Benedykt Hac
| Data i miejsce urodzenia | |
|---|---|
| Przebieg służby | |
| Lata służby |
1977–2000 |
| Siły zbrojne | |
| Jednostki | |
| Stanowiska |
• oficer nawigacyjny |
| Późniejsza praca |
• kapitan statku badawczego r/v „Doktor Lubecki” |
| Odznaczenia | |


Benedykt Jerzy Hac (ur. 31 października 1956 w Jeleniej Górze)[1] – komandor porucznik Marynarki Wojennej; dowódca ORP „Heweliusz” (1991–2000); doktor nauk technicznych (2002)[2]; hydrograf międzynarodowej klasy A; związany z morzem od 37 lat.
Życiorys
Benedykt Hac urodził się 31 października 1956 r. w Jeleniej Górze[1]. Od lat 60. mieszkał z rodziną w Polkowicach[3]. W 1977 r. ukończył w Głogowie Technikum Mechaniczne[4].
Wykształcenie
Absolwent: Wyższej Szkoły Marynarki Wojennej – WNiUO (1982); kursu hydrografa klasy międzynarodowej w Naval Oceanographic Office w Gulfport, w stanie Mississippi, USA (1995); podyplomowych studiów hydrograficznych w Akademii Marynarki Wojennej (1998); studiów doktoranckich w AMW (1997/2002); studiów podyplomowych w dziedzinie zarządzania w Wyższej Szkole Bankowej w Gdańsku (2014)[1].
Służba wojskowa
W 1982 r. po ukończeniu studiów w WSMW otrzymał przydział służbowy do Oddziału Zabezpieczenia Hydrograficznego, gdzie na okręcie hydrograficznym ORP „Heweliusz” rozpoczął pełnić zawodową służbę na stanowisku oficera nawigacyjnego. Od 1987 r. pełnił służbę w Dywizjonie Zabezpieczenia Hydrograficznego, gdzie na okręcie hydrograficznym ORP „Heweliusz” objął funkcję zastępcy dowódcy okrętu[1]. W 1991 r. został dowódcą okrętu hydrograficznego ORP „Heweliusz”[5], który pod dowództwem kmdr por. Benedykta Haca w roku 1993 i w 1997 zdobył miano najlepszego okrętu MW w grupie okrętów specjalnych (wcześniej ten tytuł zdobył w 1986 i w 1987)[6].
14 stycznia 1993 r. ORP „Heweliusz” pod jego dowództwem wypłynął ze Świnoujścia w godzinach porannych w miejsce prowadzonej akcji ratunkowej po katastrofie promu Heweliusz, gdzie po przybyciu zastali wystającą „gruszkę” kadłuba promu Jan Heweliusz ze sterami strumieniowymi. Obok wraku unosiła się na wodzie jedna z łodzi ratunkowych, była to roztrzaskana sztywna łódź. Załoga ORP „Heweliusz” pod jego dowództwem w pierwszej kolejności przeszukała tratwy ratunkowe, które zostały podjęte wraz ze zwłokami kierowcy i mechanika promu „Jan Heweliusz”. ORP „Heweliusz” wraz z innymi jednostkami przeszukiwał równolegle specjalnymi pasami wodę, wszystko działo się po fakcie, zbierano dowody katastrofy[7][8].
W maju 2000 r. po ponad 22 latach służby przeszedł do rezerwy w stopniu komandora porucznika[9]. W maju 2002 r. ukończył studia doktoranckie w dyscyplinie geodezja i kartografia w specjalności nawigacja morska[1]. Na emeryturze do lipca 2002 r. był oficerem na statkach handlowych mając uprawnienia wraz z dyplomem kapitana statków morskich o wyporności do 3000GT[10]. W 2008 r. zorganizował i kierował wyprawą, której celem było odszukanie na Morzu Północnym wraku okrętu podwodnego ORP „Orzeł”, w sumie był organizatorem i współorganizatorem wszystkich 9 ekspedycji[10]. Do lutego 2010 r. był pracownikiem Instytutu Morskiego w Gdańsku, gdzie był kapitanem statku badawczego r/v „Doktor Lubecki” i pływającego laboratorium RV „Imor”. W czerwcu 2011 r. był organizatorem i kierownikiem ekspedycji archeologiczno-ratowniczej na Morzu Bałtyckim, która zakończyła się zbadaniem dwu XVIII wiecznych wraków drewnianych oraz podniesiono 12 żeliwnych armat[10]. Był następnie kierownikiem Zakładu Oceanografii Operacyjnej w Gdańsku[1][11][12]. Jest członkiem Stowarzyszenia Hydrografów Morskich RP i polskiego oddziału The Explorers Club[10].
W czerwcu 2023 r. wziął udział w debacie finałowej III Forum Morskiego Radia Gdańsk, która nosiła tytuł „Dobry stan środowiska wód morskich Bałtyku dla przyszłych pokoleń. Przyczyny i skutki eutrofizacji. Zanieczyszczenie Bałtyku pozostałościami po II wojnie światowej” zorganizowanej przez radio Gdańsk[13]. Benedykt Hac wraz z innymi badaczami od 21 sierpnia do 27 sierpnia 2023 r. na wodach Morza Północnego wziął udział w 10. jubileuszowej ekspedycji „Santi. Odnaleźć Orła” podczas której wykorzystywano specjalnie wynajętą w tym celu jednostkę pływającą – holenderski dozorowiec offshore „Tonijn” w ramach poszukiwań wraku okrętu podwodnego ORP „Orzeł”[14].
Awanse
podporucznik marynarki – 1982[1]
(...)
komandor porucznik – ? (odszedł do rezerwy w stopniu komandora porucznika w 2000 r.[1])
Ordery, odznaczenia i wyróżnienia
Benedykt Hac był odznaczony m.in.:
- Srebrnym Krzyżem Zasługi
- kmdr ppor. Benedykt Hac zdobył tytuł i miano najlepszego okrętu (ORP „Heweliusz”) MW w grupie okrętów specjalnych (1993; 1997)[15]
i inne
Przypisy
- 1 2 3 4 5 6 7 8 Królikowski i Wierzykowski 2019 ↓, s. 104.
- ↑ Dr Benedykt Hac, [w:] archiwalna baza „Ludzie nauki” portalu Nauka Polska (OPI PIB) [dostęp 2025-12-22].
- ↑ ORP Orzeł i jego załoga gdzieś tam są, a my ich w końcu znajdziemy!. gazetawroclawska.pl. [dostęp 2025-12-23].
- ↑ Wehikuł czasu - październik 2015 (rok 7/80). glogow.pl. [dostęp 2025-12-22].
- ↑ Kluczyński 2017 ↓, s. 23.
- ↑ Czasopismo Marynarki Wojennej Bandera Nr 11 z listopada 2012 str. 7
- ↑ Zadworny 2024 ↓, s. 105-107.
- ↑ 30. rocznica zatonięcia Jana Heweliusza. Akcja ratownicza okiem dowódcy polskiego okrętu. polskieradio24.pl. [dostęp 2025-12-23].
- ↑ Czasopismo Marynarki Wojennej Bandera Nr 11 z listopada 2012 str. 7
- 1 2 3 4 Benedykt Hac. baltictech.com. [dostęp 2025-12-22].
- ↑ Czasopismo Marynarki Wojennej Bandera Nr 5/6 maj/czerwiec 2018 str. 22
- ↑ Tajemnice skrywane przez Bałtyk. To nie tylko wraki statków. onet.pl. [dostęp 2025-12-23].
- ↑ Dr inż. Benedykt Hac: „To jest kwestia pieniędzy, czasu i wiedzy. Wiedzę mamy”. radiogdansk.pl. [dostęp 2025-12-23].
- ↑ Czasopismo Marynarki Wojennej Bandera Nr 9/10 wrzesień/październik 2023 r. str. 40
- ↑ Czasopismo Marynarki Wojennej Bandera Nr 11 z listopada 2012 str. 7
Bibliografia
- Janusz Królikowski, Waldemar Wierzykowski: Wielka księga dowódców okrętów Polskiej Marynarki Wojennej 1918-2018. Gdynia: Akademia Marynarki Wojennej, 2019. ISBN 978-83-952141-6-5.
- Adam Zadworny: Heweliusz. Tajemnica katastrofy na Bałtyku. Wołowiec: Wydawnictwo Czarne, 2024. ISBN 978-83-8396-031-9.
- Marian Kluczyński. Nowe życie hydrograficznego bliźniaka. Modernizacja ORP Heweliusz. „Morze, Statki i Okręty”. Nr 7-8/2017. XXI (181), 2017. ISSN 1426-529X.