Großer Donnerkogel
 Großer Donnerkogel i Kleiner Donnerkogel widziane od północy | |
| Państwo | |
|---|---|
| Położenie |
granica Górnej Austrii i kraju związkowego Salzburg |
| Pasmo | |
| Wysokość |
2054 m n.p.m. |
Położenie na mapie Austrii  | |
 47°31′27″N 13°28′53″E/47,524167 13,481389 | |
Großer Donnerkogel – szczyt o wysokości 2054 m n.p.m., położony w północno-zachodniej części pasma Gosaukamm, należącego do grupy Dachsteinu w Północnych Alpach Wapiennych. Przez wierzchołek przebiega granica między krajami związkowymi Górna Austria i Salzburg. Szczyt wznosi się nad doliną Gosau i obszarem Zwieselalm[1][2].
Położenie i topografia
Großer Donnerkogel jest jednym z najbardziej na północ wysuniętych dwutysięczników Gosaukammu. Grzbiet pasma biegnie w tym miejscu z północnego zachodu na południowy wschód i rozdziela obszary gmin Gosau w Górnej Austrii oraz Annaberg-Lungötz w Salzburgu[1].
Na północny zachód od szczytu znajduje się Kleiner Donnerkogel o wysokości około 1920 m n.p.m. Oba wzniesienia rozdziela Donnerkogelscharte, z której wyrasta turnia Donnermanndl. W kierunku południowo-wschodnim grzbiet prowadzi przez Steinriesenkogel i Strichkogel w stronę Angersteinu oraz pozostałych szczytów Gosaukammu[1][3].
Dominacja szczytu wynosi około 1,4 km i odnosi się do wyższego Angersteinu. Wybitność topograficzna Großer Donnerkogel wynosi około 150–160 m; najniższym punktem grzbietu łączącego oba wzniesienia jest Große Weitscharte, położona na wysokości około 1904 m n.p.m.[1].
Budowa geologiczna
Szczyt zbudowany jest z wapienia rafowego należącego do kompleksu wapienia dachsteińskiego. Skały te powstały w późnym triasie, przede wszystkim w noryku i retyku, w środowisku płytkiego morza pokrywającego obszar dzisiejszych Północnych Alp Wapiennych[3].
Masyw ma typową dla Gosaukammu formę skalistego grzbietu z urwistymi ścianami i stromymi zboczami. Północne i południowo-wschodnie partie szczytu tworzą ściany wykorzystywane przez wspinaczy, natomiast zachodnie zbocza, częściowo porośnięte kosodrzewiną, umożliwiają poprowadzenie zwykłej drogi turystycznej[4].
Drogi wejściowe
Najłatwiejsza znakowana droga na wierzchołek prowadzi z rejonu Zwieselalm w stronę przełęczy Törleck, a następnie zachodnim zboczem Kleiner Donnerkogel i południowym zboczem Großer Donnerkogel. Końcowy odcinek prowadzi na północ w stronę wierzchołka. Trasa wymaga pewności poruszania się w stromym terenie i odporności na ekspozycję[5].
Punktem wyjścia dla wejść od strony Górnej Austrii jest najczęściej górna stacja Gosaukammbahn oraz położone w jej pobliżu schronisko Gablonzer Hütte. Na szczyt można również wyruszyć od strony Salzburga, m.in. ze Stuhlalm i Theodor-Körner-Hütte. Dłuższa trasa graniowa prowadzi z Großer Donnerkogel przez Steinriesenkogel i Strichkogel w kierunku Stuhlalm; miejscami jest eksponowana i obejmuje łatwe odcinki wspinaczkowe[6].
Intersport Klettersteig
Na wierzchołek prowadzi również droga typu via ferrata o nazwie Intersport Klettersteig Donnerkogel. Została udostępniona w 2002 roku i przebiega północną częścią Gosaukammu, w pobliżu Kleiner Donnerkogel, a następnie skalistym grzbietem i ścianami Großer Donnerkogel. Jej trudność jest oceniana na C, miejscami C/D w austriackiej skali dróg ubezpieczonych[4][2].
Droga została podzielona na cztery odcinki o zróżnicowanym charakterze. Obejmuje strome płyty skalne, trawersy, fragmenty graniowe oraz miejsca zabezpieczone stalowymi linami, klamrami i stopniami. Pokonanie samej via ferraty zajmuje zwykle od trzech do czterech godzin, a cała wycieczka wraz z dojściem i zejściem około pięciu–sześciu godzin[7].
Najbardziej charakterystycznym elementem trasy jest Himmelsleiter – około 40-metrowa stalowa drabina zawieszona nad skalnym żlebem. Łączy ona fragmenty grzbietu między Kleiner i Großer Donnerkogel. Przejście drabiny można ominąć alternatywnym wariantem drogi[4][2].
Budowa via ferraty wzbudziła sprzeciw części środowiska wspinaczkowego, ponieważ jej przebieg częściowo nałożono na starszą drogę wspinaczkową wytyczoną przez Paula Preußa. Krytyka dotyczyła ingerencji stałych zabezpieczeń w historyczną linię wspinaczkową oraz intensyfikacji ruchu turystycznego w tej części masywu[4].
Wierzchołek
Na wierzchołku znajduje się krzyż i pojemnik z księgą szczytową. Pierwszy drewniany krzyż ustawiono w 1964 roku. W 2015 roku zastąpiono go konstrukcją metalową[8].
Ze szczytu widoczne są m.in. główny masyw Dachsteinu z jego lodowcami, jeziora Gosauseen, pozostałe partie Gosaukammu, Tennengebirge i masyw Hochkönig[2].
Przypisy
- 1 2 3 4 Österreichische Karte. Bundesamt für Eich- und Vermessungswesen. [dostęp 2026-08-02]. (niem.).
- 1 2 3 4 Klettersteig Donnerkogel. Dachstein West. [dostęp 2026-08-02]. (niem.).
- 1 2 Geologische Karte der Republik Österreich 1:50.000. Blatt 95 Sankt Wolfgang im Salzkammergut. Geologische Bundesanstalt. [dostęp 2026-08-02]. (niem.).
- 1 2 3 4 Axel Jentzsch-Rabl, Dieter Wissekal: Intersport Klettersteig – Donnerkogel. Bergsteigen.com, 2022-08-01. [dostęp 2026-08-02]. (niem.).
- ↑ Großer Donnerkogel über Normalweg. Alpenvereinaktiv.com. [dostęp 2026-08-02]. (niem.).
- ↑ Gosaukamm und Großer Donnerkogel. Österreichischer Alpenverein – Sektion Gleisdorf. [dostęp 2026-08-02]. (niem.).
- ↑ Klettersteig Donnerkogel – Himmelsleiter. Ferienregion Dachstein Salzkammergut. [dostęp 2026-08-02]. (niem.).
- ↑ Neues Gipfelkreuz am Großen Donnerkogel. MeinBezirk.at, 2015-09-08. [dostęp 2026-08-02]. (niem.).