Eugeniusz Czykwin

Eugeniusz Czykwin
Ilustracja
Eugeniusz Czykwin (2015)
Data i miejsce urodzenia

12 września 1949
Orla

Zawód, zajęcie

polityk, dziennikarz, inżynier kolejnictwa

Alma Mater

Politechnika Warszawska

Stanowisko

poseł na Sejm PRL IX kadencji, Sejm kontraktowy i Sejm I, IV, V, VI, VII i IX kadencji (1985–1993, 2001–2015, 2019–2023)

Rodzice

Grzegorz, Wiera

Małżeństwo

Elżbieta Czykwin

Odznaczenia
Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski Srebrny Krzyż Zasługi

Eugeniusz Czykwin (ur. 12 września 1949 w Orli) – polski polityk, dziennikarz, inżynier kolejnictwa, działacz społeczności prawosławnej i mniejszości białoruskiej, poseł na Sejm PRL IX kadencji, Sejm kontraktowy (X kadencji) oraz Sejm Rzeczypospolitej Polskiej I, IV, V, VI, VII i IX kadencji.

Życiorys

Absolwent technikum kolejowego w Warszawie[1]. W 1973 ukończył studia z zakresu transportu kolejowego na Wydziale Transportu Politechniki Warszawskiej. W latach 80. pracował w Dyrekcji Rejonowej PKP w Białymstoku[2].

W 1980 został współzałożycielem i przewodniczącym Koła Teologów Prawosławnych Szkół Teologicznych, Świeckich i Młodzieży Laickiej (działającego później pod nazwą Bractwo Młodzieży Prawosławnej)[2], pierwszego masowego prawosławnego ruchu świeckiego w bloku socjalistycznym. W latach 80. był członkiem rady krajowej Patriotycznego Ruchu Odrodzenia Narodowego, członkiem prezydium rady wojewódzkiej PRON w Białymstoku oraz członkiem wojewódzkiego zarządu Towarzystwa Przyjaźni Polsko-Radzieckiej w Białymstoku. Od 1985 pełnił funkcję redaktora naczelnego „Przeglądu Prawosławnego” (do 1991 wydawanego pod tytułem „Tygodnik Podlaski”), pierwszego tego typu pisma w powojennej historii Polski. W latach 1985–1991 sprawował mandat posła IX kadencji (z ramienia Chrześcijańskiego Stowarzyszenia Społecznego) i X kadencji (z ramienia Unii Chrześcijańsko-Społecznej). Został także redaktorem naczelnym czasopisma „Przegląd Prawosławny”.

W latach 1991–1993 zasiadał w Sejmie z listy Komitetu Wyborczego Prawosławnych. Był współtwórcą ustawy z dnia 4 lipca 1991 o stosunku Państwa do Polskiego Autokefalicznego Kościoła Prawosławnego. W wyborach parlamentarnych w 1993 i w 1997 organizował komitety wyborcze podlaskich mniejszości narodowych, które nie zdołały wprowadzić swoich przedstawicieli do parlamentu. Od 1998 do 2001 zasiadał w sejmiku podlaskim, reprezentując Sojusz Lewicy Demokratycznej. Przystąpił do powołanej w 1999 partii o tej nazwie, w 2001 i 2005 z jej ramienia ponownie był wybierany do Sejmu. W IV kadencji pracował m.in. nad ustawą z 6 stycznia 2005 o mniejszościach narodowych i etnicznych oraz o języku regionalnym. W wyborach parlamentarnych w 2007 po raz szósty został posłem, otrzymując w okręgu podlaskim 14 234 głosy. W 2008 (po rozpadzie funkcjonującego od 2007 klubu Lewica i Demokraci) zasiadł w klubie poselskim Lewica (we wrześniu 2010 przemianowanym na KP SLD).

Według katalogów opublikowanych przez Instytut Pamięci Narodowej, w 1983 został zarejestrowany przez Służbę Bezpieczeństwa jako TW „Izydor”, następnie pseudonim zmieniono na „Wilhelm”[3]. W składanych kilkakrotnie oświadczeniach lustracyjnych od 1997 Eugeniusz Czykwin stwierdzał, że nie był współpracownikiem tajnych służb PRL. W 2009 prokurator IPN zarzucił mu tzw. kłamstwo lustracyjne[4]. W 2011 Sąd Okręgowy w Białymstoku uznał jednak, że złożył on prawdziwe oświadczenie lustracyjne[5]. W tym samym roku Sąd Apelacyjny w Białymstoku na skutek odwołania wniesionego przez prokuratora IPN uchylił to orzeczenie, przekazując sprawę do ponownego rozpoznania sądowi pierwszej instancji[6]. W 2013 sąd okręgowy ponownie stwierdził prawdziwość oświadczenia lustracyjnego posła, a sąd apelacyjny utrzymał w mocy to orzeczenie[7].

W 2011 kandydował w wyborach parlamentarnych z 2. miejsca na liście komitetu wyborczego Sojuszu Lewicy Demokratycznej w okręgu wyborczym nr 24 w Białymstoku i uzyskał mandat poselski. Oddano na niego 14 286 głosów (3,33% głosów oddanych w okręgu)[8]. W wyborach do Parlamentu Europejskiego w 2014 bez powodzenia startował z listy SLD-UP, otrzymując 7387 głosów[9]. W wyborach w 2015 bezskutecznie kandydował jako niezależny do Senatu[10]. W wyborach samorządowych w 2018 został ogłoszony kandydatem SLD do sejmiku podlaskiego, jednak we wrześniu 2018 zrezygnował z kandydowania z przyczyn osobistych[11].

W wyborach w 2019 jako bezpartyjny (z rekomendacji Inicjatywy Polska[12]) uzyskał mandat posła IX kadencji z ramienia Koalicji Obywatelskiej, otrzymując 14 083 głosy[13]. W 2023 (ponownie startując jako kandydat iPL[14]) nie został wybrany na kolejną kadencję[15].

Odznaczenia

Odznaczony m.in. Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski (1997)[16] i Srebrnym Krzyżem Zasługi (1984)[17].

Życie prywatne

Syn Grzegorza i Wiery[3]. Jest mężem socjolożki Elżbiety Czykwin[18].

Wyniki wyborcze

Wybory Komitet wyborczy Organ Okręg Wynik
1985 Unia Chrześcijańsko-Społeczna Sejm PRL IX kadencji nr 7 T[19]
1989 Sejm kontraktowy nr 10 38 750 (28,57%)[20]
30 942 (46,72%)T[21]
1991 KW Prawosławnych Sejm I kadencji nr 25 10 224 (3,17%)T[22]
1993 Senat III kadencji woj. białostockie 51 815 (20,23%)N[23]
1997 Stowarzyszenie Słowiańskiej Mniejszości Narodowej RP-Prawosławni Sejm III kadencji nr 4 7574 (2,90%)N[24]
1998 Sojusz Lewicy Demokratycznej Sejmik Województwa Podlaskiego I kadencji nr 3 9815 (11,88%)T
2001 Sojusz Lewicy Demokratycznej – Unia Pracy Sejm IV kadencji nr 24 11 834 (2,98%)T[25]
2005 Sojusz Lewicy Demokratycznej Sejm V kadencji 14 181 (4,10%)T[26]
2007 Lewica i Demokraci Sejm VI kadencji 14 234 (3,09%)T[27]
2011 Sojusz Lewicy Demokratycznej Sejm VII kadencji 14 286 (3,33%)T[8]
2014 Sojusz Lewicy Demokratycznej – Unia Pracy Parlament Europejski VIII kadencji nr 3 7387 (1,87%)N[9]
2015 KWW Czykwin do Senatu Senat IX kadencji nr 61 32 896 (45,37%)N[10]
2019 Koalicja Obywatelska Sejm IX kadencji nr 24 14 083 (2,71%)T[13]
2023 Sejm X kadencji 8332 (1,37%)N[15]

Przypisy

  1. ↑ Święto Obrzezania Pańskiego i św. Bazylego Wielkiego. orthodox.bialystok.pl, 2024-01-17. [dostęp 2026-06-10].
  2. 1 2 Życiorys posła Eugeniusza Czykwina. czykwin.kadan.pl, 2011-07-06. [dostęp 2010-10-12].
  3. 1 2 Informacje w BIP IPN. [dostęp 2020-08-21].
  4. ↑ Poseł Czykwin tłumaczy się w sądzie: Nie współpracowałem z SB. wspolczesna.pl, 2009-10-06. [dostęp 2010-10-12].
  5. ↑ To nie był TW „Izydor”. wyborcza.pl, 2010-07-13. [dostęp 2010-10-12].
  6. ↑ Oświadczenie lustracyjne posła SLD znów pod lupą. tvn24.pl, 2011-11-10. [dostęp 2016-12-09].
  7. ↑ Poseł SLD nie współpracował ze służbami PRL. rp.pl, 2013-06-25. [dostęp 2013-06-29].
  8. 1 2 Serwis PKW – Wybory 2011. [dostęp 2011-10-12].
  9. 1 2 Serwis PKW – Wybory 2014. [dostęp 2014-06-04].
  10. 1 2 Serwis PKW – Wybory 2015. [dostęp 2015-10-26].
  11. ↑ Maciej Chołodowski: Wybory 2018. Sypie się układanka podlaskiego SLD. Czykwin też rezygnuje. wyborcza.pl, 2018-09-12. [dostęp 2018-11-15].
  12. ↑ Inicjatywa Polska rozważa wystawienie własnej kandydatki na prezydenta. wnp.pl, 2019-12-04. [dostęp 2026-06-10].
  13. 1 2 Serwis PKW – Wybory 2019. [dostęp 2019-10-15].
  14. ↑ Nasz kandydat do Sejmu – Eugeniusz Czykwin. ipl.org.pl, 2023-10-13. [dostęp 2026-06-10].
  15. 1 2 Serwis PKW – Wybory 2023. [dostęp 2023-10-18].
  16. ↑ Postanowienie Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 15 października 1997 r. o nadaniu orderów (M.P. z 1998 r. Nr 5, poz. 69 (ISAP)).
  17. ↑ Profil na stronie Biblioteki Sejmowej. [dostęp 2013-10-07].
  18. ↑ Stanisław Podemski: Nieswoi swoi. polityka.pl, 2000-09-23. [dostęp 2010-10-12].
  19. ↑ Obwieszczenie Państwowej Komisji Wyborczej z dnia 15 października 1985 r. o wynikach wyborów do Sejmu Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej przeprowadzonych dnia 13 października 1985 r. (M.P. z 1985 r. Nr 28, poz. 198 (ISAP)).
  20. ↑ Obwieszczenie Państwowej Komisji Wyborczej z dnia 8 czerwca 1989 r. o wynikach głosowania i wynikach wyborów do Sejmu Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej przeprowadzonych dnia 4 czerwca 1989 r. (M.P. z 1989 r. Nr 21, poz. 149 (ISAP)).
  21. ↑ Obwieszczenie Państwowej Komisji Wyborczej z dnia 20 czerwca 1989 r. o wynikach ponownego głosowania i wynikach wyborów do Sejmu Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej przeprowadzonych dnia 18 czerwca 1989 r. (M.P. z 1989 r. Nr 21, poz. 151 (ISAP)).
  22. ↑ Obwieszczenie Państwowej Komisji Wyborczej z dnia 31 października 1991 r. o wynikach wyborów do Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej, przeprowadzonych w dniu 27 października 1991 r. (M.P. z 1991 r. Nr 41, poz. 288 (ISAP)).
  23. ↑ Obwieszczenie Państwowej Komisji Wyborczej z dnia 23 września 1993 r. o wynikach wyborów do Senatu Rzeczypospolitej Polskiej przeprowadzonych w dniu 19 września 1993 r. (M.P. z 1993 r. Nr 50, poz. 471 (ISAP)).
  24. ↑ Serwis PKW – Wybory 1997. [dostęp 2020-08-20].
  25. ↑ Serwis PKW – Wybory 2001. [dostęp 2020-08-20].
  26. ↑ Serwis PKW – Wybory 2005. [dostęp 2020-08-20].
  27. ↑ Serwis PKW – Wybory 2007. [dostęp 2020-08-20].

Bibliografia

This article is issued from Wikipedia. The text is available under Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0 unless otherwise noted. Additional terms may apply for the media files.