Goleńczykowate

Goleńczykowate
Eucnemidae
Eschscholtz, 1829
Ilustracja
Dirrhagofarsus ernae
Systematyka
Domena

eukarionty

Królestwo

zwierzęta

Typ

stawonogi

Gromada

owady

Podgromada

owady uskrzydlone

Rząd

chrząszcze

Podrząd

chrząszcze wielożerne

Infrarząd

sprężykokształtne

Nadrodzina

sprężyki

Rodzina

goleńczykowate

Goleńczykowate (Eucnemidae) – rodzina chrząszczy z podrzędu wielożernych.

Zasięg występowania

Przedstawiciele goleńczykowatych występują na całym świecie. Najbardziej zróżnicowane są w rejonach tropikalnych i subtropikalnych[1].

W Polsce 20 gatunków[2].

Budowa ciała

Imago osiągają 2,9–25 mm długości. Wyglądem przypominają blisko spokrewnione sprężykowate. Warga górna ukryta. Nóżka czółka jest przytwierdzona do trzonka apikalno-bocznie (u sprężykowatych apikalnie) [1][3]. Wentryty (widoczne sternity), zrośnięte[1].

U larw występują cztery formy:

  • „bogatkokształtne” – ciało słabo zesklerytyzowane, z rozszerzonym przedtułowiem. U niektórych larw występują aksamitne pola na poszczególnych segmentach, oraz zeskleretyzowane powierzchnie na przedpleczu, ukształtowane w kształt litery „T” lub odwróconego „L”. Żuwaczki bardzo małe. Ubarwienie często białawe.
  • „sprężykokształtne” – ciało silnie zesklerytyzowane, podobne do larw sprężykowatych. Ubarwienie zwykle żółtawe.
  • „wrzecionowate” – zwykle słabo zesklerytyzowane, z dobrze widocznymi segmentami, podobne do larw błonkówek lub muchówek. Żuwaczki nieobecne. Ubarwienie zwykle białawe. Zwykle występują u rodzajów żyjących w ciepłych rejonach świata.
  • „stonogokształtne” – ciało silnie zesklerytyzowane, zwykle spłaszczone, segmenty ciała o szerokości większej niż ich długość[1].

Biologia i ekologia

Biotop

Zamieszkują tereny porośnięte drzewami, zwłaszcza o zróżnicowanej strukturze. Imago spotykane są w koronach drzew, na ich korze lub pod nią. Larwy żyją w drewnie (twardym lecz sezonowanym lub wilgotnym i przegrzybiałym) lub w ziemi w pobliżu korzeni martwych lub zamierających drzew, zwykle z obecnością grzybni[1].

Odżywianie

Larwy odżywiają się grzybnią[1].

Przypisy

  1. 1 2 3 4 5 6 Family Eucnemidae bugguide.net. [dostęp 2025-06-22].
  2. ↑ Eucnemidae w Insektarium.net. [dostęp 2025-06-22].
  3. ↑ Yan-Da Li, Erik Tihelka, Zhenhua Liu, Diying Huang. Muonabuntor gen. nov., a new genus of false click beetles from mid-Cretaceous Burmese amber (Coleoptera: Elateroidea: Eucnemidae). „Palaeoentomology”. 4 (3), s. 399–406, 2020. DOI: 10.11646/palaeoentomology.3.4.12.