Cmentarz Tama
![]() | |
| Państwo | |
|---|---|
| Miejscowość | |
| Powierzchnia cmentarza |
128 ha |
| Data otwarcia |
1923 |
Położenie na mapie prefektury Tokio ![]() | |
Położenie na mapie Japonii ![]() | |
| Strona internetowa | |
Cmentarz Tama (jap. 多磨霊園, Tama Reien) – największy cmentarz miejski zlokalizowany na granicy miast Fuchu i Koganei w aglomeracji Tokio. Cmentarz otwarto w kwietniu 1932 roku (多磨墓地, Tama Bochi), w 1935 roku został przemianowany na Tama Reien.
Historia
Około 1900 roku w Tokio znajdowało się pięć cmentarzy: Aoyama, Somei, Yanaka, Zoshigaya oraz Kameido. Wraz ze wzrostem populacji i stopniowym brakiem przestrzeni powstało zapotrzebowanie na utworzenie cmentarza poza granicami miasta[1]. W 1919 roku planista Inoshita Kiyoshi, ogłosił plan założenia cmentarza, którego lokalizację ustalono rok później. Kiyoshi wybrał tereny na zachód od Tokio. W 1922 roku rozpoczęto prace nad utworzeniem przestrzeni i infrastruktury cmentarza, który został otwarty w 1932 roku[2].
W 1934 roku na cmentarzu Tama został pochowany marszałek (jap. gensui) markiz Heihachirō Tōgō, bohater wojny rosyjsko-japońskiej, zwany Nelsonem Wschodu[3]. Pochówek tak rozpoznawalnej i szanowanej postaci przyczynił się do wzrostu prestiżu cmentarza, dzięki czemu coraz więcej zasłużonych Japończyków chowano właśnie w tym miejscu.
W czasie II wojny światowej cmentarz Tama służył jako miejsce naprawy samolotów Kawasaki Ki-61 z pobliskiego lotniska Chofu wykorzystywanego przez japońskie lotnictwo[4].
W 1962 roku na terenie cmentarza utworzono park pamięci i W 1963 roku na cmentarzu Tama zostały zajęte wszystkie kwatery, kolejne pochówki odbywały się w już istniejących grobach. W 1993 roku na terenie cmentarza oddano do użytku kolumbarium Mitama-dō[5].
Pochowani
- Yoshisuke Aikawa (1880–1967), polityk, założyciel i pierwszy dyrektor Nissan zaibatsu[6]Tom Dakin
- Cochrane (1868–1937), jeden z założycieli Universal Pictures[7]
- gen. Korechika Anami (1887–1945), dowódca Cesarskiej Armii Japonii i minister wojny. Przeciwnik kapitulacji Japonii, popełnił seppuku dzień po podpisaniu aktu kapitulacyjnego[8].
- gen. baron Sadao Araki (1877–1966), dowódca Cesarskiej Armii Japonii i minister wojny, założyciel Kōdō-ha, nacjonalistycznej grupy ekstremistycznie nastawionych militarystów, skazany na dożywocie przez Międzynarodowy Trybunał Wojskowy dla Dalekiego Wschodu[9]
- Hachirō Arita (1884–1965), dyplomata, minister spraw zagranicznych, jeden z pomysłodawców Strefy Wspólnego Dobrobytu Wielkiej Azji Wschodniej[10]
- Ryōtarō Azuma (1893–1983), gubernator Tokio w latach 1959–1967[11]
- wadm. Shigeru Fukudome (1891–1971), dowódca i szef sztabu Cesarskiej Marynarki Wojennej
- gen. por. Motoo Furushō (1882–1940), dowódca Cesarskiej Armii Japonii, wiceminister wojny
- gen. baron Giichi Tanaka (1864–1929), dowódca i polityk, premier kraju, zwolennik tworzenia mocarstwowej pozycji Japonii kosztem Republiki Chińskiej[12]
- Shūjirō Hara (1871–1934), polityk, minister kolejnictwa, minister ds. kolonialnych[13]
- gen. Senjūrō Hayashi (1876–1943), dowódca Cesarskiej Armii Japońskiej, polityk, premierJaponii. Podjął próbę przekształcenia Japonii w państwo jednopartyjne[14].
- adm. markiz Heihachirō Tōgō (1848–1934), jeden z głównych autorów zwycięstwa w wojnie rosyjsko-japońskiej. Nazywany był „Nelsonem Wschodu”[15]
- baron Shigeru Honjō (1876–1945), dowódca Cesarskiej Armii Japońskiej, attaché wojskowy w Chinach, dowódca Armii Kwantuńskiej[16]
- gen. Ichinohe Hyoue (1855–1931), dowódca Cesarskiej Armii Japońskiej, główny kapłan świątyni Meiji-jingū[17]
- Hiroya Ino (1891–1980), polityk, minister sprawiedliwości, minister rolnictwa, minister spraw zagranicznych[18]
- gen. por. Masakichi Inoue (1894-1975), dyrektor Akademii Wojskowej Toyama[19]
- adm. Shigeyoshi Inoue (1889–1975), admirał Cesarskiej Marynarki Wojennej, attaché wojskowy w Szwajcarii i Włoszech, dowódca 4. Floty, rektor Akademii Marynarki Wojennej Etajima[20]
- Tsuneo Kanemitsu (1877–1955), polityk, minister zdrowia, minister spraw zagranicznych[21]
- gen. por. Bunzaburō Kawagishi (1882–1957), dowódca Cesarskiej Armii Japońskiej w drugiej wojnie chińsko-japońskiej, adiutant cesarza Hirohito w latach 1931–1934
- baron Kenjirō Den (1855–1930), polityk, gubernator generalny Tajwanu, minister sprawiedliwości, minister rolnictwa[22]
- baron Kiichirō Hiranuma (1867–1952), prawnik, polityk, premier Japonii oraz przewodniczący Sūmitsuin (Tajnej Rady) w latach 1888–1947[23]
- Mokutarō Kinoshita (1885–1945), autor, krytyk literacki i historyk sztuki[24]
- Ryūsei Kishida (1891–1929), malarz[25]
- Fuyuhiko Kitagawa (1900–1990), poeta i krytyk filmowy[26]
- hrabia Hideo Kodama (1876–1947), polityk, minister kolonizacji[27]
- adm. Mineichi Koga (1876–1947), naczelny dowódca japońskiej Połączonej Floty w latach 1943–1944[28]
- Hyakuzō Kurata (1891–1943), eseista i dramaturg, zajmujący się tematyką religijną[29]
- wadm. Takeo Kurita (1889–1977), dowódca 2. floty, w której służyły m.in. krążowniki pancerne „Yamato” i „Musashi”[30]
- Genji Matsuda (1876–1936), polityk, minister edukacji, minister ds. kolonialnych[31]
- Tokushichi Mishima (1893–1975), metalurg, odkrywca stali MKM (stopu zawierającego nikiel i aluminium), profesor Tokijskiego Cesarskiego Uniwersytetu[32]
- Yukio Mishima (1925–1970), pisarz poeta, dramaturg, aktor i reżyser[33]
- Chikuhei Nakajima (1884–1949), założyciel wytwórni lotniczej Nakajima, minister przemysłu, minister kolejnictwa[34]
- Kogo Noda (1893–1968), scenarzysta[35]
- adm. Keisuke Okada (1868–1952), admirał Cesarskiej Marynarki Wojennej, premier Japonii w latach 1934–1936[36]
- gen. por. Shōzō Sakurai (1889–1985), dowódca Cesarskiej Armii Japońskiej w drugiej wojnie chińsko-japońskiej i II wojnie światowej[37]
- gen. Shichirō Kataoka (1854–1920), jeden z pierwszych admirałów Cesarskiej Marynarki Wojennej[38]
- Richard Sorge (1895–1944), niemiecki dziennikarz, doktor nauk politycznych, członek KPD i WKP(b) oraz agent prowadzący działalność szpiegowską na rzecz Związku Radzieckiego[39]
- Victor Starffin (1916–1957), japoński bejsbolista pochodzenia rosyjskiego, pierwszy profesjonalny miotacz w Japonii[40]
- marsz. Hajime Sugiyama (1880–1945), dowódca Cesarskiej Armii Japońskiej, szef Sztabu Wojsk Lądowych, Generalny Inspektor Wyszkolenia Wojskowego, minister wojny[41]
- Masaharu Taniguchi (1893–1985), przywódca ruchu New Thought, założyciel ruchu religijnego Seicho-no-Ie[42]
- gen. por. Yoshitsugu Tatekawa (1880–1945), dowódca Cesarskiej Armii Japońskiej w II wojnie światowej, ambasador w Związku radziecki, jeden z sygnatariuszy paktu o nieagresji między ZSRR a Japonią[43]
- Takejirō Tokonami (1866–1935), polityk, minister kolejnictwa, minister spraw wewnętrznych[44]
- gen. Tomoyuki Yamashita (1885–1946), dowódca Cesarskiej Armii Japońskiej zwany „Tygrysem Malajów”, uznany za zbrodniarza wojennego i stracony[45]
- marsz. markiz Tsugumichi Saigō (1843–1902), admirał Cesarskiej Marynarki Wojennej w okresie Meiji, polityk, minister spraw wewnętrznych, minister rolnictwa[46]
- adm. Nishizō Tsukahara (1887–1966), admirał Cesarskiej Marynarki Wojennej[47]
- Kanzō Uchimura (1861–1930), pisarz i chrześcijański kaznodzieja, założyciel ruchu Chrześcijaństwo bez Kościoła[48]
- Kazushige Ugaki (1868–1956), dowódca Cesarskiej Armii Japońskiej, dyrektor uniwersytetu Takushoku, gubernator generalny w Korei[49]
- gen. Jun Ushiroku (1884–1973), dowódca Cesarskiej Armii Japońskie, wiceszef Sztabu Wojsk Lądowych[50]
- wadm. Yahachi Shibayama (1850–1927), admirał Cesarskiej Marynarki Wojennej, dyrektor ds. uzbrojenia w ministerstwie marynarki[51]
- Jōtarō Yamamoto (1867–1936), urzędnik, polityk i przedsiębiorca[52]
- Yōsuke Yamahata (1917–1966), fotograf, autor zdjęć wykonanych dzień po zrzuceniu bomby atomowej na Nagasaki[53]
- adm. Isoroku Yamamoto (1884–1943), admirał Cesarskiej Marynarki Wojennej, główny dowódca Połączonej Floty, autor planu ataku na Pearl Harbor[54]
- Akiko Yosano (1878- 1942), pisarka, poetka, pionierka feminizmu, pacyfistka i reformatorka społeczna[55]
- adm. Zengo Yoshida (1885–1966), admirał Cesarskiej Marynarki Wojennej, minister marynarki[56]
- gen. Yukihiko Kusunose (1858–1927), dowódca Cesarskiej Armii Japońskiej, minister wojny[57]
- Shōhei Ōoka (1909–1988), pisarz, krytyk literacki, tłumacz języka francuskiego[58]
- Rampo Edogawa (1894–1965), japoński pisarz i krytyk, który odegrał ważną rolę w rozwoju literatury kryminalnej[59]
- Machiko Soga (1938–2006), aktorka filmowa i głosowa[60]
- Jun Seba „Nujabes”(1974–2010), producent hip-hopowy[61]
- Rash Behari Bose (1886–1945), indyjski rewolucjonista i bojownik o wolność, założyciel Indyjskiej Ligi Niepodległości, jeden z dowódców Indyjskiej Armii Narodowej[62]
- Yasuo Yamada (1932–1995), wokalista i aktor głosowy, znany z dubbingowania m.in. Clinta Eastwooda i Kermita[63]
- Yasui Seiichirō (1891–1962), urzędnik, polityk gubernator Tokio w latach 1947–1959[64]
- Yasutaka Matsudaira (1930-2011), siatkarz, trener, pierwszy Japończyk w międzynarodowym Volleyball Hall of Fame[65]
- Yaoko Kaitani (1921-1991), baletnica[66]
Przypisy
- ↑ Kazufusa Hosaka, History of the Municipalities of Tama [online], 2023, s. 14 [dostęp 2025-09-17].
- ↑ 多磨霊園の概要 [online], koganeya-148.com [dostęp 2025-09-17].
- ↑ Jonathan Clements, Admiral Tōgō: Nelson of the East, London: Haus Publishing, 2010, ISBN 978-1-906598-62-4 [dostęp 2025-09-16].
- ↑ D. Young, Grave hunting in Tokyo’s realms of the dead [online], The Japan Times, 18 października 2014 [dostęp 2025-09-16].
- ↑ Visiting Graves for Obon [online], celiaintokyo.wordpress.com, 14 sierpnia 2016 [dostęp 2025-09-16].
- ↑ Yoshisuke Aikawa (1880–1967) [online], Find a Grave [dostęp 2025-09-16].
- ↑ Tom Dakin Cochrane (1868–1937) [online], Find a Grave [dostęp 2025-09-16].
- ↑ Korechika Anami (1887–1945) [online], Find a Grave [dostęp 2025-09-16].
- ↑ Sadao Araki (1877-1966) [online], Find a Grave [dostęp 2025-09-16].
- ↑ Arita Hachirō (1884–1965) [online], Find a Grave [dostęp 2025-09-16].
- ↑ R. Gillet, Tama Cemetery–Resting Place Of Giants [online], tokyo-in-pics.com [dostęp 2025-09-16].
- ↑ GEN Tanaka Giichi (1864-1929) [online], Find a Grave [dostęp 2025-09-16].
- ↑ HARA Shujiro [online], Portraits of Modern Japanese Historical Figures [dostęp 2025-09-16].
- ↑ Senjuro Hayashi (1876-1943) [online], Find a Grave [dostęp 2025-09-16].
- ↑ ADM Heihachiro Togo (1848-1934) [online], Find a Grave [dostęp 2025-09-16].
- ↑ GEN Shigeru Honjô [online], Find a Grave [dostęp 2025-09-16].
- ↑ Hyoue Ichinohe (1855–1931) [online], Find a Grave [dostęp 2025-09-16].
- ↑ Hiroya Ino (1891-1980) [online], Find a Grave [dostęp 2025-09-16].
- ↑ Inoue, Masakichi (井上 政吉) [online], Traces of War [dostęp 2025-09-16].
- ↑ Shigeyoshi Inoue (1889-1975) [online], Find a Grave [dostęp 2025-09-16].
- ↑ Tsuneo Kanemitsu (1877–1955) [online], Find a Grave [dostęp 2025-09-16].
- ↑ Kenjiro Den (1855-1930) [online], Find a Grave [dostęp 2025-09-16].
- ↑ Kiichiro Hiranuma (1867-1952) [online], Find a Grave [dostęp 2025-09-16].
- ↑ Mokutaro Kinoshita (1885-1945) [online], Find a Grave [dostęp 2025-09-16].
- ↑ Ryusei Kishida (1891-1929) [online], Find a Grave [dostęp 2025-09-16].
- ↑ Fuyuhiko Kitagawa (1900-1990) [online], Find a Grave [dostęp 2025-09-16].
- ↑ Hideo Kodama (1876-1947) [online], Find a Grave [dostęp 2025-09-16].
- ↑ Mineichi Koga (1885-1944) [online], Find a Grave [dostęp 2025-09-16].
- ↑ Hyakuzo Kurata (1891-1943) [online], Find a Grave [dostęp 2025-09-16].
- ↑ Adm Takeo Kurita (1889-1977) [online], Find a Grave [dostęp 2025-09-16].
- ↑ Genji Matsuda (1875-1936) [online], Find a Grave [dostęp 2025-09-16].
- ↑ Tokushichi Mishima (1893-1975) [online], Find a Grave [dostęp 2025-09-16].
- ↑ Yukio Mishima (1925-1970) [online], Find a Grave [dostęp 2025-09-16].
- ↑ Chikuhei Nakajima (1884-1949) [online], Find a Grave [dostęp 2025-09-16].
- ↑ Kogo Noda (1893-1968) [online], Find a Grave [dostęp 2025-09-16].
- ↑ Keisuke Okada (1868-1952) [online], Find a Grave [dostęp 2025-09-16].
- ↑ GEN Shôzô Sakurai (1889-1985) [online], Find a Grave [dostęp 2025-09-16].
- ↑ Shichirô Kataoka (1854-1920) [online], Find a Grave [dostęp 2025-09-16].
- ↑ Richard Sorge (1895-1944) [online], Find a Grave [dostęp 2025-09-16].
- ↑ Victor Starffin [online], tamabochi.web.fc2.com [dostęp 2025-09-16].
- ↑ GEN Hajime Sugiyama (1880-1945) [online], Find a Grave [dostęp 2025-09-16].
- ↑ Dr Masaharu Taniguchi (1893-1985) [online], Find a Grave [dostęp 2025-09-16].
- ↑ GEN Yoshitsugu Tatekawa (1880-1945) [online], Find a Grave [dostęp 2025-09-16].
- ↑ Takejiro Tokonami (1867-1935) [online], Find a Grave [dostęp 2025-09-16].
- ↑ Tomoyuki Yamashita (1885-1946) [online], Find a Grave [dostęp 2025-09-16].
- ↑ Tsugumichi “Judo” Saigo (1843-1902) [online], Find a Grave [dostęp 2025-09-16].
- ↑ Nishizo Tsukahara (1887-1966) [online], Find a Grave [dostęp 2025-09-16].
- ↑ Kanzo Uchimura (1861-1930) [online], Find a Grave [dostęp 2025-09-16].
- ↑ Kazushige Ugaki (1868-1956) [online], Find a Grave [dostęp 2025-09-16].
- ↑ GEN Jun Ushiroku (1884-1973) [online], Find a Grave [dostęp 2025-09-16].
- ↑ Adm Yahachi Shibayama (1850–1927) [online], Find a Grave [dostęp 2025-09-16].
- ↑ Jōtarō Yamamoto (1867–1936) [online], Find a Grave [dostęp 2025-09-16].
- ↑ Yosuke Yamahata (1917-1966) [online], Find a Grave [dostęp 2025-09-16].
- ↑ Isoroku Yamamoto (1884-1943) [online], Find a Grave [dostęp 2025-09-16].
- ↑ Akiko Yosano (1878-1942) [online], Find a Grave [dostęp 2025-09-16].
- ↑ Zengo Yoshida (1885-1966) [online], Find a Grave [dostęp 2025-09-16].
- ↑ GEN Yukihiko Kusunose (1858–1927) [online], Find a Grave [dostęp 2025-09-16].
- ↑ Shohei Ooka (1909-1988) [online], Find a Grave [dostęp 2025-09-16].
- ↑ Rampo Edogawa (1894-1965) [online], Find a Grave [dostęp 2025-09-16].
- ↑ Machiko Soga (1938-2006) [online], Find a Grave [dostęp 2025-09-16].
- ↑ Jun “Nujabes” Yamada Seba (1974-2010) [online], Find a Grave [dostęp 2025-09-16].
- ↑ Rash Bohari Bose (1886-1945) [online], Find a Grave [dostęp 2025-09-16].
- ↑ Yasuo Yamada (1932–1995) [online], Find a Grave [dostęp 2025-09-16].
- ↑ Seiichiro Yasui (1891-1962) [online], Find a Grave [dostęp 2025-09-16].
- ↑ Yasutaka Matsudaira (1930-2011) [online], Find a Grave [dostęp 2025-09-17].
- ↑ Yaoko Kaitani (1921-1991) [online], Find a Grave [dostęp 2025-09-17].


