Han Bennink

Han Bennink (ur. 17 kwietnia 1942 w Zaandam) – holenderski perkusista jazzowy, multiinstrumentalista i artysta wizualny, związany przede wszystkim z free jazzem i europejską swobodną improwizacją^[1][2]. W 1967 wraz z Mishą Mengelbergiem i Willemem Breukerem założył Instant Composers Pool (ICP) – spółdzielnię muzyków i wytwórnię płytową wspierającą oraz dokumentującą działalność holenderskiej awangardy jazzowej^[1][3].

Na jego wczesny rozwój muzyczny silnie wpłynął ojciec, zawodowy perkusista orkiestrowy^[1][4]. Bennink zaczął grać na perkusji jako nastolatek i przez krótki czas uczył się gry na klarnecie. W latach 1962–1969 towarzyszył amerykańskim muzykom występującym w Holandii, między innymi Johnny’emu Griffinowi, Ericowi Dolphy’emu, Dexterowi Gordonowi, Sonny’emu Rollinsowi i Benowi Websterowi. Z Dolphym nagrał album Last Date (1964), a w 1966 wystąpił na Newport Jazz Festival w kwartecie Mishy Mengelberga, w którego skład wchodzili także Piet Noordijk i kontrabasista Rob Langereis^[1][4].

Od 1968 współpracował z Peterem Brötzmannem, uczestnicząc w nagraniu albumu Machine Gun (1968); później występował w trio z Brötzmannem i Fredem van Hove’em oraz w duecie z Brötzmannem^[1]. Koncertował i nagrywał również jako solista oraz współpracował między innymi z Derekiem Baileyem, Donem Cherrym, Cecilem Taylorem, Anthonym Braxtonem, Evanem Parkerem i Irène Schweizer^[1]. W latach 1988–1998 współtworzył Clusone 3 z Michaelem Moore’em i Ernstem Reijsegerem; trio łączyło standardy jazzowe, kompozycje freejazzowe i swobodną improwizację^[5][4]. W połowie lat 90. rozpoczął współpracę także z holenderskim zespołem postpunkowym The Ex; w 2002 i 2004 odbył z nim trasy koncertowe po Etiopii^[6].

Gra Benninka obejmuje zarówno swingowy akompaniament, jak i swobodną improwizację. Poza standardowym zestawem perkusyjnym wykorzystuje rozmaite instrumenty, w tym instrumenty własnej konstrukcji, przedmioty znalezione oraz elementy otoczenia, takie jak podłoga i krzesła; jego występy często obejmują epizody komiczne i teatralne^[1][2]. Równolegle zajmuje się sztukami wizualnymi: w latach 60. uczęszczał do szkoły artystycznej, projektował okładki wielu płyt ze swoim udziałem i tworzył rzeźby z przedmiotów znalezionych^[4].