Frontex

Europejska Agencja Straży Granicznej
i Przybrzeżnej
European Border and Coast Guard Agency
Logotyp / flaga
Język roboczy

angielski

Siedziba

plac Europejski 6
00-844 Warszawa[1]

Dyrektor wykonawczy

Hans Leijtens

Utworzenie

26 października 2004

Strona internetowa
Południowy budynek boczny w kompleksie biurowym Warsaw Spire – siedziba agencji Frontex w Warszawie
Demonstracja przeciwko agencji Frontex. Warszawa, czerwiec 2008

Frontex (od fr. Frontières extérieures, czyli „granice zewnętrzne”), Europejska Agencja Straży Granicznej i Przybrzeżnej (ang. European Border and Coast Guard Agency)[2] – niezależna agencja Unii Europejskiej z siedzibą w Polsce, utworzona na podstawie rozporządzenia Rady Europejskiej z 26 października 2004. Rozporządzenie ustanawiające agencję było kilkukrotnie nowelizowane[3].

Działalność

Zadaniem Frontexu jest[4][5][6]:

  • koordynowanie współpracy operacyjnej między państwami członkowskimi w dziedzinie zarządzania granicami zewnętrznymi,
  • opracowywanie wspólnego zintegrowanego modelu analizy ryzyka i przygotowywanie ogólnych i szczegółowych ocen ryzyka,
  • wspomaganie państw członkowskich w szkoleniach krajowych funkcjonariuszy straży granicznych, w tym w ustanowieniu wspólnych standardów szkoleniowych, zapewnianie szkolenia na poziomie europejskim dla instruktorów szkolących krajowych funkcjonariuszy straży granicznej, organizowanie seminariów i oferowanie dodatkowego szkolenia urzędnikom właściwych organów,
  • monitorowanie badań mających znaczenie dla kontroli i ochrony granic zewnętrznych,
  • wspomaganie państw członkowskich w sytuacjach wymagających zwiększonej pomocy technicznej i operacyjnej na granicach zewnętrznych,
  • udzielanie państwom członkowskim niezbędnego wsparcia w organizowaniu wspólnych działań dotyczących powrotów. Agencja może korzystać z zasobów Unii Europejskiej dostępnych w tym celu oraz musi określać najlepsze praktyki w zakresie wydalania obywateli państw trzecich przebywających nielegalnie w państwach członkowskich,
  • wprowadzanie zespołów szybkiej interwencji na granicy do państw członkowskich w sytuacji pilnych i wyjątkowych zagrożeń wynikających, na przykład, z masowego napływu nielegalnych imigrantów.

Państwa członkowskie UE zarezerwowały sobie wyłączne prawo kontroli i ochrony granic zewnętrznych w traktacie lizbońskim oraz w rozporządzeniu powołującym Frontex. Zadania agencji mają ułatwić zastosowanie istniejących i przyszłych środków UE związanych z zarządzaniem tymi granicami.

Struktura i organizacja

Zarząd Fronteksu składa się z przedstawicieli państw członkowskich UE (po 1 osobie z każdego kraju z wyjątkiem nie należącej do strefy Schengen Irlandii), Islandii, Liechtensteinu, Norwegii oraz Szwajcarii (kraje te przystąpiły do układu z Schengen, nie będąc członkami UE) oraz dwóch przedstawicieli Komisji Europejskiej. Każdy z członków Rady w razie swojej nieobecności musi wyznaczyć zastępcę.

Pierwszym dyrektorem wykonawczym agencji na pierwszym posiedzeniu zarządu w maju 2005 został przedstawiciel Finlandii, Ilkka Laitinen. Stanowisko to piastował do końca maja 2014. Od stycznia 2015 do maja 2022 dyrektorem wykonawczym był Fabrice Leggeri[7], którego obowiązki między 1 lipca 2022 a 28 marca 2023 sprawowała Aija Kalnaja, Zastępczyni dyrektora wykonawczego ds. zarządzania stałym korpusem (ang. „Deputy Executive Director for Standing Corps Management”). Od 1 marca 2023 dyrektorem wykonawczym jest były komandor żandarmerii Królestwa Niderlandów (ang. „Royal Marechaussee”) gubernator Hagi Hans Leijtens.[8]

Początkowo pracowało w niej ponad 30 osób. W 2016 Frontex zatrudniał 320 osób[9]. W związku z rozszerzeniem działalności w 2018 agencja zatrudniała 600 osób i planowała dalszy wzrost zatrudnienia do 1000 osób[10]. Wszystkie osoby zatrudnione są wybierane w drodze konkursów, podobnie jak inni pracownicy instytucji unijnych.

Budżet agencji jest częścią ogólnego budżetu UE i składkami państw stowarzyszonych z Schengen. O wysokości dotacji z budżetu UE decyduje Rada UE oraz Parlament Europejski.

Siedziba agencji znajduje się w Warszawie na placu Europejskim 6 w kompleksie biurowym Warsaw Spire[11][1]. W marcu 2017 minister spraw wewnętrznych i administracji przekazał Frontexowi działkę przy ul. Racławickiej 132 pod budowę nowej siedziby[12]. W 2021 Parlament Europejski wyraził zgodę na zaciągnięcie przez agencję kredytu na ten cel w Europejskim Banku Inwestycyjnym, a w 2022 Frontex ogłosił dwuetapowe postępowanie na zaprojektowanie i budowę gmachu[13]. Ma on mieć powierzchnię ok. 70 tys. metrów kwadratowych dla ok. 2 tysięcy pracowników agencji[13].

Zobacz też

Przypisy

  1. 1 2 Frontex - Contact. Frontex. [dostęp 2015-02-27]. [zarchiwizowane z tego adresu (2015-02-24)]. (ang.).
  2. ↑ Europejska Agencja Straży Granicznej i Przybrzeżnej (Frontex). europa.eu. [dostęp 2017-02-20].
  3. ↑ Rozporządzenia dotyczące Fronteksu. baza aktów prawnych Unii Europejskiej. (pol.).
  4. ↑ Rozporządzenie Rady (WE) nr 2007/2004 z dnia 26 października 2004 r. ustanawiające Europejską Agencję Zarządzania Współpracą Operacyjną na Zewnętrznych Granicach Państw Członkowskich Unii Europejskiej 
  5. ↑ Agencja Frontex zostanie wzmocniona. Euractive. (pol.).
  6. ↑ Agencja FRONTEX. Deutsche Welle. (pol.).
  7. ↑ Executive Director. Frontex. [dostęp 2015-04-03]. (ang.).
  8. ↑ Structure [online], frontex.europa.eu [dostęp 2023-05-27].
  9. ↑ Jędrzej Bielecki. Nadzór granic z Warszawy. „Rzeczpospolita”, s. A8, 20 września 2016.
  10. ↑ Michał Kokot, Tomasz Bielecki. Silniejszy Frontex ma uszczelnić zewnętrzne granice UE. „Gazeta Wyborcza”, s. 10, 14 września 2018.
  11. ↑ Frontex przeniesie swoją siedzibę do Warsaw Spire, najwyższego biurowca Warszawy
  12. ↑ Michał Wojtczuk. Stadion schowany za biurowcem?. „Gazeta Stołeczna”, s. 2, 11–12 marca 2017.
  13. 1 2 Michał Wojtczuk. Pięciohektarowa dziura w tkance miejskiej. „Gazeta Stołeczna”, s. II, 24–26 grudnia 2024.

Linki zewnętrzne

This article is issued from Wikipedia. The text is available under Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0 unless otherwise noted. Additional terms may apply for the media files.