Boulangeryt
![]() Boulangeryt z kopalni Noche Buena, gmina Mazapil, Zacatecas, Meksyk (12,5 x 6,5 x 6,2 cm) | |
| Właściwości chemiczne i fizyczne | |
| Skład chemiczny |
Pb5Sb4S11 |
|---|---|
| Twardość w skali Mohsa |
2,5–3[1] |
| Łupliwość |
dobra, wyraźna |
| Pokrój kryształu |
rzadko tabliczkowy, najczęściej pryzmatyczny o silnie pionowo prążkowanych ścianach, włóknisty[1] |
| Przezroczystość |
nieprzezroczysty[1] |
| Układ krystalograficzny |
jednoskośny[1] |
| Klasa krystalograficzna |
pryzmatyczna[1] |
| Właściwości mechaniczne |
kruchy[1] |
| Gęstość |
5,8–6,2 g/cm³[1] |
| Właściwości optyczne | |
| Barwa |
ołowianoszara, często pokryty żółtą powłoką powstałą w procesie utleniania |
| Rysa |
czarna do brązowej |
| Połysk |
jedwabisty, metaliczny[1] |
| Inne |
anizotropia: wyraźna[1] pleochroizm: słaby[1] |
| Dodatkowe dane | |
| Klasyfikacja Strunza |
2.HC.15 |
Boulangeryt – minerał z gromady siarkosoli. Jest minerałem rozpowszechniony o wiele bardziej niż przypuszczano we wcześniejszych latach. Mianem sprężonej lub zgorzelinowej rudy określa się spilśnione masy antymonitu, boulangerytu, jamesonitu i innych minerałów. Można go znaleźć w większości rud ołowiu. Najstarsze znalezisko pochodzi z Molières we Francji. Znaleziono tam duże ilości krystalicznych skupień o włóknistym przełamie. Ładne kryształy spotykane są bardzo rzadko, najczęstsze są skupienia drobnoziarniste i włókniste, surowe zbite masy.
Minerał ten został nazwany boulangerytem w 1837 na cześć francuskiego inżyniera górnictwa Charlesa Boulange'a (1810–1849)[2].
Występowanie
Boulangeryt powstaje w procesach hydrotermalnych w niskich i średnich temperaturach, gdzie występuje wraz z jamesonitem, od którego jest go bardzo trudno odróżnić w makroskopowy sposób. Występuje tam również z siarczanami ołowiu, węglanami, siarczkami i kwarcem. Towarzyszą mu zwykle także kalcyt, piryt, syderyt, sfaleryt, dolomit, galena, fluoryt, arsenopiryt i chalkopiryt[1].
Na świecie jego ważniejsze złoża znajdują się w:
- Czechy – Přibram
- Francji – Molières
- Niemczech – góry Harzu i Saksonia
- Rosja – góry Ural
- Szwecji – Boliden
- Ukraina – Donieck
W Polsce występuje w okolicach Wałbrzycha, Chełmca oraz Jawora[3].
Przypisy
Bibliografia
- Olaf i Ulrike Medenbach: Atlas minerałów, wydawnictwo RM, str. 52, 174-175
