownik dyplomowany piechoty podpułkownik dyplomowany piechoty
Data i miejsce urodzenia

13 czerwca 1897
Dolina

Data śmierci

po 1945

Przebieg służby
Siły zbrojne

Wojsko Polskie

Jednostki

9 baon kadrowy strzelców

Stanowiska

dowódca batalionu

Główne wojny i bitwy

I wojna światowa
wojna polsko-ukraińska
wojna polsko-bolszewicka
II wojna światowa

Faksymile
Odznaczenia
Krzyż Srebrny Orderu Virtuti Militari Krzyż Niepodległości Krzyż Walecznych (1920–1941, dwukrotnie) Złoty Krzyż Zasługi (II RP) Srebrny Krzyż Zasługi (II RP) Medal Pamiątkowy za Wojnę 1918–1921 Medal Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości

Alojzy Mazurkiewicz (ur. 13 czerwca 1897 w Dolinie, zm. po 1945) – podpułkownik dyplomowany piechoty Wojska Polskiego, działacz niepodległościowy, kawaler Orderu Virtuti Militari.

Życiorys

Urodził się 13 czerwca 1897 w Dolinie, ówczesnym mieście powiatowym Królestwa Galicji i Lodomerii, w rodzinie Stanisława i Emilii z Radłowskich[1]. Szkołę powszechną ukończył w Stanisławowie[1]. Tam też uczęszczał do c. k. Wyższej Szkoły Realnej[2][3]. Egzamin dojrzałości zdał w czasie I wojny światowej w Pradze[1]. W 1912 został akutem, a w następnym roku członkiem Polskiej Drużyny Strzeleckiej w Stanisławowie[1].

W sierpniu 1914 wstąpił do Legionu Wschodniego, a po jego rozwiązaniu do I Brygady Legionów Polskich[1]. Służył w kompanii sztabowej 1 pułku piechoty[4], a później 8 kompanii 5 pułku piechoty. 29 września 1917, po kryzysie przysięgowym, został wcielony do cesarskiej i królewskiej Armii. Od 1 grudnia 1917 do 28 lutego 1918 uczył się w szkole oficerów rezerwy w Styrii. Po ukończeniu szkoły został mianowany chorążym i wysłany na front. Walczył w szeregach 124 pułku piechoty. 4 listopada 1918 dostał się do włoskiej niewoli[1].

29 grudnia 1918 wstąpił, w stopniu podporucznika, do Armii Polskiej we Włoszech. Na początku czerwca 1919 z Armią Polską we Francji przybył do Polski. Od 20 czerwca do 20 grudnia 1919 w szeregach 6 Dywizji Strzelców Polskich walczył na wojnie z Ukraińcami, a następnie na wojnie z bolszewikami[1]. Latem 1920 pełnił służbę na stanowisku dowódcy kompanii w batalionie szkoły podoficerskiej 12 Dywizji Piechoty[1][5]. Po śmierci kapitana Henryka Serwaczyńskiego (5 lipca 1920) objął dowództwo tego batalionu (późniejszego baonu szturmowego 12 DP)[1]. Wyróżnił się tego samego dnia w walce pod wsią Karaczyńce, w której został ranny[1]. 20 grudnia 1920 pułkownik Jan Wolgner, w zastępstwie dowódcy 12 DP, sporządził wniosek na odznaczenie Orderem Virtuti Militari, w którym napisał:

Por. Mazurkiewicz, jako dca kompanii w Baonie szkoły podoficerskiej przy 12 D.P.Kr. po zgonie na polu chwały kpt. Serwaczyńskiego dnia 5.VII.920 jako dca Baonu szkoły podoficerskiej, mając za zadanie utrudnić nieprzyjacielowi pościg za naszymi wojskami, mimo kilkakrotnie przeważających sił nieprzyjaciela, rozwinął atak w dniu 5.VII.920 na wieś Spelechore-Karaczyńce i na północ aż do toru kolejowego odrzucając kilkakrotnie nieprzyjaciela i zmuszając go do cofnięcia się na wschód do wsi Gałuzińce.
Osobiście wystawiając się na ogień artylerii, karabinów i karabinów maszynowych nieprzyjaciela, który przygotował się do ofensywy, mając na tymże odcinku 3 pociągi pancerne, 1 brygadę piechoty 60 Sow. Dyw. strz. i 1 pułk kawalerii, wysuwając się przed linie własne dawał swym żołnierzom przykład odwagi, pogardy śmierci i zaciętości bojowej do takiego stopnia, że w czasie kierowania całą akcją został ranny przez (...) nieprzyjacielskie[1].

Od 6 lipca do 19 sierpnia 1920 leczył się w szpitalu, a następnie wrócił na front i dowodził baonem szturmowym 12 DP. 28 stycznia 1921 został zatwierdzony z dniem 1 kwietnia 1920 w stopniu kapitana, w piechocie, w grupie oficerów byłych Legionów Polskich[6]. 29 stycznia 1921 został dowódcą baonu szkolnego 12 DP[1][7]. Od 1 czerwca 1921 jego oddziałem macierzystym był 52 pułk piechoty w Złoczowie[7][8][9]. Później został przydzielony do Dowództwa 12 DP w Tarnopolu, w którym zajmował kolejno stanowiska: II oficera sztabu i oficera sztabu dowódcy piechoty dywizyjnej[1][10][11]. 3 maja 1922 został zweryfikowany w stopniu kapitana ze starszeństwem od 1 czerwca 1919 i 1630. lokatą w korpusie oficerów piechoty[12][13][14][15]. Po 1924 został przeniesiony do 54 pułku piechoty w Tarnopolu na stanowisko dowódcy kompanii[1]. W maju 1927 został przeniesiony do 3 pułku strzelców podhalańskich w Bielsku na stanowisko dowódcy kompanii[1][16][17]. Później został przesunięty na stanowisko dowódcy oddziału detaszowanego w Zakopanem, a następnie komendanta obwodu Przysposobienia Wojskowego[1]. 23 grudnia 1929, po ukończeniu kursu próbnego i odbyciu stażu liniowego, został powołany do Wyższej Szkoły Wojennej w Warszawie, w charakterze słuchacza dwuletniego kursu 1929/31[18][19]. 27 stycznia 1930 prezydent RP nadał mu z dniem 1 stycznia 1930 stopień majora w korpusie oficerów piechoty i 74. lokatą[20][21]. Z dniem 1 września 1931, po ukończeniu kursu i otrzymaniu dyplomu naukowego oficera dyplomowanego, został przeniesiony do 16 Dywizji Piechoty w Grudziądzu na stanowisko szefa sztabu[22][23]. W grudniu 1933 został przeniesiony do 64 pułku piechoty na stanowisko dowódcy batalionu[24][1][25]. Na podpułkownika został awansowany ze starszeństwem z 19 marca 1938 i 36. lokatą w korpusie oficerów piechoty[26][27]. W marcu 1939 pełnił służbę w Departamencie Piechoty Ministerstwa Spraw Wojskowych w Warszawie na stanowisku szefa Wydziału Studiów[28]. W 1940 we Francji objął dowództwo III batalionu 12 pułku piechoty[29]. 12 września 1940, po ewakuacji do Wielkiej Brytanii, został dowódcą 9 batalionu kadrowego strzelców w składzie 3 Brygady Kadrowej Strzelców[30]. Po rozformowaniu brygady został wyznaczony na stanowisko dowódcy 3 kompanii I oficerskiego baonu szkolnego. Później został dowódcą 4 kompanii kadrowej przeciwpancernej.

Był żonaty, miał dwie córki: Alinę (ur. 1923) i Lidię (ur. 1928)[1].

Ordery i odznaczenia

Przypisy

  1. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 Mazurkiewicz Alojzy. [w:] Kolekcja Orderu Wojennego Virtuti Militari, sygn. I.482.49-4004 [on-line]. Wojskowe Biuro Historyczne. [dostęp 2025-12-28].
  2. ↑ Sprawozdanie 1913 ↓, s. 69, w roku szkolnym 1912/1913 uczył się w klasie IVb.
  3. ↑ Sprawozdanie 1914 ↓, s. 87, w roku szkolnym 1913/1914 uczył się w klasie Vb.
  4. ↑ Sprawozdanie 1916 ↓, s. 13.
  5. ↑ Tuliński 2020 ↓, s. 912.
  6. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 6 z 12 lutego 1921, s. 264.
  7. 1 2 Spis oficerów 1921 ↓, s. 165.
  8. ↑ Rocznik Oficerski 1923 ↓, s. 272.
  9. ↑ Rocznik Oficerski 1924 ↓, s. 249.
  10. ↑ Rocznik Oficerski 1923 ↓, s. 100.
  11. ↑ Rocznik Oficerski 1924 ↓, s. 70.
  12. ↑ Lista starszeństwa 1922 ↓, s. 65.
  13. ↑ Rocznik Oficerski 1923 ↓, s. 419.
  14. ↑ Rocznik Oficerski 1924 ↓, s. 362.
  15. ↑ Rocznik Oficerski 1928 ↓, s. 196.
  16. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 15 z 23 maja 1927, s. 146.
  17. ↑ Rocznik Oficerski 1928 ↓, s. 103.
  18. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 20 z 23 grudnia 1929, s. 375.
  19. ↑ Stawecki 1997 ↓, s. 93.
  20. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 2 z 28 stycznia 1930, s. 24.
  21. ↑ Rocznik Oficerski 1932 ↓, s. 37.
  22. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 7 z 23 października 1931, s. 322.
  23. ↑ Rocznik Oficerski 1932 ↓, s. 489.
  24. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 2 z 26 stycznia 1934, s. 8.
  25. ↑ Lista starszeństwa 1935 ↓, s. 28.
  26. ↑ Rybka i Stepan 2021 ↓, s. 467.
  27. 1 2 3 4 Rybka i Stepan 2006 ↓, s. 17.
  28. ↑ Rybka i Stepan 2006 ↓, s. 433.
  29. ↑ Kryska-Karski i Barański 1971 ↓, s. 58-59.
  30. ↑ Rozkazy 1942 ↓, s. 18.
  31. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 13 z 2 kwietnia 1921, s. 609.
  32. ↑ Kartoteka personalno-odznaczeniowa. Wojskowe Biuro Historyczne. [dostęp 2025-12-28].
  33. ↑ M.P. z 1931 r. Nr 179, poz. 260 (ISAP)
  34. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 8 z 11 listopada 1931, s. 363.
  35. ↑ Kartoteka personalno-odznaczeniowa. Wojskowe Biuro Historyczne. [dostęp 2025-12-28].
  36. ↑ Kartoteka personalno-odznaczeniowa. Wojskowe Biuro Historyczne. [dostęp 2025-12-28].
  37. ↑ Kartoteka personalno-odznaczeniowa. Wojskowe Biuro Historyczne. [dostęp 2025-12-28].
  38. ↑ Kartoteka personalno-odznaczeniowa. Wojskowe Biuro Historyczne. [dostęp 2025-12-28].

Bibliografia