Bixbyit

Bixbyit
Ilustracja
okaz bixbyitu z Afryki Południowej
Właściwości chemiczne i fizyczne
Skład chemiczny

(Mn,Fe)2O3[1]

Twardość w skali Mohsa

6–6,5[1][2]

Przełam

nierówny[1][2]/nieregularny

Łupliwość

niewyraźna wg ośmiościanu[1][2]

Pokrój kryształu

sześcienny, masywny[3]

Układ krystalograficzny

regularny[1][2]

Klasa krystalograficzna

diploidalna[4]

Właściwości mechaniczne

kruchy[1][2]

Gęstość

4,9–5,0 g/cm3[1][2]

Właściwości optyczne
Barwa

czarna[1] z brązowym odcieniem[2]

Rysa

czarna[1][2]

Połysk

metaliczny[1][2]

Współczynnik załamania

2,51–2,56[3]

Dodatkowe dane
Klasyfikacja Strunza

4.CB.10[4]

Bixbyit – rzadki minerał należący do tlenków.

Został odkryty w 1897 roku przez Maynarda Bixby'ego, handlarza minerałami z Salt Lake City w stanie Utah, który odkrył również inny minerał o bardzo podobnej nazwie - biksbit[4][3].

Właściwości

Krystalizuje w układzie regularnym. Wykształca kryształy sześcienne, często ze ściętymi narożami[1]. Występuje w skupieniach zbitych[1] i drobnoziarnistych[2]. Posiada czarną rysę oraz metaliczny połysk. Jest minerałem kruchym oraz nieprzezroczystym[2].

Występowanie

Występuje w zmetamorfizowanych skałach bogatych w mangan oraz w wulkanitach, przede wszystkim w pierścieniach pogazowych[1]. Spotykany również w kawernach ryolitów[2][4]. Towarzyszą mu topaz, pseudobrookit, hematyt, kwarc, kalcyt, beryl, fluoryt, biksbit, spessartyn, manganit, braunit, hausmanit i hollandyt[1][2][4].

Miejsce występowania

Jest minerałem rzadkim[3]. Najlepszej jakości i największe okazy pochodzą z Utah, Nowego Meksyku oraz Meksyku[4]. Na terenie Stanów Zjednoczonych spotykany również w Arizonie, Teksasie, Nevadzie i Arkansas. Występuje ponadto w Hiszpanii, Niemczech, Szwecji, Rosji, Chinach, Austrii, we Francji, RPA, Indiach i Argentynie[4][3].

w towarzystwie topazu z Thomas Range w Utah

Przypisy

  1. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 Rupert Hochleitner, Minerały, kamienie szlachetne, skały, Multico Oficyna Wydawnicza, 15 kwietnia 2022, s. 152, ISBN 978-83-7073-816-7.
  2. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 Walter Schumann, Minerały świata, Alma-Press, 2003, s. 172, ISBN 978-83-7020-313-9.
  3. 1 2 3 4 5 Bixbyite [online], National Gem Lab [dostęp 2025-06-16] (ang.).
  4. 1 2 3 4 5 6 7 Bixbyite, [w:] Mindat.org [online], Hudson Institute of Mineralogy [dostęp 2025-06-16] (ang.).