Chalkomenit

Chalkomenit

okaz z Boliwii
Właściwości chemiczne i fizyczne
Skład chemiczny	CuSeO3·2H2O[1]
Twardość w skali Mohsa	2–2,5[1]
Przełam	muszlowy[1]
Łupliwość	brak[1]
Pokrój kryształu	igiełkowy, pryzmatyczny[1]
Przezroczystość	przezroczysty, przeświecający[1]
Układ krystalograficzny	rombowy[1]
Właściwości mechaniczne	kruchy[1]
Gęstość	3,35 g/cm3[1]
Właściwości optyczne
Barwa	intensywnie niebieska[1]
Rysa	niebieska[1]
Połysk	szklisty, półszklisty, żywiczny[1]
Współczynnik załamania	1,712–1,732 (dwuosiowy)[1]
Inne	dwójłomność: 0,020[1] dyspersja (optyka): stosunkowo silna[1] pleochroizm: widoczny; X = jasnoniebieski; Y = Z = ciemnoniebieski[1]
Dodatkowe dane
Klasyfikacja Strunza	4.JH.05[1]

Chalkomenit – bardzo rzadki minerał z rodziny tlenków^[1].

Nazwa pochodzi od greckich słów χαλκος = „miedź” i μήυη (dla σελήυη) = „księżyc”, ponieważ selen został nazwany greckim słowem oznaczającym księżyc^[2][1].

Krystalizuje w układzie rombowym^[1]. Wykształca kryształy o pokroju igiełkowym i pryzmatycznym^[2][1]. Jest minerałem przeświecającym do przezroczystego i kruchym^[1]. Posiada szklisty, półszklisty lub żywiczny połysk i niebieską rysę^[2][1]. Jest polimorficzny z klinochalkomenitem^[1].

Jest minerałem wtórnym występującym w strefie utleniania złóż miedzi i selenu^[2][1]. Towarzyszą mu głównie klinochalkomenit, hematyt, kruťait, olsacheryt, tyrrellit, umangit, goethyt, malachit, klockmannit, ahlfeldyt i clausthalit^[1].

Występuje w Argentynie, Australii (Australia Zachodnia), Boliwii (Potosí), Kanadzie (Ontario, Saskatchewan), Chinach, Czechach, DRK (Lualaba), we Francji, Niemczech, Irlandii, we Włoszech (Sardynia), Meksyku (Sonora), Norwegii, Hiszpanii (Andaluzja), Szwecji, Anglii i Stanach Zjednoczonych (Arizona, Kalifornia, Kolorado, Nevada, Utah)^[2][1].