Dythemis
| Dythemis | |||
| Hagen, 1861[1][2] | |||
Dythemis sterilis | |||
| Systematyka | |||
| Domena | |||
|---|---|---|---|
| Królestwo | |||
| Typ | |||
| Gromada | |||
| Podgromada | |||
| Rząd | |||
| Infrarząd | |||
| Nadrodzina | |||
| Rodzina | |||
| Podrodzina |
Trithemistinae | ||
| Rodzaj |
Dythemis | ||
| Typ nomenklatoryczny | |||
|
Libellula rufinervis Burmeister, 1839 | |||
| Gatunki | |||
| |||
Dythemis – rodzaj ważek z rodziny ważkowatych (Libellulidae)[1].
Rozmieszczenie geograficzne
Do rodzaju należą gatunki występujące w Ameryce Północnej (wraz z Karaibami) i Południowej – od Stanów Zjednoczonych po północną Argentynę[3].
Systematyka
Rodzaj Dythemis wprowadził w 1861 roku niemiecki entomolog Hermann August Hagen[2][4]. Do rodzaju zaliczył 13 gatunków, w tym 9 nowo przez siebie opisanych[2]. Ponieważ Hagen nie wskazał gatunku typowego, w 1889 roku Kirby wyznaczył na gatunek typowy Libellula rufinervis opisany w 1839 roku przez Burmeistera[4][5]. Większość gatunków zaliczonych do Dythemis przez Hagena przeniesiono później do innych rodzajów (m.in. Brechmorhoga i Micrathyria) lub zsynonimizowano[1]. Obecnie do rodzaju zaliczanych jest 7 gatunków[1].
Etymologia
Dythemis: gr. δύο dyo „dwa” (prawdopodobnie w nawiązaniu do rozdwojonej budowy 10. segmentu odwłoka samic)[6]; gr. θέμις themis „prawo zwyczajowe”[7], Thémis (pol. Temida[8]) – w mitologii greckiej bogini sprawiedliwości i prawa; przyrostek -themis dla nazw rodzajowych ważek Hagen wprowadził w 1861 roku, prawdopodobnie inspirując się wykorzystywanymi w nomenklaturze biologicznej nazwami boskich istot[7]; Hagen używał tego przyrostka wyłącznie dla ważkowatych, ale później inni autorzy wykorzystywali go do tworzenia nazw rodzajów także z rodzin Corduliidae i Synthemistidae[1][7].
Podział systematyczny
Do rodzaju należą następujące gatunki[1]:
- Dythemis fugax Hagen, 1861
- Dythemis maya Calvert, 1906
- Dythemis nigra Martin, 1897
- Dythemis nigrescens Calvert, 1899
- Dythemis rufinervis (Burmeister, 1839)
- Dythemis sterilis Hagen, 1861
- Dythemis velox Hagen, 1861
Przypisy
- 1 2 3 4 5 6 7 Paulson, D., Schorr, M., Abbott, J., Bota-Sierra, C., Deliry, C., Dijkstra, K.-D. & Lozano, F. (koordynatorzy), World Odonata List [online], OdonataCentral, University of Alabama, 2025 [dostęp 2025-10-05] (ang.).
- 1 2 3 H.A. Hagen, Synopsis of the neuroptera of North America. With a list of the South American species, Washington 1861, s. 162 (ang.).
- ↑ wynik wyszukiwania: Dythemis, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species [online] [dostęp 2025-10-05] (ang.).
- 1 2 Henrik Steinmann: World Catalogue of Odonata Vol. II Anisoptera. Nowy Jork, Berlin: Walter de Gruyter, 1997, s. 492, seria: Animal Kingdom: A Compilation and Characterization of Recent Animal Groups. (ang.).
- ↑ W.F. Kirby, A revision of the subfamily Libellulinae, with descriptions of new genera and species, „Transactions of the Zoological Society of London”, 12 (9), 1889, s. 298 (ang.).
- ↑ Heinrich Fliedner, Ian Endersby, The Scientific Names of North American Dragonflies, Montmorency, Victoria, Australia: Busybird Publishing, 2019, s. 137, ISBN 978-1-925949-08-7 (ang.).
- 1 2 3 Heinrich Fliedner, The scientific names of Ris’ odonate taxa, „International Dragonfly Fund Report. Journal of the International Dragonfly Fund”, 155, International Dragonfly Fund (IDF), 2021, s. 15 [zarchiwizowane z adresu 2025-08-28] (ang.).
- ↑ Temida, [w:] Encyklopedia PWN [online], Wydawnictwo Naukowe PWN [dostęp 2025-10-05].