Antoni Górniewicz
 kapitan piechoty | |
| Data i miejsce urodzenia | |
|---|---|
| Data i miejsce śmierci | |
| Przebieg służby | |
| Siły zbrojne | |
| Jednostki | |
| Główne wojny i bitwy |
I wojna światowa |
| Odznaczenia | |
   | |
Antoni Górniewicz (ur. 29 stycznia 1897 w Wilnie, zm. wiosną 1940 w Charkowie) – kapitan piechoty Wojska Polskiego, działacz niepodległościowy, kawaler Orderu Virtuti Militari, ofiara zbrodni katyńskiej.
Życiorys
Syn Aleksandra i Reginy z domu Łopenn, urodzony 29 stycznia 1897 roku w Wilnie[1]. Ukończył szkołę realną[2]. W latach 1914–1917 służył w armii rosyjskiej i w tym czasie ukończył Szkołę Oficerską w Kijowie[2]. Od 1917 roku w 2 Dywizji Strzelców Polskich I Korpusu Polskiego w Rosji, gdzie przydzielono go 8 pułku strzelców[2].
Od 1919 roku służył w Wojsku Polskim, został przydzielony do 27 pułku piechoty, w którego szeregach walczył w wojnie polsko-bolszewickiej. W 1920 roku był dowódcą II baonu. W 1921 został odznaczony orderem „Virtuti Militari” V kl.[3], za udział walkach przeciwko I Armii Konnej Budionnego[2][4][5].
Po zakończeniu działań wojennych pozostał w wojsku, został zweryfikowany do stopnia porucznika ze starszeństwem z dniem 1 czerwca 1919 roku i pozostał w 27 pułku[2]. W 1922 roku ukończył Oficerską Szkołę Obserwatorów Lotniczych[2]. W 1928 roku został awansowany do stopnia kapitana ze starszeństwem z dniem 1 stycznia 1928 roku. Wiosną 1939 roku zajmował stanowisko komendanta miejskiego PW w Częstochowie[5].
W czasie kampanii wrześniowej 1939 roku – po agresji ZSRR na Polskę – w nieznanych okolicznościach dostał się do niewoli sowieckiej[5]. Przebywał w obozie jenieckim w Starobielsku[6][2]. Wiosną 1940 roku został zamordowany przez funkcjonariuszy NKWD w Charkowie[5][2] i pogrzebany potajemnie w bezimiennej mogile zbiorowej w Piatichatkach[6], gdzie od 17 czerwca 2000 roku mieści się oficjalnie Cmentarz Ofiar Totalitaryzmu w Charkowie[7]. Figuruje na Liście Starobielskiej NKWD, pod poz. 933[6][2].
5 października 2007 roku minister obrony narodowej Aleksander Szczygło mianował go pośmiertnie na stopień majora[8][9][10]. Awans został ogłoszony 9 listopada 2007 roku w Warszawie, w trakcie uroczystości „Katyń Pamiętamy – Uczcijmy Pamięć Bohaterów”[11].
Awanse
- podporucznik – 1917
- porucznik – 1919
- kapitan – 1928
Ordery i odznaczenia
- Krzyż Srebrny Orderu Wojskowego Virtuti Militari nr 4713 – 1921[3][6][2]
- Krzyż Walecznych – 1921[12][6][2]
- Medal Niepodległości – 13 września 1933 „za pracę w dziele odzyskania niepodległości”[13]
Upamiętnienie
W katedrze polowej Wojska Polskiego w Warszawie, znajduje się tablica poświęcona jego pamięci[5].
Zobacz też
Przypisy
- ↑ Banaszek, Roman i Sawicki 2000 ↓, s. 89 – tu wskazano datę urodzenia 16 stycznia 1897 r..
- 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 Banaszek, Roman i Sawicki 2000 ↓, s. 89.
- 1 2 Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 43 z 27 grudnia 1921, s. 1724.
- ↑ Antoni Górniewicz - ku pamięci. Ogrody Wspomnień. Cmentarz Internetowy [online], www.ogrodywspomnien.pl [dostęp 2026-01-19].
- 1 2 3 4 5 Antoni Górniewicz | Fundacja 100 [online], fundacja100.pl [dostęp 2026-01-19].
- 1 2 3 4 5 Księga Cmentarna Charkowa 2003 ↓, s. 145.
- ↑ Księga Cmentarna Charkowa 2003 ↓, s. LXXIV.
- ↑ Lista osób zamordowanych w Katyniu, Charkowie, Twerze i Miednoje mianowanych pośmiertnie na kolejne stopnie. [online], web.archive.org, s. 35 [dostęp 2024-10-22] [zarchiwizowane z adresu 2016-03-27] (pol.).
- ↑ Decyzja Nr 439/MON Ministra Obrony Narodowej z dnia 5 października 2007 w sprawie mianowania oficerów Wojska Polskiego zamordowanych w Katyniu, Charkowie i Twerze na kolejne stopnie oficerskie. Decyzja nie została ogłoszona w Dzienniku Urzędowym MON.
- ↑ Zbrodnia katyńska, między prawdą i kłamstwem [online], edukacja.ipn.gov.pl, 2008, s. 215 [dostęp 2024-09-17] (pol.).
- ↑ Prezydent RP wziął udział w uroczystościach „Katyń Pamiętamy – Uczcijmy Pamięć Bohaterów” [online], prezydent.pl [dostęp 2024-08-26] (pol.).
- ↑ Rozkaz Ministra Spraw Wojskowych L. 2142 z 1921 r. (Dziennik Personalny z 1922 r. Nr 1, s. 61)
- ↑ M.P. z 1933 r. Nr 212, poz. 238 (ISAP)
Bibliografia
- Dziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych. [dostęp 2026-01-19].
- Jerzy Ciesielski, Zuzanna Gajowniczek, Grażyna Przytulska, Wanda Krystyna Roman, Zdzisław Sawicki, Robert Szczerkowski, Wanda Szumińska: Charków. Księga Cmentarna Polskiego Cmentarza Wojennego. Jędrzej Tucholski (red.). Warszawa: Oficyna Wydawnicza RYTM, 2003. ISBN 83-916663-5-2.
- Kazimierz Banaszek, Wanda Krystyna Roman, Zdzisław Sawicki: Kawalerowie Orderu Virtuti Militari w mogiłach katyńskich. Warszawa: Kapituła Orderu Wojennego Virtuti Militari, 2000. ISBN 83-87893-79-X.
- Rocznik Oficerski 1923 - Ministerstwo Spraw Wojskowych, Biuro Personalne, Warszawa 1923, s. 203, 440;
- Rocznik Oficerski 1924 - Ministerstwo Spraw Wojskowych, Biuro Personalne, Warszawa 1924, s. 189, 382;
- Rocznik Oficerski 1928 - Ministerstwo Spraw Wojskowych, Biuro Personalne, Warszawa 1928, s. 43, 225;
- Rocznik Oficerski 1932 - Ministerstwo Spraw Wojskowych, Biuro Personalne, Warszawa 1932, s. 66, 557;