Betty Hutton
![]() Betty Hutton (1945) | |
| Imię i nazwisko |
Elizabeth June Thornburg |
|---|---|
| Data i miejsce urodzenia |
26 lutego 1921 |
| Data i miejsce śmierci |
12 marca 2007 |
| Zawód | |
| Współmałżonek |
Ted Briskin |
| Lata aktywności |
1938–1983 |
Betty Hutton, właśc. Elizabeth June Thornburg (ur. 26 lutego 1921 w Battle Creek, zm. 12 marca 2007 w Palm Springs) – amerykańska aktorka teatralna, filmowa i telewizyjna, artystka kabaretowa, tancerka i piosenkarka. W latach 40. i 50. XX wieku zasłynęła z żywiołowych, pełnych brawury kreacji w musicalach i komediach. Za rolę Annie Oakley w musicalu Rekord Annie (1950) została uhonorowana nagrodą Laurel i była nominowana do Złotego Globu dla najlepszej aktorki w filmie komediowym lub musicalu.
8 lutego 1960 otrzymała własną gwiazdę w Alei Gwiazd w Los Angeles znajdującą się przy 6259 Hollywood Boulevard[1][2].
Życiorys
Urodziła się w Battle Creek w stanie Michigan jako młodsza z dwóch córek Mabel Mae (z domu Lum) i kaprala Percy’ego Edwarda Thornburga[3], kolejarza[4]. Miała starszą siostrę Marion (1919–1987). W 1923, gdy Betty miała dwa lata, jej ojciec porzucił rodzinę[5], nie mieli o nim żadnych wieści, dopóki w 1939 otrzymali telegramu z informacją o jego samobójstwie[5]. Matka, która zmagała się z alkoholizmem, otworzyła w domu nielegalny lokal z alkoholem, w którym Betty śpiewała dla klientów. Z powodu interwencji policji rodzina musiała często zmieniać miejsce pobytu, aż w końcu znalazła się w Detroit, żyjąc w skrajnej nędzy.
Już w wieku dziewięciu lat Hutton dorabiała, śpiewając w barze i na rogach ulicznych. Jako czternastolatka występowała z zespołem złożonym z kolegów ze szkoły średniej. Rok później porzuciła naukę i uciekła z domu, a w wieku siedemnastu lat ruszyła w trasę koncertową z popularnym wówczas liderem orkiestry Vincentem Lopezem, zyskując rozgłos dzięki żywiołowym tańcom na scenie. Mając dziewiętnaście lat, w 1940 wystąpiła na Broadwayu w musicalu Dwoje na scenie[6] u boku Keenana Wynna i Eve Arden.
Była jedną z pierwszych piosenkarek, które związały się z nowo powstałą wytwórnią Johnny’ego Mercera – Capitol Records. Do jej największych przebojów należało kilka humorystycznych utworów, w tym „I’m Just A Square (In A Social Circle)” i „Hamlet”[7]. Dzięki sukcesom swoich nagrań wystąpiła w kilku krótkometrażowych filmach wytwórni Warner Bros., a następnie przeszła do Paramount Pictures, gdy studio to zaproponowało jej udział w filmach pełnometrażowych[8].
Największe sukcesy odnosiła w komediach i musicalach, w których jej poczucie humoru znajdowało ujście w żywiołowych, a zarazem zawsze seksownych kreacjach[9]. Często występowała w parze z aktorem komediowym Eddiem Brackenem – najpierw w komedii muzycznej Victora Schertzingera The Fleet’s In (1942) z Dorothy Lamour, a następnie w komedii wojennej Prestona Sturgesa Cud nad zatoką Morgana (The Miracle of Morgan’s Creek, 1943), gdzie wcieliła się tam w postać Gertrude Kockenlocker, małomiasteczkowej dziewczyny, która zachodzi w ciążę, nie wiedząc, kto jest ojcem dziecka[10]. W musicalu George’a Sidneya i Busby’ego Berkeleya Rekord Annie (Annie Get Your Gun, 1950) w ramach muzycznego pojedynku spierała się z Howardem Keelem, wykonując quasi–feministyczny hymn „Anything You Can Do I Can Do Better”. W biograficznym dramacie muzycznym Incendiary Blonde (1945) z Albertem Dekkerem zagrała gwiazdę kina niemego, Texas Guinan. W dramacie familijnym Cecila B. DeMille’a Największe widowisko świata (The Greatest Show on Earth, 1952)[11] wystąpiła w roli akrobatki Holly, osobiście wykonując ewolucje na trapezie – asekurowała ją siatka rozpięta tuż poniżej pola widzenia kamery.
W sitcomie stacji CBS The Betty Hutton Show (1959–1960) wcieliła się w postać tancerki rewiowej Goldie Appleby, która została manikiurzystką i odziedziczyła fortunę po zamożnym kliencie; ten jednak pozostawił jej pod opieką również swoje trzy córki[12]. W rolę jej prawnika i okazjonalnego partnera do słownych utarczek wcielił się Tom Conway. Po zdjęciu serialu z anteny aktorka rzadko pojawiała się gościnnie w produkcjach takich jak Prawo Burke’a (Burke’s Law, 1964–1965) czy Strzały w Dodge City (Gunsmoke, 1965).
W czerwcu 1967, mimo że w przeszłości zarabiała ogromne sumy, Hutton ogłosiła bankructwo, wykazując zadłużenie na poziomie 150 tys. dolarów[5]. Konflikt z dziećmi oraz próba samobójcza doprowadziły ostatecznie do załamania nerwowego, a jej głos uległ zniszczeniu wskutek nadużywania alkoholu i narkotyków. Zaprzyjaźniła się z księdzem Peterem Maguire’em z parafii św. Antoniego w Portsmouth w Rhode Island; tam przez kilka lat pracowała jako wolontariuszka w kuchni i ostatecznie pokonała nałogi. W ciągu pięciu lat opuściła to miejsce tylko raz, by poddać się leczeniu w szpitalu psychiatrycznym i w 1975 wróciła na plebanię. W 1978 ukończyła studia na Salve Regina University w Newport, gdzie uczyła aktorstwa, w 1986 uzyskała tam licencjat, a dwa lata później – tytuł magistra.
W 1980 powróciła na Broadway, gdzie zastąpiła Alice Ghostley i wcieliła się w postać panny Hannigan w musicalu Annie, w którym w tytułową sierotkę wcielała się wówczas 14–letnia Sarah Jessica Parker[13]. W latach 80. pracowała jako gospodyni obiektu sportowego w Connecticut.
Hutton była czterokrotnie zamężna i rozwiedziona. Mieszkała w Palm Springs aż do śmierci 12 marca 2007 w wieku 86 lat, z powodu powikłań związanych z rakiem jelita grubego[14][15]. Została pochowana na cmentarzu Desert Memorial Park w Cathedral City w Kalifornii.
Filmografia
- The Fleet's In (1942)
- Star Spangled Rhythm (1942)
- Happy Go Lucky (1943)
- Let's Face It (1943)
- The Miracle of Morgan’s Creek (1944)
- And the Angels Sing (1944)
- Here Come the Waves (1944)
- Incendiary Blonde (1945)
- Duffy’s Tavern (1945)
- The Stork Club (1945)
- Cross My Heart (1946)
- The Perils of Pauline (1947)
- Dream Girl (1948)
- Red, Hot and Blue (1949)
- Rekord Annie (1950)
- Let’s Dance (1950)
- The Greatest Show on Earth (1952)
- Sailor Beware (1952)
- Somebody Loves Me (1952)
- Spring Reunion (1957)
- Prawo Burke’a (1964–1965)
Nagrody
| Rok | Nagroda | Kategoria | Film |
|---|---|---|---|
| 1944 | Golden Apple Award | Najbardziej współpracująca aktorka | – |
| National Board of Review | Najlepsza aktorka | Cud nad zatoką Morgana (1943) | |
| 1950 | Nagroda magazynu „Photoplay” | Najpopularniejsza gwiazda | Rekord Annie (1950) |
Przypisy
- ↑ Betty Hutton. Walk of Fame. [dostęp 2026-08-03]. (ang.).
- ↑ Dennis McLellan, Hollywood Star Walk: Betty Hutton, Actres, Singer, „Los Angeles Times”, 14 marca 2007 [dostęp 2026-08-03] (ang.).
- ↑ Betty Hutton (1921–2007). Find a Grave Memorial. [dostęp 2026-08-04]. (ang.).
- ↑ Hutton, Betty (1921—2007). Encyclopedia.com. [dostęp 2026-08-04]. (ang.).
- 1 2 3 Ronald Bergan, Betty Hutton obituaries, „The Guardian”, 14 marca 2007 [dostęp 2026-08-04] (ang.).
- ↑ Betty Hutton. Internet Broadway Database. [dostęp 2026-08-04]. (ang.).
- ↑ Betty Hutton w bazie Discogs.com (ang.)
- ↑ Richard Severo, Obituary: Betty Hutton, singer and actress, dies at 86, „The New York Times”, 14 marca 2007 [dostęp 2026-08-03] (ang.).
- ↑ Betty Hutton. Rotten Tomatoes. [dostęp 2026-08-03]. (ang.).
- ↑ The Miracle of Morgan’s Creek (1944). Rotten Tomatoes. [dostęp 2026-08-04]. (ang.).
- ↑ Backstage with Betty Hutton, „Variety”, 14 marca 2007 [dostęp 2026-08-03] (ang.).
- ↑ Associated Press, Betty Hutton, star of ’50s musicals, is buried, „The Hollywood Reporter”, 14 marca 2007 [dostęp 2026-08-03] (ang.).
- ↑ Jen Juneau, Sarah Jessica Parker Reacts to Throwback Photo from Playing 'Annie' as a Child: I’m 'Weepy', „People”, 29 kwietnia 2022 [dostęp 2026-08-03] (ang.).
- ↑ Associated Press, Actress Betty Hutton dies at 86, „The Hollywood Reporter”, 14 marca 2007 [dostęp 2026-08-03] (ang.).
- ↑ Dennis McLellan, From the Archives: Betty Hutton, 86; star of Hollywood musicals, comedies in ‘40s and ‘50s, „Los Angeles Times”, 14 marca 2007 [dostęp 2026-08-03] (ang.).
Linki zewnętrzne
- Betty Hutton (1921–2007) w bazie IMDb (ang.)
- Betty Hutton w bazie Filmweb
- Betty Hutton w bazie Notable Names Database (ang.)
