Everett Dirksen

Everett Dirksen
Ilustracja
Everett Dirksen
Data i miejsce urodzenia

4 stycznia 1896
Pekin w stanie Illinois

Data i miejsce śmierci

7 września 1969
Waszyngton

Lider większości Senatu Stanów Zjednoczonych
Okres

od 3 stycznia 1959
do 7 września 1969

Przynależność polityczna

Partia Republikańska

Poprzednik

William Knowland

Następca

Hugh Scott

Senator Stanów Zjednoczonych ze stanu Illinois
Okres

od 3 stycznia 1951
do 7 września 1969

Przynależność polityczna

Partia Republikańska

Poprzednik

Scott Lucas

Następca

Ralph Smith

Członek Izby Reprezentantów Stanów Zjednoczonych z Illinois (z 16. okręgu)
Okres

od 4 marca 1933
do 3 września 1949

Przynależność polityczna

Partia Republikańska

Poprzednik

William Hull

Następca

Leo Allen

Everett McKinley Dirksen (ur. 4 stycznia 1896 w Pekinie w stanie Illinois, zm. 7 września 1969 w Waszyngtonie) – amerykański polityk i prawnik, członek Izby Reprezentantów (1933–1949) z ramienia Partii Republikańskiej, senator ze stanu Illinois (1951–1969), przewodniczący republikańskiej mniejszości w senacie (1959–1969), współautor przełomowej Ustawy o Prawach Obywatelskich, będącej kluczowym krokiem w walce z segregacją rasową w Stanach Zjednoczonych.

Życiorys

Syn niemieckich imigrantów, jego drugie imię zostało nadane na cześć republikańskiego prezydenta McKinleya, służył jako oficer artylerii w trakcie I wojny światowej, wybrany do Izby Reprezentantów w 1932 był określany mianem umiarkowanego republikanina, popierającego agendę Nowego Ładu. Mimo swoich początkowo izolacjonistycznych poglądów, poparł udział USA w wojnie z Japonią i Niemcami. Po wyborze na Senatora, jego poglądy przechyliły się w stronę konserwatyzmu, wspierającego program prezydenta Eisenhowera. Znany był z niesamowitego talentu retorycznego i głębokiego głosu[1]. Zmarł w Waszyngtonie 7 września 1969 w budynku Senatu.

Prawa obywatelskie

Everett Dirksen jako senator dał poznać się jako zagorzały zwolennik praw obywatelskich, głosując za każdą próbą ich rozszerzenia[2][3][4][5] czy za nominacją czarnoskórego Thurgooda Marshalla do Sądu Najwyższego[6].

W 1964, południowi Demokraci zablokowali w Senacie projekt ustawy o prawach obywatelskich. Dirksen, wraz z innym republikaninem, Thomasem Kuchelem oraz demokratami, przyszłym wiceprezydentem Hubertem Humphreyem i Mikiem Mansfildem, po spotkaniach z prezydentem Johnsonem, kluczowym zwolennikiem ustawy, zgłosili do dokumentu poprawki, dzięki którym w Senacie zawiązała się koalicja Republikanów i północnych Demokratów. Poparcie Dirksena doprowadziło, że przełomowa ustawa o prawach obywatelskich została uchwalona przez Senat i podpisana przez prezydenta, kończąc okres formalnej segregacji rasowej w USA[7]. Dirksen odegrał jeszcze kluczową rolę w ustawie o prawach wyborczych, chroniącej prawo do głosowania dla Afroamerykanów i kolejnej ustawie o prawach obywatelskich z 1968, gwarantującej czarnoskórym równy dostęp do rynku pracy i rynku nieruchomości.

W trakcie debaty senackiej na temat praw obywatelskich, Dirksen powiedział: „Victor Hugo zapisał w swoim dzienniku mniej więcej taką myśl: «Silniejsza niż wszystkie armie jest idea, której czas nadszedł». Nadszedł czas równości szans w dostępie do udziału w rządzeniu, w edukacji i w zatrudnieniu. Nie wolno tego powstrzymywać ani odmawiać.” Dzisiaj w USA, mimo jego silnych republikańskich koneksji, jest uznawany za jednego z największych sojuszników Afroamerykanów w historii amerykańskiego kongresu.

Przypisy

  1. ↑ The Dirksen Center - Promoting a Better Understanding of Congress and Its Leaders [online], dirksencenter.org [dostęp 2025-09-28] [zarchiwizowane z adresu 2004-10-15].
  2. ↑ https://www.govinfo.gov/content/pkg/GPO-CRECB-1957-pt10/pdf/GPO-CRECB-1957-pt10-9-1.pdf
  3. ↑ https://www.govinfo.gov/content/pkg/GPO-CRECB-1960-pt6/pdf/GPO-CRECB-1960-pt6-8-1.pdf
  4. ↑ https://www.govinfo.gov/content/pkg/GPO-CRECB-1964-pt11/pdf/GPO-CRECB-1964-pt11-3-2.pdf
  5. ↑ https://www.govinfo.gov/content/pkg/GPO-CRECB-1968-pt5/pdf/GPO-CRECB-1968-pt5-4-2.pdf
  6. ↑ https://www.govinfo.gov/content/pkg/GPO-CRECB-1967-pt18/pdf/GPO-CRECB-1967-pt18-7-2.pdf
  7. ↑ The Dirksen Congressional Center, 2815 Broadway, Pekin, Illinois 61554, Everett McKinley Dirksen's Finest Hour: June 10, 1964 [online], www.dirksencenter.org [dostęp 2025-09-28] [zarchiwizowane z adresu 2015-10-24] (ang.).

Bibliografia