Große Bischofsmütze
 Widok ze wschodu, sierpień 2010 | |
| Państwo | |
|---|---|
| Położenie | |
| Pasmo | |
| Wysokość |
2458 m n.p.m. |
| Wybitność |
612 m |
| Pierwsze wejście |
28 czerwca 1879 |
Położenie na mapie Alp  | |
 47°29′38″N 13°30′40″E/47,493889 13,511111 | |
Große Bischofsmütze – najwyższy szczyt pasma Gosaukamm w grupie Dachstein, należącej do Północnych Alp Wapiennych. Leży w Austrii, w kraju związkowym Salzburg, w pobliżu granicy z Górną Austrią. Osiąga wysokość 2458 m n.p.m.; w części map turystycznych podawana jest również wysokość 2454 m n.p.m.[1][2].
Wraz z niższym wierzchołkiem Kleine Bischofsmütze, osiągającym 2430 m n.p.m., tworzy charakterystyczny dwuwierzchołkowy masyw rozdzielony żlebem Mützenschlucht. Jest jednym z charakterystycznych elementów krajobrazu rejonu Filzmoos i Gosau[2][3].
Nazwa
Niemiecka nazwa Bischofsmütze oznacza „mitrę biskupią” i odnosi się do sylwetki dwuwierzchołkowego masywu, przypominającej nakrycie głowy biskupa. W literaturze zwracano również uwagę na położenie góry w pobliżu historycznej granicy ziem salzburskich i austriackich[3].
Położenie
Große Bischofsmütze znajduje się w południowo-wschodniej części Gosaukammu. Masyw wznosi się nad doliną Hofalm po stronie Filzmoos oraz nad południowo-zachodnim zamknięciem doliny Gosau. Około 500 m na północny wschód od głównego wierzchołka znajduje się Armkarwand, przez który przebiega granica krajów związkowych Salzburg i Górna Austria[2].
Na południe od masywu położone jest schronisko Hofpürglhütte, stanowiące główny punkt wyjścia dla wspinaczek na Große Bischofsmütze i Kleine Bischofsmütze[4].
Historia wejść
Pierwszego udokumentowanego wejścia na Große Bischofsmütze dokonali 28 czerwca 1879 roku Johann Schrempf, określany również jako Auhäusler, oraz Johann Steiner. W następnych dziesięcioleciach masyw stał się jednym z ważniejszych celów wspinaczkowych Gosaukammu ze względu na strome ściany i położenie ponad dolinami Gosau i Filzmoos[5].
Wspinaczka
Na wierzchołek nie prowadzi zwykły znakowany szlak turystyczny. Wejście wymaga umiejętności wspinaczkowych, doświadczenia alpejskiego oraz odpowiedniego wyposażenia. Droga normalna prowadzi od południa przez Mützenschlucht, a jej trudności oceniane są na około II+–III w skali UIAA[5].
Na masyw wytyczono również inne drogi wspinaczkowe o zróżnicowanym stopniu trudności. Ze względu na miejscami kruchą skałę i występujące obrywy przebieg oraz stan części dróg mogą ulegać zmianom[5][3].
Obrywy skalne
22 września 1993 roku z masywu oderwał się znaczny fragment ściany, obejmujący około 200-metrowy filar skalny. Obryw zmienił wygląd szczytu oraz przebieg części dróg wspinaczkowych. Kolejne, mniejsze obrywy odnotowano m.in. w 1999 i 2001 roku[3].
Niektóre partie masywu są silnie spękane i podatne na wietrzenie. Z tego względu stan ścian i dróg wspinaczkowych jest okresowo kontrolowany, a poszczególne trasy mogą być czasowo wyłączane z użytkowania[3][5].
Budowa geologiczna
Masyw zbudowany jest ze skał osadowych pochodzących z triasu, typowych dla Północnych Alp Wapiennych. W wyższych partiach występują przede wszystkim wapienie dachsteińskie, natomiast niższe części obejmują również skały dolomitowe. Budowa geologiczna i procesy wietrzenia przyczyniły się do powstania stromych ścian, turni i głębokich żlebów[3][2].
Przypisy
- ↑ Große Bischofsmütze. Peakbagger.com. [dostęp 2026-07-08]. (ang.).
- 1 2 3 4 Dachstein, Ausseerland, Bad Goisern, Hallstatt. T. 20. Kompass, seria: Kompass Wanderkarte + Aktiv Guide. ISBN 978-3-85491-022-0. (niem.).
- 1 2 3 4 5 6 Eugen E. Hüsler: Bruckmanns Gipfelatlas Alpen. Monachium: Bruckmann, 2004. (niem.).
- ↑ Hofpürglhütte. Österreichischer Alpenverein. [dostęp 2026-07-08]. (niem.).
- 1 2 3 4 Kurt Schall: Kletterführer Gosaukamm. Schall Verlag. (niem.).
Bibliografia
- August von Böhm: Die Dachsteingruppe. T. 1. Seria: Die Erschliessung der Ostalpen. (niem.)..